Saturday, June 13, 2009

Buddugoliaeh Mr Ahmadinejad

Ymddengys bod Mr Ahmadinejad wedi ennill yr etholiad yn Iran gyda buddugoliaeth ysgubol.

Mae'r cyfryngau gorllewinol wedi bod yn dweud wrthym am gwpl o wythnosau ei fod yn debygol o golli i'w wrthwynebydd mwy rhyddfrydig, Mr Mousavi. Fel 'dwi'n 'sgwennu mae Mrs Clinton yn ar Sky News yn awgrymu bod y canlyniad wedi ei ffugio mewn rhyw ffurf neu'i gilydd.



Mae hwn yn batrwm sy'n ddigon cyfarwydd - cyfryngau gorllewinol yn cydio mewn rhyw blaid gymharol ryddfrydig mewn gwlad anryddfrydig. Wedyn maent yn dangos llawer o luniau i ni o raliau gwleidyddol brwdfrydig gan y blaid honno gyda phobl dosbarth canol, myfyrwyr ac ati, sy'n siarad Saesneg da iawn yn egluro pam maent am bleidleisio i'r blaid ryddfrydig. Wedyn mae arweinwyr gorllewinol a'r cyfryngau yn cynhrfu'n lan ac yn meddwl bod newid mawr ar droed. Ac wedyn mae'r etholiad yn cael ei chynnal ac mae'r mab darogan rhyddfrydig yn cael cweir gan yr etholwyr.

'Dydi hi ddim yn anodd daeall pam bod hyn yn digwydd. Ychydig flynyddoedd yn ol aeth y Mrs a minnau am wythnos i Istanbul. Mae rhannau eang o ganol y ddinas yn edrych ac yn teimlo'n ddigon gorllewinol. Ond pan mae dyn yn crwydro oddi ar y prif strydoedd i'r cymdogaethau dosbarth gweithiol mae'n fyd cwbl wahanol. Mae dylanwad Islam yn treiddio pob dim. Mae addoldy ar pob bloc, pan mae'r galwadau i weddio yn atseinio mae'r strydoedd yn llenwi efo pobl sy'n aml yn rhedeg i'w haddoldai. Ar ddyddiau Gwener mae'r palmentydd wedi eu blocio am oriau gan luoedd o bobl ar eu gliniau y tu allan i'w haddoldai. Mewn llefydd fel hyn mae'r rhan fwyaf o bobl sy'n mynd ati i bleidleisio yn byw.

'Dydi ideoleg gwleidyddol a chymdeithasol gwledydd Islamaidd heb eu llywio gan y digwyddiadau mawr sydd wedi ffurfio meddylfrydau gorllewinol rhyddfrydig. Serch hynny mae'r cyfryngau gorllewinol - a llywodraethau gorllewinol - yn disgwyl mai prif ddelfryd cymdeithasau felly ydi troi'n gymdeithasau mwy gorllewinol. Mae'r canfyddiad hwn yn un abswrd - ac mae hefyd yn un hynod o beryglys. Dyma'r canfyddiad oedd i raddau helaeth yn cynnal y feddylfryd gwleidyddol yn y gorllewin a arweiniodd at ryfeloedd Irac ac Afganistan.

Thursday, June 11, 2009

Erthygl Golwg

Mae erthygl yn Golwg ar dudalen 5 lle maent yn rhoi llais i'r sylwadau enllibus am awdur y blog hwn gan y Cynghorydd Gwilym Euros Roberts o Flaenau Ffestiniog.

'Dwi ddim am ddweud llawer gan fy mod yn bwriadu edrych ar y posibiliadau o fynd a'r papur i gyfraith.

Mi hoffwn nodi'r canlynol fodd bynnag:

Mae'n ymddangos i mi bod y papur yn fwriadol wedi mynd ati i hyrwyddo'r enllib gwreiddiol trwy ddyfynu darn dethol o fy sylwadau yn llwyr y tu allan i'w gyd destun, a gwneud hynny mewn modd sy'n ei gwneud yn bosibl i gredu fy mod yn dweud rhywbeth cwbl groes i'r hyn roeddwn yn ei ddweud mewn gwirionedd.

Mae'r ffaith eu bod wedi doctora fy ymateb iddynt trwy ddileu brawddeg sy'n egluro mai dadlau yn erbyn cyfranwr i fy mlog oedd yn ceisio creu cyswllt rhwng UKIP a Llais Gwynedd oeddwn, yn atgyfnerthu'r canfyddiad hwn.

Fydda i ddim yn trafod y mater yma eto nes i mi gael cyngor cyfreithiol llawn.

Mi fyddaf yn cyhoeddi unrhyw sylwadau gan gyfranwyr yn y dudalen sylwadau cyn belled a nad ydynt yn enllibus na sarhaus - yn ol yr arfer.

Tuesday, June 09, 2009

Llais Gwynedd a'r Dde Brydeinig

Ymddengys bod Gwilym Euros wedi ypsetio'n ofnadwy oherwydd fy mod wedi gwneud rhyw sylw neu'i gilydd ar dudalen sylwadau'r cyfranid cyn hwn, sy'n awgrymu (yn ei farn o) bod rhai o'r sawl a bleidleisiodd i Lais Gwynedd yn 2007 wedi pleidleisio i'r BNP yr wythnos diwethaf. Yn od iawn - o gymryd y rhan yn ei gyd destun, dadlau yn erbyn honiad gan gyfranogwr arall bod cysylltiad rhwng UKIP a Llais Gwynedd oeddwn.

Mae o wedi ypsetio cymaint nes iddo wneud llwyth o gelwydd i fyny fy mod yn gadeirydd rhanbarth Arfon o Blaid Cymru a mynd i gwyno wrth y Blaid yn ganolog, Golwg, y BBC a phawb arall sy'n fodlon gwrando. Dyma'r sylw sydd wedi creu'r holl golli dagrau:

Hen Rech Flin - Yn niffyg Plaid Cymru driw i'w ddaliadau i bleidleisio drosti - IWCIP, gwaetha'r modd, cafodd eu plediais brotest eleni' (hy - aelodau o deulu HRF).

Fi - Y broblem efo hyn ydi bod pleidlais UKIP bron yn sicr yn is yng Ngwynedd y tro hwn nag oedd yn 2004 (mae'n anodd gwneud cymhariaeth llwyr oherwydd bod y rhanbarthau cyfri yn gwahanol).

'Dwi ddim yn amau am eiliad bod cydadran o bleidlais Llais Gwynedd wedi rhoi croes i UKIP (a'r BNP o ran hynny)- ond fel mae'r blog yma wedi dadlau sawl gwaith, pleidlais wrth Gymreig ydi rhan arwyddocaol o bleidlais Llais Gwynedd. Cofier Mr Walker er enghraifft.


'Dwi wedi dileu'r sylw yn nhudalen sylwadau'r blog perthnasol rhag bod rhywun arall wedi cam ddaeall. 'Dwi'n ei adael fel ag y mae yma gan fy mod yn rhoi eglurhad. Cyfeiriad ydyw at y ffaith fy mod yn credu bod elfen o bleidlais Llais Gwynedd yn apelio at elfennau gwrth Gymreig yng Ngwynedd - ond yn y cyd destun arbennig yma roeddwn hefyd yn dadlau nad oedd tystiolaeth bod cefnogwyr Llais Gwynedd wedi troi mewn niferoedd arwyddocaol at UKIP neu'r BNP yn yr etholiad yma. Dyna pam roeddwn yn nodi nad oedd eu pleidlais wedi tyfu.

Mae yna wrth gwrs rhai pobl sydd a chysylltiadau efo UKIP gyda chysylltiadau efo Llais Gwynedd. 'Does yna ddim pwt o amheuaeth bod un cyfaill sydd a chydymdeimlad ag UKIP ac i raddau llai BNP yn cefnogi Llais Gwynedd. Ystyrier John Walker o Glwt y Bont - dyn sydd wedi bod yn y newyddion oherwydd i'w dy gael ei fandaleiddio ar ddau neu dri o achlysuron. Mae'n hoff o adael sylwadau ar flogiau.

Cymerer hwn ar flog Betsan Powys er enghraifft.

At 10:34 AM on 17 Nov 2007, John R. Walker wrote:

Where have you been all these years Betsan? Plaid has been pulling itself apart in public since, at least, 2001...

It's great fun to watch - the view is much better from up here in Gwynedd, though!

Now Cllr. Simon Glyn is reported to have resigned from Plaid and I'm expecting a quite a few more to follow as the abject failure of 3-4 decades of Plaid Gwynedd's policies becomes plainer for all to see. This schools closure issue is just the tip of the mis-management iceberg...

Where I fundamentally disagree with Wayne David MP is that Plaid shouldn't be thought of in terms of 'constructive' or 'destructive' personalities because Plaid policies are fundamentally destructive - Plaid is a hard-left international socialist Party intent upon breaking up the United Kingdom and handing the reigns of power to the unelected tranzis in the EU and the UN. A few moderate sounding voices doesn't change that! If anybody had any lingering doubts, that defence paper floated out this week by Jill Evans MEP should help to clarify their minds! Cloud, cuckoo, and land come to mind...

It doesn't matter whether Plaid play the short game or the long game - they are still, ultimately, a destructive force in British politics and they should be marginalised by the 'Brits' at every opportunity.

But, going back to the coalition, I keep asking myself who is the REAL nationalist - Rhodri Morgan or Ieuan Wyn Jones?


'Dydi'r dyn ddim yn hoff iawn o addysg Gymraeg chwaith - nag yn wir unrhyw beth i'w wneud efo'r Gymraeg.
Blog Betsan eto

At 09:38 AM on 20 May 2007, * John R. Walker wrote:

Interesting - so Dafydd Wigley, one of Derby's most famous sons, went to a school which still has an all-English website and an education philosophy so very different from the 'forced Welsh' environment prevalent in Anglesey and Gwynedd Council LEA schools.

Perhaps Dafydd Wigley would care to come out now and support those of us who see the same English medium education facilities as being essential in Anglesey and Gwynedd, without the need for parents to have to pay the private sector to provide them?

English medium education should be available to all throughout the UK as of right - it shouldn't just be available to those who can afford to pay!

We've come to a sorry state when the British government feels the need to sanction payment for private education for members of H.M. forces in Gwynedd and Anglesey "who would otherwise be disadvantaged, academically and socially, by the bilingual teaching policy adopted within the Gwynedd and Isle of Anglesey Local Education Authorities"...

Fine - I don't mind paying for their good fortune - but what about everybody elses' kids????


Ydi Mr Walker yn aelod o'r BNP? Nag ydi - mae'n gyn aelod o'r Blaid Geidwadol ac mae'n aelod o UKIP (ymddangosiad Guto Bebb yn y Blaid Geidwadol oedd y rheswm am ei ymadawiad mae'n debyg). Ond mae wedi mynegi cydymdeimlad gyda'r BNP ar fwy nag un achlysur. Er enghraifft yn ol y Western Mail:

And in a letter to a newspaper in Yorkshire, he offered support to a bus driver whose duties involved transporting vulnerable disabled children and adults with special needs, and who was sacked after being elected a BNP councillor. The employer considered his public status as a BNP councillor posed a health and safety risk to clients. Mr Walker wrote: “If nothing else, the sacking... for no apparent reason other than that he is a member of a legitimate registered political party, the BNP, should show the politically-correct fascism of the left is every bit as dangerous as any racially-motivated fascism from the right

Ydi Mr Walker yn cefnogi'r BNP? Ddim o angenrhaid - mae'n debygol nad yw erioed wedi bwrw pleidlais trostynt.

Mae Mr Walker yn sicr yn cefnogi Llais Gwynedd i'r graddau mai fo oedd un o gynigwyr eu hymgeisydd yn Neiniolen yn 2007 - Ian Stephen Hunter Franks.

Ydi hyn yn golygu bod unrhyw beth yn gyffredin rhwng syniadaeth Llais Gwynedd a'r BNP? Nag ydi, wrth gwrs - does dim oll yn gyffredin rhyngddynt.

Ydi hyn yn golygu bod aelodau ac arweinyddion Llais Gwynedd yn rhannu syniadaeth? Nag ydi, wrth gwrs. 'Dwi'n gwybod o'r gorau nad ydi hynny'n wir - ac mae pawb arall.

Ond mae gelyniaeth Llais Gwynedd tuag at Blaid Cymru - plaid genedlaetholgar Gymreig adain chwith - yn apelio at genedlaetholwyr Prydeinig adain dde. Yr elyniaeth tuag at Blaid Cymru sy'n gyffredin rhyngddynt - dim arall.

Felly ydi hi'n deg casglu bod cydadran o gefnogaeth Llais Gwynedd yn dod o'r Dde Prydeinig? 'Does yna ddim ffordd o wybod i sicrwydd wrth gwrs - ond 'dydi'r casgliad ynddo'i hun ddim yn un afresymol. Serch hynny - fel y dywedais wrth Hen Rech Flin, nid oedd pleidlais UKIP na'r BNP wedi cynyddu yng Nghymru yn etholiadau Ewrop - awgryma hyn nad ydi profiad HRF o weld cenedlaetholwyr naturiol yn troi at UKIP yn un cyffredin iawn.

Monday, June 08, 2009

Yr ail etholiad Ewrop orau i'r Blaid erioed!

Rhyw dynnu coes ydw i - ond 'dwi'n meddwl bod hynny'n wir beth bynnag. Dim ond y 29.6% a gafwyd yn 1999 oedd yn well.

Bryd hynny daeth y Blaid yn gyntaf yn Ne Penfro - Gorllewin Caerfyrddin, Islwyn, Dwyrain Caefyrddin - Dinefwr, Ceredigion, Y Rhondda, Pontypridd, Caernarfon, Conwy, Meirion Nant Conwy, ac Ynys Mon. O berfformio felly'r tro hwn byddem hefyd, mae'n debyg, wedi ennill yn Ne Clwyd, Gorllewin Clwyd, Preseli Penfro, Caerffili, Cwm Cynon, Ogwr, Aberafon, Bro Gwyr, Castell Nedd a Blaenau Gwent. Ychydig iawn, iawn o seddi fyddai Llafur wedi eu hennill yng Nghymru. Dydi'r panic sy'n ymestyn trwy'r Blaid Lafur Gymreig yn ddim wrth ymyl y panic fyddai yn cydio ynddynt petaem wedi llwyddo i ailadrodd perfformiad 99. Mi fyddai yna banic yn rhengoedd y pleidiau adain Dde unoliaethol hefyd.

Ond ni wireddwyd hynny - yn rhannol oherwydd i bleidiau bach fel y Blaid Werdd gystadlu'n effeithiol am bleidleisiau, ond yn bennaf oherwydd i ni fethu a pherswadio pleidleiswyr naturiol Llafur i bleidleisio i ni yn hytrach nag aros adref yn pwdu. Dyna pam bod Hen Rech Flin yn anghywir pan mae'n honni mai prif gamgymeriad y Blaid oedd peidio ag ymosod digon ar UKIP (er ei fod yn fwy cywir na mi wrth ddarogan y canlyniad a bod yn deg). Gelyn Plaid Cymru ydi Llafur. Mae UKIP yn pysgota yn yr un pwll etholiadol a'r Blaid Geidwadol.

Prif amcan wleidyddol y Blaid ddylai fod i ddifa'r Blaid Lafur yng Nghymru ac ennill cefnogaeth y sawl sy'n ei chefnogi ar hyn o bryd. O wneud hynny gallwn fynd ati i ail strwythuro gwleidyddiaeth Cymru mewn modd fyddai'n caniatau i ni fynd i'r afael a'r Dde unoliaethol a'i churo.

Mwy am hyn tros y dyddiau nesaf.

Sunday, June 07, 2009

Etholiadau Ewrop - rhan 13

Wel wel - 21%, 20% ac 19%.

Am ganlyniad hynod!

Y Toriaid yn dod ar y blaen am y tro cyntaf erioed - a phob un o'r prif bleidiau yn cael pleidlais ymhell o dan eu pleidlais uchaf erioed. Pob un o'r pleidiau o fewn tafliad carreg i'w gilydd.

Byddwn yn dychwelyd at hyn tros y dyddiau nesaf.

Etholiadau Ewrop - rhan 12

OK - C/fon Plaid / Toriaid / Llafur / UKIP / Lib Dems / Gwyrddion
Conwy - Plaid / Toriaid / UKIP / Llafur
Meirion - Plaid / Toriaid / UKIP / Llafur / Lib Dems / Gwyrdd
Llanelli - Plaid / Llafur / Tori / UKIP
Dwyr Caerfyrddin - Plaid / Tori / Llafur
Ceredigion - Plaid Circa 40%.

Canlyniadau'r Gymru Gymraeg ydi hyn - ond dydi canrannau'r Blaid ddim digon uchel i'n rhoi yn gyntaf. Canrannau UKIP yn is na'r disgwyl.

Byddwn yn disgwyl i'r Toriaid gael 2 ac i Lafur a'r Blaid gael 1 yr un.

Llafur yn ail mae'n debyg.

Etholiadau Ewrop rhan 11

Diweddariad - Plaid ar y blaen o 9 yng Nghonwy - 25%. Ail gyfri. dyna pam mae'n debyg bod pawb yn disgwyl am ganlyniad. 9 o wahamiaeth.

Etholiad Ewrop Rhan 10

Hen etholaeth Conwy, Toriaid yn gyntaf, Blaid yn ail, UKIP yn drydydd, Llafur yn bedwerydd.

Etholiad Ewrop Rhan 9

Plaid Cymru yn gyntaf yn Meirion, Ceidwadwyr yn ail, UKIP yn drydydd, Llafur yn bedwerydd efo'r Lib Dems a'r Blaid Werdd yn agos tu ol. Sibrydion bod y Ceidwadwyr yn gyntaf dros Gymru, Llafur yn ail, a PC yn drydydd drost Gymru.

Etholiad Ewrop Rhan 8

Sibrydion bod y toriaid ar y blaen dros Gymru, efallai y blaid yn ail. Y bedwaredd sedd rhwng UKIP a Lib Dems. Plaid Cymru tua 40% yn Ceredigion.

Etholiad Ewrop Rhan 7

Llafur yn ennill yn y Rhondda, Plaid Cymru ar y blaen yn Llanelli gyda Llafur yn ail. Plaid Cymru wedi ennill Caernarfon efo hanner y bleidlais, toriaid yn ail, Llafur yn drydydd, UKIP yn bedwerydd. Plaid Cymru ar y blaen yn Nwyrain Caerfyrddin. UKIP ddim i weld yn gryf yng Nghymru.

Friday, June 05, 2009

Etholiadau Ewrop Rhan 6

Dim llawer i'w ychwanegu am Gymru mae gen i ofn ond bod cyfradd pleidleisio yr hen etholaeth Meirion / Dyffryn Conwy yn 33.2%.

Mae'n bosibl y bydd canlyniad Gogledd Iwerddon yn un anisgwyl. Y son yw bod y gyfradd pleidleisio wedi cwympo'n sylweddol o 51.7% i tua 36%. Mae hwn yn gwymp arwyddocaol - ac mae'n agor y drws i rhywbeth nad oedd neb yn ei ddisgwyl. 'dydi hyn heb ei gadarnhau yn swyddogol hyd y gwn i.

Rhai yn unig o'r ffigyrau am etholaethau unigol sydd wedi eu rhyddhau- Belfast South: 42.1%:: Belfast West: 46.6%:: Lagan Valley: 38.86%:: South Down: 44.97%:: Mid Ulster: 52.83%:: North Antrim 43.7%. Mae'r ffigyrau'n awgrymu bod y gyfradd Babyddol yn uwch na'r un Brotestanaidd.

Gallai nifer o bethau ddigwydd o ganlyniad i hyn. Mae bron yn sicr mai Sinn Fein fydd ar ben y pol. 'Dydi hyn ddim yn arbennig o arwyddocaol cyn bod y bleidlais Unoliaethol wedi i hollti tair ffordd, tra bod yr un Genedlaetholgar wedi hollti ddwy ffordd - ond mae'r DUP wedi gwneud mor a mynydd o'r posibilrwydd.

Mae posibilrwydd y bydd yr SDLP yn ennill y trydydd sedd. Byddai hyn yn ddigwyddiad arwyddocaol - byddai'r tro cyntaf i'r Cenedlaetholwyr wneud yn well na'r Unoliaethwyr mewn etholiad tros y dalaith i gyd. 'dydw i ddim wedi fy argyhoeddi eto bod y ffigyrau yno i ganiatau i hyn ddigwydd - ond mae'n fwy tebygol o lawer nag oeddwn yn ei feddwl ddydd Mercher.

Yn drydydd, ac yn bwysicaf, mae'n debygol bod y blaid newydd sy'n gwrthwynebu Cytundeb Dydd Gwener y Groglith, y TUV wedi cymryd sleisen sylweddol o bleidlais plaid fwya'r dalaith y DUP. Os bydd y niwed etholiadol i'r DUP yn arwyddocaol iawn, mae'n bosibl iawn y bydd y drefn rhannu grym a geir ar hyn o bryd yn cwympo - a bydd anhrefn gwleidyddol yn y dalaith am gyfnod sylweddol.

Diweddariad - son heno mai 9% i lawr mae'r bleidlais, nid 15%. Son hefyd bod y DUP yn boenus iawn oherwydd bod y gyfradd pleidleisio mewn ardaloedd dosbrth gweithiol Protestanaidd yn isel iawn.

Diweddariad - It looks like the Sinn Fein candidate, Bairbre De Brun is on course to top the poll comfortably with perhaps as much as 28% of the vote. The three unionist candidates appear to be tightly packed, which means the Traditional Unionist Jim Allister must have taken a significant percentage of the DUP vote. So far the Conservatives and Unionists appear to be optimistic that Jim Nicholson's vote has held up, but with such a tight field it's impossible to say at this stage how the count will pan out so far as the last two seats are concerned.

Devernport Diaries

Etholiadau Ewrop Rhan 5

Sibrydion diweddaraf.

Tua 33% wedi pleidleisio yn hen etholaeth Caernarfon.

Mae hyn yn awgrymu bod y bleidlais wledig yn gymharol drwm. Mae hyn yn dda i PC, ond yn ddrwg i Lafur. Mae'n ymddangos mai PC sydd ar y blaen yma - ond eto mae mwy na'r disgwyl o bleidleisiau UKIP - a rhai BNP.

Plaid ar y blaen yn hawdd yng Ngheredigion, gyda Llafur ar y gwaelod.

Plaid ar y blaen yn eithaf hawdd yn Llanelli - ond pleidlais i UKIP yma hefyd.

'Dydi'r uchod ddim yn anisgwyl - felly ni ddylid darllen gormod i mewn i bethau.

Ynys Mon - cyfradd pleidleisio 33%.

Etholiad Ewrop rhan 4

Pwt neu ddau cyn mynd am y gwely.

Mae'r gyfradd pleidleisio yn Llanelli tua 30%.

Mae rhai pleidleisiau eisoes wedi eu gweld. Mae awdurdodau etholiadol yn gwirio bod y nifer o bleidleisiau sydd mewn bocs yn unol a faint sydd wedi eu bwrw. Yn aml bydd y rhain yn cael eu cyfri a'u pennau i lawr, felly mae'n anodd eu gweld. Mae'n haws gweld (a felly cyfri) y pleidleisiau sy'n agos at ymyl y papur - UKIP, Llafur, BNP er enghraifft. Mae'n fwy anodd cyfri rhai sy'n agos at y canol - Plaid Cymru neu'r Lib Dems. Felly mae'r hyn 'dwi am ei ddatgelu yn anwyddonol a dweud y lleiaf - hefyd 'dwi'n gorfod bod yn ofalus - mae'n dir amheus o safbwynt cyfreithiol i ddatgelu canlyniad cyn bod y swyddog etholiadol yn gwneud hynny.

Beth bynnag - mewn un sedd sydd ym meddiant Llafur ar lefel San Steffan ond Plaid Cymru ar lefel Cynulliad mae Plaid ar y blaen gydag UKIP yn ail a Llafur yn drydydd. Mewn sedd arall sydd ym meddiant Plaid ar lefel Cynulliad a San Steffan, ond gyda Llafur yn ail yn y ddau achos, mae Plaid ar blaen yn hawdd iawn gydag UKIP ac nid Llafur yn ail. Mae'r Lib Dems yn isel iawn - ond maent yn agos at ganol y papur - felly mae tan gyfrifo o'u safbwynt nhw. Mae Plaid hefyd yn agos at ganol y papur. 'Dydi'r Toriaid ddim yn ymddangos i bolio'n gryf yn y naill achos na'r llall.

Mae'r nifer o bleidleisiau sydd wedi eu gweld yn y ddau achos yn isel (cwpl o ganoedd), felly ni ddylid rhoi gormod o bwyslais ar yr hyn yr ydwyf newydd ei ddweud - ond petai'n arwyddocaol, byddai'n edrych yn dda i UKIP am y pedwerydd sedd

Thursday, June 04, 2009

Etholiadau Ewrop 3

Mae yna chwe gorsaf bleidleisio yng Nghaernarfon.

Roedd y ganran a bleidleisiodd rhwng 20% a 30%. Yr ardaloedd tlotaf oedd y rhai gyda'r ganran isaf yn pleidleisio, a'r rhai cyfoethocaf oedd efo'r ganran uchaf.

Felly mae'r ganran ar tua 25% yn gyffredinol uwch nag oeddwn yn ei ragweld am bump o'r gloch.

I'r cyfaill oedd yn holi os ydi hyn yn dda i'r Blaid, dydw i ddim yn siwr - ond mae'n sicr yn ddrwg i Lafur.

Etholiad ewrop rhan 2

Wedi gweld y rhan fwyaf o gofrestrau tref C/fon.

Pleidlais yn isel iawn - o dan 20% ym mhob man (6 o'r gloch) - ond y bleidlais yn ymddangos i fod yn sylweddol uwch mewn cymdogaethau dosbarth canol nag yn y rhai dosbarth gweithiol.

Etholiad Ewrop Rhan 1

Newydd weld (5 o'r gloch) cofrestrau pleidleisio dau o fythau pleidleisio tref Caernarfon. O dan 10% wedi pleidleisio yn un a 15% yn y llall. Dydi hyn ddim yn cynnwys y sawl sydd a phleidleisiau post - mae tua hanner rheiny wedi pleidleisio yn Arfon.

Mae'n ymddangos y bydd y gyfradd pleidleisio yn isel - neu'n isel iawn.

Tuesday, June 02, 2009

Lib Dem Watch 3

Mae cyfaill wedi e bostio lluniau o un o'r gyfres di ddiwedd o'r pamffledi boncyrs mae Lib Dems Canol Caerdydd yn eu cynhyrchu ar raddfa diwydiannol. Mae'n bleser cael eich cyflwyno ger eich bron. Nid dyma'r pamffled yr oeddwn yn son amdano isod. Ymddengys bod Canol Caerdydd yn cael ei foddi mewn pamffledi sy'n mynegi ffantasiau rhyfedd y Lib Dems.




Maent yn esiampl digon twt o'r hyn 'dwi wedi bod yn son amdano.

Mae'r ail ddelwedd yn esiampl da o wleidydda budur y Lib Dems.

Mae'r ddelwedd gyntaf yn esiampl o gelwydd / diffyg crebwyll y Lib Dems. Yn gyntaf ceir honiadau gan rai o'r papurau Seisnig bod Llafur am gael cweir ddydd Iau. Wedyn maent yn mynd ati i ddod i'r casgliad chwerthinllyd, abswrd a gwrth ffeithiol mai'r unig ffordd o sicrhau hynny ydi trwy bleidleisio i'r Lib Dems - voting Plaid, Tories or anyone else will just help Labour. Y cyfiawnhad tros y canfyddiad gorffwyll yma ydi bod y Lib Dems yn digwydd bod yn gryf yn etholiadau San Steffan yn un o'r 40 etholaeth Gymreig - Canol Caerdydd.

Ymddengys nad ydi'r Lib Dems yn deall mai etholiad o dan ddull De Hoet tros Gymru gyfan sydd yn cael ei hymladd, yn hytrach nag etholiad First Past The Post yng Nghanol Caerdydd. Maent yn llafurio o dan y camargraff bod canol Caerdydd gyda phedwar aelod Ewropiaidd.

Naill ai hynny, neu eu bod yn dweud celwydd noeth wrth etholwyr Canol Caerdydd.

Rhag bod unrhyw un mor ddi niwed a chredu celwydd / nonsens y Lib Dems - dyma oedd canlyniadau'r etholiadau Ewropiaidd yn 2004:

Llafur 297,810
Toriaid 177,771
Plaid Cymru 159,888
UKIP 96,677
Lib Dems 96,116
Gwyrddion 32,761
BNP 27,135
Respect 5,427
Eraill 24,101
Cyfanswm 917,686

Lib Dem Watch 2

Mae Guerilla Warefare ymysg eraill yn tynnu sylw at dipyn o wleidydda budr gan y Lib Dems.

Dydi hyn ddim yn syndod i flogmenai. Mae'r blog yma wedi dadlau o'r blaen bod y gwacter ystyr sydd wrth galon y Lib Dems yn arwain at ddulliau gwag o wleidydda. Byddant yn gwleidydda mewn ffyrdd sydd weithiau'n anarferol o fudur ac weithiau'n rhyfedd o amherthnasol. I'r ail gategori mae'r darn yma o ohebiaeth a anfonwyd at drigolion anffodus Cathays yng Nghanol Caerdydd gan eu haelod cynulliad Jenny Randerson.

Gan bod y rhan fwyaf o etholwyr Cathays yn fyfyrwyr, mae'r rhan fwyaf o'r darn yn ymwneud a'r amrediad cyfyng o bethau sydd gan myfyrwyr i boeni amdanynt - cynhesu byd eang (sydd ymhell o fod yn ganolig i wleidydda Ewrop), a ffioedd dysgu (sydd ddim oll i'w wneud efo Ewrop). Mae'n ddigon teg i dargedu cydrannau o'r etholaeth am wn i - mae pawb yn gwneud y math yma o beth - er bod y ffocws yma mor gul nes ymylu ar fod yn ogleisiol.



Mae'r Toriaid yn cael eu clymu i UKIP wrth gwrs - ond o leiaf dydi Jenny ddim yn eu clymu i Sinn Fein ac UKIP fel y gwna'r pamffled cenedlaethol. 'Dydi polisiau'r Toriaid ar Ewrop ddim yr un peth - diweddu aelodaeth y DU ydi uchelgais UKIP, eisiau refferendwm cyn arwyddo Lisbon.

Maent hefyd yn honni bod yna Doriaid nad ydynt yn credu mewn cynhesu byd eang. Mae hyn yn ddi amau yn wir. Mae hefyd yn ddi amau yn wir bod yna Lib Dems sydd eisiau cyfreithloni cyffuriau.

Yr hyn sydd fwyaf trawiadol am y pamffled fodd bynnag ydi'r defnydd amhriodol o ystadegau etholiadol - mae hyn yn nodweddu llawer o lenyddiaeth gwleidyddol y Lib Dems. Maent yn dadlau mai'r unig ffordd o roi trwyn gwaed i Lafur ydi trwy fotio iddyn nhw. I 'brofi' hyn maent yn dangos graff o ganlyniad etholiad cyffredinol 2005 yng Nghanol Caerdydd. 9% yn unig oedd pleidlais y Toriaid - felly mae hyn yn profi yng ngolwg y Lib Dems (50%) bod mai'r Lib Dems yn unig all guro Llafur.

Y gwirionedd ydi mai pumed (ar ol Llafur, y Toriaid, Plaid Cymru ac UKIP) oedd y Lib Dems yn etholiad Ewrop yn 2004 - yr unig etholiad mae'n briodol cymharu etholiad dydd Iau efo hi.

'Rwan golyga hyn un o ddau beth - naill ai bod y Lib Dems yn credu bod yr etholiad yn cael ei hymladd yng Nghanol Caerdydd yn unig - ac mai trigolion yr etholaeth honno'n unig sy'n dewis y pedwar cynrychiolydd Cymreig, neu eu bod yn ceisio camarwain yr etholwyr yn fwriadol.

Os mai'r cyntaf sydd yn wir, dylai Jenny fod yn gweithio y tu ol i'r til yn Tesco, ac nid fel Aelod Cynulliad.

Os mai'r ail sydd yn wir mae agwedd Jenny at ei hetholwyr yn sarhaus a gwawdlyd ac mae'n eu camarwain yn fwriadol. Nid Cynulliad ydi ei lle yn yr achos hwnnw chwaith.

Blogmenai'r gratitude to the Conservative party

Blogmenai rarely blogs in English - but such is my gratitude to the most Welsh of parties - the Welsh Conservative Party - that I tearfully feel it's the very least I can do.

It seems that their Wales wide address for the European elections carries a whole sentence in Welsh - yes that's right - one whole sentence. Such is the historic significance of the event that I'm happy to quote it in full - Os ydych chi am dderbyn yr anerchiad etholiadol hwn yn gymraeg, ffoniwch ni ar 029 20 616 031 neu ebostiwch ccowales@tory.org




The mockers & begrudgers have had a field day over the trivial matter that none of the Conservatives' candidates in the Euro elections want to live anywhere near Wales - but they must be speechless now. The vicious myth propagated by the enemies of the Conservative party of an English party for an English nation has once & for all been well & truly shattered.

If you'd like to thank the Conservative party for this most magnanimous of gestures - a gesture that proves beyond a shadow of doubt that they've finally entered the nineteenth century in matters of language equality, why not phone them on 029 20 616 031 to express your gratitude? I'm sure that they'll be pleased to listen to your grovelling - if they can drag themselves from such important matters as supervising the clearing of the moats around their Balmoral inspired follies, the placing of duck houses in their ponds, the spreading of tons of horse manure on their gardens, the hanging of chandeliers from their fake gothic ceilings & so on.

Please remember to doff your cap while you're speaking

Monday, June 01, 2009

Pam bod y sgandal treuliau mor niweidiol i Lafur?

Mae'r sgandal wedi cael effaith syfrdanol ar gefnogaeth Llafur - gydag un pol heddiw yn awgrymu y byddant yn cael llai nag 20% petai etholiad cyffredinol yn cael ei hymladd heddiw - y sgor isaf erioed i blaid sy'n llywodraethu. Mae rhai o'r polau ar gyfer etholiadau Ewrop hyd yn oed yn waeth.

Effeithwyd ar y Toriaid hefyd mae'n debyg, ond i raddau llai o lawer. Ar un olwg mae hyn yn rhyfedd - mae sgandalau'r Toriaid wedi bod o leiaf cyn waethed a rhai Llafur, ac maent wedi bod mor lluosog - ac mae yna lai o lawer o Doriaid yn y senedd i gael y cyfle i bechu.

Yn ddi amau mae sawl rheswm am hyn - bod gwynt yn hwyliau'r Toriaid beth bynnag, a bod pobl yn tueddu i feio plaid sydd wedi bod yn rheoli ers mwy na degawd am gyfundrefn sydd yn ddi amau yn gwbl llwgr, er enghraifft.

Nid dyma'r rhesymau pwysicaf fodd bynnag. Mae'r prif reswm wedi ei wreiddio'n dwfn yn y ffordd mae'r Blaid Lafur yn gweld ac yn diffinio ei hun. Yn annad dim arall mae Llafur yn gweld ei hun fel plaid 'foesol' - plaid sydd yn meddiannu'r ucheldir moesol. Dydi'r hunan gyfiawnder yma ddim yn annwylo'r blaid i mi a dweud y gwir, ond mae'r ffaith eu bod wedi adeiladu naratif gwleidyddol pwerus o amgylch y canfyddiad wedi bod yn un o'r elfennau pwysicaf yn eu llwyddiant etholiadol.

Y broblem gyda hyn wrth gwrs ydi bod y naratif yn datgymalu'n llwyr pan mae'r prif edefyn sy'n rhedeg trwyddo yn chwalu - a dyna'n union sydd yn digwydd pan mae pobl yn casglu bod llawer o'r sawl sy'n arwain y blaid yn lleol ac yn genedlaethol yn lladron ac yn dwyllwyr.

'Dydi'r Toriaid ddim yn y sefyllfa yma - 'dydi bod yn uwchraddol foesol erioed wedi bod wrth galon eu naratif gwleidyddol, felly 'dydi'r naratif ddim yn datgymalu pan mae'n dod yn amlwg mai moesoldeb lladron pen ffordd sydd ganddynt.

Saturday, May 30, 2009

Etholiadau Ewrop

'Dwi wedi bod yn ddigon ffol i geisio darogan etholiadau Ewrop yn gynnar - ac wedi gwneud hynny cyn i'r llanast treuliau gymryd yr agenda trosodd. Gellir gweld fy ymdrechion yma, yma ac yma. Bydd rhaid i mi geisio rhoi trefn ar bethau unwaith eto mae'n debyg.

Mi ddechreuais o'r blaen gyda'r Iwerddon. 'Dydi'r busnes treuliau heb effeithio ar y Weriniaeth wrth gwrs - a 'dydi pobl ddim yn poeni llawer am bethau felly yn y Gogledd. Fel hyn roeddwn yn gweld pethau ar y pryd:

FF - 2 (4 ar hyn o bryd)
FG - 4 (5)
Llafur - 2 (1)
SF - 2 (2)
DUP - 1 (1)
UUP - 1 (1)
Annibynnol - 2 (2)
Libertas - 1 (0)

'Dwi heb ewid fy meddwl rhyw lawer. 'Dwi'n meddwl bellach mai FF fydd yn cael y trydydd sedd yn North West ac nid Libertas. 'Dwi'n dal i feddwl y bydd Mary Lou McDonald yn cyflawni rhywbeth sy'n ymylu at fod yn wyrth gwleidyddol ac yn amddifadu FF o sedd yn Nulyn. 'Dwi hefyd yn eithaf siwr bellach mai SF fydd ar ben y pol yn y Gogledd ac na fydd yr SDLP yn ennill y drydydd sedd. Mae posibilrwydd mai'r ethafol TUV fydd yn mynd a hi (maent yn cynnal ymgyrch dda) - ond 'dwi'n aros efo'r UUP ar hyn o bryd. Felly 'dwi'n ei gweld hi fel hyn:

FF - 3 (4 ar hyn o bryd)
FG - 4 (5)
Llafur - 2 (1)
SF - 2 (2)
DUP - 1 (1)
UUP - 1 (1)
Annibynnol - 2 (2)

Mae pob dim wedi newid yn Lloegr fodd bynnag. Fel hyn yr oeddwn yn gweld pethau ar y cychwyn:

Toriaid - 24
Llafur - 10
UKIP - 7
Lib Dems - 12
BNP - 3
Y Blaid Werdd - 3

Tros yr wythnosau diwethaf mae UKIP wedi cryfhau eu sefyllfa, mae'r Toriaid yn wanach, ac mae Llafur mewn trwbl gwirioneddol. Dydi'r polau ddim yn awgrymu y bydd y BNP yn ennill seddau - ond fel 'dwi wedi egluro eisoes, dydw i ddim yn eu credu nhw. Felly fel hyn 'dwi'n gweld pethau 'rwan.

Toriaid - 20
Llafur - 9
UKIP - 12
Lib Dems - 11
BNP - 3
Y Blaid Werdd - 4

'Dydi Llafur ddim yn cwympo llawer oherwydd fy mod wedi eu gosod yn agos at 1 sedd y rhanbarth eisoes - mae'n anodd cael llai na hynny - hyd yn oed os ydi'r bleidlais yn syrthio'n sylweddol.

Yn yr Alban 'roeddwn yn ei gweld hi fel hyn o'r blaen:

SNP 2 (2 o'r blaen)
Llafur 1 (2 o'r blaen)
Toriaid 2 (2 o'r blaen)
Lib Dems 1 (1 o'r blaen)

'Dwi'n meddwl y bydd y ffradach wedi niweidio'r Toriaid ac mai fel hyn y bydd pethau bellach:

SNP 3
Llafur 1
Toriaid 1
Lib Dems 1

Wnes i ddim darogan canlyniad Cymru ond mae yna ddau flogiwr sydd wedi - HRF a Hogyn o Rachub.

Barn HRF ydi y bydd UKIP yn ennill sedd:

PC 1
Llafur 1
Toriaid 1
UKIP 1

Mae HoR yn awgrymu y gallai Plaid Cymru gipio dwy - er ei fod yn cyfaddef ei bod yn anodd iawn darogan y tro hwn.

Mae rhesymu'r ddau flogiwr yn ddigon cadarn chware teg. Da iawn bois.

Mae'n debyg bod rhaid i mi geisio rhoi tro arni.

Y canrannau o'r blaen oedd:

Llafur 32.5%
Toriaid 19.4%
Plaid Cymru 17.4%
UKIP 10.5%
Lib Dems 10.5%

O dan y system a ddefnyddir yn etholiadau Ewrop, i un blaid gael dwy sedd mae'n rhaid iddi ennill ddwywaith pleidlais y bedwaredd blaid. 'Dwi'n rhagweld y bydd canran Llafur yn syrthio mwy na 10% yng Nghymru. Efallai fy mod yn anghywir - 'dydi'r polau ddim yn darogan bod y gwymp am fod cymaint a hynny - ond 'dwi'n credu y bydd y gwymp yng Nghymru'n fwy na'r un Brydeinig.

'Dwi ddim yn gweld cynydd sylweddol ym mhleidlais UKIP - roedd yr etholiad diwethaf yn dda iddynt. Efallai y byddant ar tua 12%. Bydd y Lib Dems yn aros lle y maent. 'Dwi'n gweld y rhan fwyaf o'r 10% + y bydd Llafur yn ei golli yn hollti rhwng Plaid Cymru a'r Toriaid - ond bydd y rhan fwyaf ohono'n mynd i'r Blaid. Mae dau prif reswm am hyn - yn gyntaf mae'r Toriaid wedi eu niweidio gan yr helynt treuliau tra bod y Blaid yn eithaf clir o'r holl strach. Yn ail mae'r ffaith bod y Blaid mewn clymblaid efo Llafur yng Nghaerdydd yn i gwneud yn haws i bleidleiswyr Llafur fwrw pleidlais brotest i'r Blaid - dydi'r cam ddim mor fawr na phetai'r bleidlais brotest yn mynd i'r Toriaid neu UKIP.

Mae yna un peth bach arall hefyd. Yn 1999 cafodd y Blaid bron i 30% o'r bleidlais. Byddai dod o fewn 4% i hynny'n deygol o sicrhau'r ail sedd. Felly 'dwi'n ei galw hi yn:

Plaid Cymru 2
Toriaid 1
Llafur 1

'Dwi hefyd yn credu y gallai Llafur ddod yn drydydd.

Sunday, May 24, 2009

O diar - mae pethau'n mynd yn waeth


Yn ol Telegraph fory mae unarddeg aelod o'r cabinet Llafur wedi gwneud i'r trethdalwr dalu am gyngor iddyn nhw eu hunain ar sut i osgoi talu trethi.

A chyn ein bod wrthi ar dreuliau Aelodau Seneddol, cwis bach.

Pwy ydi'r unig Aelod Seneddol o Ogledd Cymru i wrthod datgelu ei manylion treuliau i Dail y Post, pam y gwrthododd wneud hynny a phwy sy'n cael ei gyflogi ganddi?

Atebion ar gerdyn post os gwelwch yn dda.

Ydi hi'n bosibl dibynnu ar y polau Ewropeaidd

Yn ol y Guardian ddoe maent wedi comisiynu pol piniwn gan ICM ar gyfer etholiadau Ewrop. Dyma'r canlyniadau:



Ar yr olwg gyntaf byddai'r rhain yn ganlyniadau gwael iawn i'r ddwy brif blaid. Ond 'dydyn nhw ddim - mae etholiadau Ewrop yn bethau tra gwahanol i rai San Steffan. Dyma oedd canlyniadau etholiadau Ewrop 2005:

Toriaid 27%
Llafur 23%
Lib Dems 15%
UKIP 16%
Gwyrddion 6%
SNP/PC 2%
BNP 5%
Eraill 5%.

Felly os ydi pol y Guardian yn gywir bydd y pleidiau mawr Prydeinig yn cryfhau a bydd pleidlais y pleidiau llai yn syrthio'n sylweddol, a bydd y BNP yn cael eu chwalu. Bydd Llafur yn gwneud yn well nag y gwnaethant gwta flwyddyn cyn eu buddugoliaeth gyfforddus yn etholiadau San Steffan yn 2005.

Mi fedra i gredu'r ffigyrau am y Blaid Werdd, SNP / Plaid Cymru a'r Toriaid i raddau. Mae'r gweddill yn nonsens llwyr. Bydd Llafur yn polio ymhell o dan 20% - efallai y byddant cyn ised a 15%. Bydd y Toriad rhwng 25% a 30% a bydd y ddwy blaid adain dde rhyngddynt yn cael pleidlais uwch nag un y Toriaid. Bydd UKIP yn dal eu tir neu'n cynyddu eu pleidlais,a bydd y pleidlais y BNP rhwng 7% a 10%. Byddant yn ennill nifer o seddi.

Saturday, May 23, 2009

Y Daily Post a Lwfansau Plaid Cymru

Mae Dail y Post yn poeni'n arw bod yr hen Plaid Cymru ddrwg 'na wedi gorfodi trethdalwyr sy'n pleidleisio i'r Blaid Lafur i dalu swm anferthol o £4,500 tuag at uwch gyhuddo'r cyn brif weinidog diarhebol o gelwyddog Mr Tony Blair.



Yr hyn sydd ganddynt ydi bod y tri aelod seneddol Plaid Cymru wedi defnyddio rhan o'u lwfansau cadw swyddfa ac ati i dalu am gyngor cyfreithiol ynglyn a'r posibilrwydd o uwch gyhuddo Blair. Mae'r defnydd yma o bres y trethdalwr yn cymaint o stwmp ar stumog y Daily Post, maent wedi mynd ati i greu stori tudalen flaen o'r mater.

Am rhyw reswm 'dydi'r stori ddim yn nodi mai cost y rhyfel hwnnw i drethdalwyr Unol Daleithiau'r America oedd $1,600,000,000,000,000,000, na bod 4,296 o'r dywydiedig drethdalwyr wedi eu lladd yn y rhyfel (heb son am y 110,600 o Iraciaid a laddwyd wrth gwrs).Yn ffodus roedd pethau'n rhatach ym Mhrydain - 179 o farwolaethau milwrol yn unig a chost i'r trethdalwr o £5,300,000,000, ond 'dydi'r Post ddim yn son am hynny chwaith.

Y prif reswm bod Prydain wedi cymryd rhan yn yr ymarferiad gorffwyll o ddrud (yn ariannol ac o ran y bywydau pobl) yma ydi bod y llywodraeth Lafur wedi rhaffu un celwydd ar ol y llall er mwyn creu argraff bod bygythiad o gyfeiriad Irac.

Fedra i ddim honni mai'r grwp atgas o bapurau mae'r Daily Post yn perthyn iddo - Trinity Mirror - oedd y mwyaf euog o bell ffordd o bedlera propoganda Blair yn y misoedd cyn y rhyfel. Serch hynny, pe byddai'r wasg - Trinity Mirror yn gynwysiedig - ar y pryd heb fod mor bathetig o grediniol o gelwydd gwleidyddion, hwyrach na fyddai'r trethdalwr wedi orfod dod o hyd i biliwn ar ol biliwn o bunnoedd i dalu am antur oedd wedi ei chyfiawnhau gan llond trol o gelwydd.

Friday, May 22, 2009

Morrisons y Mrs a charchar Caernarfon


Mae gan y Mrs acw berthynas ryfedd efo Morrisons. Mae'n debyg gen i mai hi ydi prif gwsmer Morrisons Caernarfon, mae'n ymweld a'r lle rhyw ben pob dydd. Y rheswm am hyn ydi am ein bod yn byw gyferbyn a'r lle ac mae'n ei drin fel rhyw fath o siop gornel. Does ganddi ddim mynediad i gar yn ystod y dydd, felly croesi'r ffordd gyda bag llaw ydi'r peth hawsaf.



Fodd bynnag mae'r lle yn dan ar ei chroen, a'r prif reswm am hynny ydi Seisnigrwydd y lle. Un o Gaerdydd ydi Lynne, a 'doedd ganddi ddim llawer o Gymraeg nes iddi ddysgu pan oedd yn ei harddegau hwyr, ac mae arddeliad y sawl a gafodd droedigaeth yn aml yn fwy tanbaid nag un neb arall. Gan ei bod yn mynychu'r lle mor aml mae'n 'nabod pawb sy'n gweithio ar y tils, ac mae'n gwybod pa iaith maent yn ei siarad. Dyma sampl am ychydig ddyddiau diweddar o iaith y sawl oedd yn gweithio ar y tils (Saesneg yn gyntaf - Cymraeg yn ail):

2 0
7 2
7 1
6 2
8 2

'Dydi hyn ddim yn anarferol - tebyg ydi'r gymysgedd pob dydd, pob wythnos.

Mae'r ffigyrau hyn yn debyg i'r hyn y byddai rhywun yn ei ddisgwyl petai'r siop yn cyflogi pobl o Gymru ben baladr - ond dydi hi ddim - cyflogi pobl o gylch Caernarfon mae hi. 'Does yna ddim un stryd yng Nghaernarfon gyda llai na 50% yn siarad Cymraeg, ychydig iawn sydd yna gyda llai na 70% yn siarad yr iaith honno, ac mae efallai hanner strydoedd y stadau dosbarth gweithiol mawr - y llefydd y byddai dyn yn disgwyl fyddai'n cyflenwi gweithwyr til Morrisons - efo mwy na 90% yn siarad Cymraeg. 'Dydi proffeil ieithyddol y pentrefi sy'n amgylchu'r dref ddim yn gwahanol iawn i hyn (ag eithrio'r Felinheli, sydd mymryn yn llai Cymreig).

'Rwan, ar yr olwg gyntaf mae'r gwahaniaeth rhwng y ganran o'r sawl a gyflogir gan Morrisons sy'n siarad Cymraeg a'r hyn y gellid ei ddisgwyl yn syfrdanol, ac yn awgrymu bod rhagfarn gwrth Gymreig wedi ei wreiddio'n dwfn ym mhrosesau cyflogi'r arch farchnad. Mae'r ffaith bod canran uchel o'r bobl sy'n gwneud yr un gwaith yn Tesco (sydd wedi ei leoli ar yr ochr arall i'r dref) yn cadarnhau'r argraff yma. Mae'r rhan fwyaf o'u staff nhw yn siarad Cymraeg.

Mae yna ychydig mwy i'r stori wrth gwrs. Mae'r rhan fwyaf o fusnesau preifat yng Nghaernarfon yn cyflogi rhywfaint mwy o bobl ddi Gymraeg nag y byddai rheolau tebygolrwydd syml yn eu hawgrymu. Mae yna reswm da am hyn. Oherwydd nad yw'n hawdd cael unrhyw swydd yn yr ardal yn y sector gyhoeddus heb fod a gwybodaeth o'r Gymraeg, ychydig iawn o'r di Gymraeg sy'n cael eu cyflogi yn y sector honno. O ganlyniad mae'r pwll o bobl sy'n chwilio am waith yn y sector breifat yn gwahanol o ran proffeil ieithyddol i un yr ardal yn ei chyfanrwydd.

Serch hynny mae llwyddo i gyflogi 75% o bobl di Gymraeg mewn ardal lle mae efallai 85% yn siarad y Gymraeg yn gryn gamp. Mae'n amlwg bod rhesymau eraill ar waith.

'Dwi'n siwr bod yna amrediad o resymau am y sefyllfa, rhai'n gymhleth, rhai'n syml - ond mae'r rheswm canolog yn sobor o syml. Mae rheolwyr adnoddau dynol (fel mae swyddogion personel yn cael eu galw y dyddiau hyn) mewn sefydliadau mawr bron yn ddi eithriad yn Saeson dosbarth canol. Pan maent yn cyfweld hogan o Gefn Hendre neu 'Sgubor Goch maent yn debygol o gael trafferth hyd yn oed deall y fersiwn o'r Saesneg a siaredir ganddi. Er bod pobl y dref yn siarad Saesneg yn rhwydd (roedd Gaernarfon yn ddwyieithog ymhell, bell cyn i'r rhan fwyaf o bobl cefn gwlad ddysgu Cymraeg) mae'r dafodiaeth yn y ddwy iaith yn cael ei siarad yn gyflym iawn ac mae dylanwad y Gymraeg yn drwm iawn ar y Saesneg (a'r Saesneg ar y Gymraeg o ran hynny). O ganlyniad mae mewnfudwraig o Cheshire yn swnio fel petai ganddi sgiliau cyfathrebu llawer gwell na'r hogan o Lon Arfon i'r sawl sy'n penderfynu pwy sy'n cael y swydd. Y gwrthwyneb sy'n wir o safbwynt mwyafrif cwsmeriaid y siop wrth gwrs.

Daw hyn a ni at Tesco. Yn ddi amau mae eu rheolwr adnoddau dynol nhw yn ddi Gymraeg, ond mae'r rhan fwyaf o'r staff yn Gymry. Pam?

Ychydig flynyddoedd yn ol roeddwn yn chwarae sboncen yn rheolaidd yn erbyn y dyn oedd yn rheoli Tesco Caernarfon bryd hynny - Sais rhonc. Mi soniodd un diwrnod mor falch oedd ei fod wedi llwyddo sicrhau bod yr holl weithwyr til ag eithrio un yn siarad Cymraeg. Roeddwn wedi fy synnu gan y sylw a dywedais wrtho nad oeddwn yn ymwybodol fod y Gymraeg yn bwysig iddo. Ei ateb oedd - It isn't important to me, I couldn't care less - but I reckon that the customers wants to speak Welsh as they check out - & it's my job to give them what they want.

Dyma ydi cryfder mawr Tesco wrth gwrs - eu bod yn gallu meithrin diwylliant o ymateb yn hyblyg i anghenion a delfrydau eu cwsmeriaid. Dyma'r rheswm creiddiol pam bod y cwmni yn un mor rhyfeddol o lwyddiannus. Mae'n debyg bod strwythurau cyflogi Tesco a Morrisons yn debyg - ond bod diwylliant rheolaethol Tesco yn gallu cywiro gwall sy'n amlwg o safbwynt masnachol tra nad yw Morrisons yn llwyddo i wneud hynny.

Daw hyn a ni yn ei dro at y carchar arfaethiedig. 'Dwi'n hollol argyhoeddiedig y gallai'r carchar fod yn gydadran allweddol i economi llwyddiannus yn y Gogledd Orllewin - ond bydd yn gyflogwr mawr - ac mae'n bwysig o safbwynt y Gymraeg yn ei phrif gadarnle nad ydi'n gyflogwr tebyg i Morrisons o safbwynt ieithyddol. Fydd yna ddim diwylliant Tescoaidd o ymateb i negeseuon y farchnad - dydi barn y cwsmer ddim ymysg prif flaenoriaethau clinc. Felly mae'n bwysig bod strwythurau cyflogaeth mewn lle sy'n sicrhau bod y gweithly yn adlewyrchu natur ieithyddol yr ardal. 'Dydw i ddim yn siwr bod hynny wedi digwydd yn y datblygiad cyfreithiol arall newydd yng Nghaernarfon - yr adeiladau Llys y Goron newydd ar hen safle Ysgol Segontium. Mae'n hanfodol bod strwythur cyflogaeth yn cael ei ystyried yn fanwl cyn, yn ystod ac wedi'r broses ymgynghori.

Wednesday, May 20, 2009

Lib Dem Watch - rhan 1

Mae'r blog yma wedi dadlau yn y gorffennol mai'r Lib Dems ydi'r blaid futraf yn y DU, ac mai'r prif reswm am hyn ydi'r gwacter ideolegol sy'n ei nodweddu. Mae pleidiau di ideoleg yn cael eu gorfodi i wleidydda mewn ffordd fudur ac anonest ac i ganolbwyntio ar fanion oherwydd nad oes ganddynt unrhyw beth arall i'w gynnig i'r ddadl wleidyddol. 'Dydi'r Lib Dems eu hunain ddim yn derbyn hyn wrth gwrs - fel y gellir gweld o edrych ar sylwadau Peter Black yma.

Gan bod nifer o etholiadau ar y ffordd (wel dwy beth bynnag) 'dwi'n bwriadu postio ambell i gyfraniad yn edrych ar eu dull gwleidydda. Dyma ddechrau efo pamffled sydd ag enw rhywun o'r enw Alan Butt Philip ar ei ben. Mae'n debyg mai fo ydi eu prif ymgeisydd yn etholiad Ewrop ar Fehefin 4.

Dyma sydd gan Alan i'w ddweud am y Toriaid:

Britain needs to work with other countries to get us out of recession.


But the Conservatives & extreme political parties like UKIP & the BNP want Britain to be isolated from Europe.

They consistently oppose working with other countries to create jobs, tackling crime & climate change.

Often the Conservatives only agree with small fringe parties including UKIP & Sinn Fein.

We can't let the Conservatives isolate Britain too.

'Rwan, mae pawb sy'n darllen y blog yma yn rheolaidd yn gwybod nad ydw i'n or hoff o'r Blaid Geidwadol - ond fyddwn i ddim yn breuddwydio ceisio eu pardduo efo nonsens fel hyn.

Bwriad y sylwadau ydi gwneud i'r Toriaid edrych yn eithafol trwy eu henwi yn yr un frawddeg a phleidiau sydd yng ngolwg llawer yn eithafol. Mae polisi'r Toriaid ar Ewrop yn gwahanol i un UKIP a'r BNP. Diweddu aelodaeth Prydain o'r sefydliad ydi eu polisi nhw. Gwrthwynebu'r intigreiddio pellach fyddai'n deillio o weithredu Cytundeb Lisbon mae'r Toriaid.

Yn rhyfedd iawn mae agwedd Sinn Fein at Lisbon yn y ffordd mae'n effeithio ar Iwerddon yn debyg iawn i un y Toriaid parthed Prydain. Dyna'r unig fater o unrhyw bwys mae'r Toriaid a Sinn Fein yn cytuno ynglyn a nhw. Ym mhob ffordd arall mae'r ddwy blaid cyn belled ag y gallant fod oddi wrth ei gilydd.

Yn wir, yn y gorffennol mae gweinidogion Toriaidd wedi awdurdodi llofruddio gwleidyddion Sinn Fein, ac mae arweinwyr presenol Sinn Fein, pan oeddynt yn cyflawni rol arall, wedi awdurdodi llofruddio gwleidyddion Toriaidd.

Ond dydi hynny fotwm o ots wrth gwrs - y peth pwysig i'r Lib Dems ydi gallu stwffio enw'r ddwy blaid i'r un brawddeg mewn ymdrech i bardduo gwrthwynebwyr gwleidyddol - guilt by association, even where there's no association.

Etholiad yn yr haf?


Os ydi hwn i'w gredu mae perygl i ni gael etholiad yn yr haf.

Mae met Gordon Brown - Nick Brown wedi nodi mewn neges Twitter (sydd bellach wedi ei dileu) mai ychydig o wythnosau fydd gan y Llefarydd newydd i setlo cyn y bydd etholiad yn cael ei galw.

Bydd y Llefarydd newydd yn cael ei ethol ar Fehefin 22, sy'n awgrymu (os ydi camgymeriad Brown i'w gymryd o ddifri) y bydd yr etholiad yn cael ei galw ym mis Gorffennaf, a'i chynnal ym Mis Awst. Fedra i ddim cofio etholiad o unrhyw fath (ag eithrio is etholiadau cyngor) yn cael ei chynnal ar yr amser yma o'r flwyddyn.

Byddai'n sicrhau cyfradd pleidleisio isel gan y byddai cymaint o bobl ar eu gwyliau. Efallai y byddai hefyd o rhywfaint o fantais i Lafur - bydd yn lleihau faint o bobl sy'n fodlon gweithio tros bleidiau a ni fydd llawer yn gweithio tros Lafur beth bynnag o dan yr amgylchiadau sydd yn bodoli ar hyn o bryd. Hefyd wrth gwrs bydd y dosbarthiadau canol i ffwrdd ar eu gwyliau - ac mae Llafur wedi hen golli'r rheiny.

Sunday, May 17, 2009

Treuliau Aelodau Seneddol Cymreig

'Dydi'r aelodau seneddol Cymreig heb fod ymysg 'ser' y sgandal hawlio treuliau diweddar, ac mae'n debyg nad ydi hynny'n anisgwyl ar un olwg. 'Dydi ceisio hel swmiau mawr o bes ddim ymhlith gwendidau'r Cymry yn draddodiadol - dyna'n rhannol pam bod llai o bobl gyfoethog iawn yng Nghymru i gymharu a'r Alban neu'r Iwerddon er enghraifft. Ta waeth, mae rhai wedi gwneud eu gorau - dyma sut mae pethau'n edrych hyn yn hyn.

Peter Hain (Llafur, Castell Nedd). Er nad oes awgrym bod y creadur anymunol yma wedi hawlio pres nad oedd yn briodol iddo ei hawlio, mae wedi llwyddo i hawlio swmiau sylweddol o arian - £431,905 0 2005 - 2008. Mae hyn yn uwch na'r un Aelod Seneddol Cymreig arall, ac mae bron i £200,000 yn fwy na hawlwyd gan ei 'gymydog', Alan Williams.

Lembit Opik (Lib Dem, Trefaldwyn). Mae gan Lembit dalent o gael ei hun yng nghanol rhyw smonach neu'i gilydd bron yn barhaol. Wnaeth o ddim siomi y tro hwn chwaith. Ymddengys ei fod o'r farn y dylai'r cyhoedd dalu am ei ddirwyon (£40) a £12,655 er mwyn uwchraddio ei dy - turning into a bit of a maintenance disaster oedd yr esgys am hyn. Roedd hefyd o'r farn mai mater i'r trethdalwr oedd talu am ei deledu plasma £2,500. Yn anarferol nid oedd awdurdodau Tai'r Cyffredin yn cytuno. Roedd nifer o fan eitemau megis dodrefn oedd i fod ar gyfer ei 'ail' dy yn cael eu cludo i'w gartref yn Nhrefaldwyn, neu i'w swyddfa yn Llundain.



'Roedd y swmiau roedd yn eu hawlio ar gyfer ei ail dy yn cynyddu o flwyddyn i flwyddyn yn ol pob golwg:

2004-05: £14,026

2005-06: £14,685

2006-07: £16,237

2007-08: £23,083

Paul Murphy (Llafur, Torfaen). Mae'n ymddangos bod Paul eisiau prynu'r les ar ei ail gartref, ond nid oedd eisiau cael ei wahanu oddi wrth ei bres chwaith. Felly cafodd y cyhoedd y fraint o dalu £2,336.37 ynghyd a £1,799 mewn treth er mwyn i Paul gael ei les. Cawsom hefyd y fraint o dalu £3,419.25 i brynu boilar newydd iddo oherwydd bod yr hen un yn gor gynhesu'r dwr. Mae Paul yn codi ar y trethdalwr am bob math o fanion - £30 am rhywbeth i ddal papur toiled, £6 am declyn agor tuniau, £6 am leinars i'r hwfer ac ati. Mae'n un da am fwyta hefyd - bydd yn hawlio £200 i £300 yn fisol am fwyd.

Don Tohuig (Islwyn, Llafur) Don ydi un o aelodau mwyaf gwrth Gymreig ei blaid - ymddengys ei fod yn ystyried pob siaradwr Cymraeg yn grachach. Fo hefyd sy'n cadeirio pwyllgor sy'n ystyried treuliau aelodau seneddol.



Fflipio ydi prif bechod Don - honnodd mai ei gartref yng Ngwent oedd ei ail gartref er mwyn gallu hawlio £2,500 i addurno'r lle. Hefyd hawliodd £1,325 am fwyd pan oedd Aelodau Seneddol ar eu gwyliau.

Mae faint o arian mae o'n ei wario ar ei dai hefyd wedi bod yn cynyddu o flwyddyn i flwyddyn:

2004/05: £20,902

2005/06: £21,531

2006/07: £22,106

2007/08: £23,080

Stephen Crabb (Tori, Preseli Penfro). Er mai aelod cymharol newydd ydi Stephen, 'doedd o ddim yn hir cyn dod i ddeall sut i wthio 'rheolau' treuliau i'r eithaf. Trwy honni mai ei brif gartref oedd fflat roedd yn ei rentu efo aelod seneddol arall yn Llundain, gallai hawlio'r £9,300 o dreth stamp ar y ty mae ei deulu yn byw ynddo ym Mhenfro.

Kevin Brennan (Llafur, Gollewin Caerdydd). Roedd Kevin yn hoff o hawlio am eitemau megis teledu £450 ar gyfer yr ail gartref mae'n ei rannu efo ei frawd yn Llundain, ond trefnu iddynt gael eu hanfon i'w dy cyntaf yng Nghaerdydd. Roedd hefyd yn hawlio am pob math o fanion i'w ail gartref, gwely ar gyfer ei blant yn ei ail dy yn Llundain. Cadarnle etholiadol Kevin ydi stad enfawr Trelai ar gyrion y brifddinas - un o'r llefydd tlotaf ym Mhrydain.

Mae'r santaidd Paul Flynn wedi bod ar Radio Cymru yn cyfiawnhau treuliau Kevin a Paul Murphy tra'n ymosod ar Cheryl Gillan am ddisgwyl i'r trethdalwr dalu am fwydo ei chi (ac mae Nick Bourne - dyn y stafell molch a'r i pod fe gofiwch - yn ei hamddiffyn ar y sail ei bod yn agos iawn at ei y dywydiedig gi).

Chris Bryant (Llafur, Rhondda). Fflipio oedd prif bechod Chris hefyd. Trwy wneud hyn ddwy waith mewn dwy flynedd fe'i galluogodd ei hun i hawlio £20,000 i uwchraddio dau dy. Tros gyfnod o 5 mlynedd llwyddodd i wario £92,000 o bres y cyhoedd ar dri thy.

Yn Ebrill 2005, fe fflipiodd ei dy yng Ngorllewin Llundain, oedd wedi ei brynu am £400,000 yn Ebrill 2002. Hawliodd £630 y mis am log morgais. Wedi hawlio £3,600 tros dri mis gwerthodd y lle ym Mehefin 2005 am £477,000. Defnyddiodd yr elw i brynu lle newydd am £670,000. Mae nifer o'r wardiau tlotaf ym Mhrydain yn etholaeth Chris.

Friday, May 15, 2009

Pwy fydd yn ail yn yr etholiadau Ewropiaidd tros Brydain?

Ymddengys bod pol diweddar (Prydeinig)yn rhoi UKIP, y Lib Dems a Llafur ar 19% yn etholiadau Ewrop. I mi mae hyn yn awgrymu'n gryf mai'r Lib Dems fydd yn ail ar lefel Prydeinig. Dyma pam:

Mae gan Lafur hanes o berfformio'n sal mewn etholiadau Ewrop. Er enghraifft roedd y polau (am etholiadau San Steffan), yn awgrymu bod Llafur ar 36% yn 2004. 22% oedd eu pleidlais yn etholiadau Ewrop. Mae hyn yn awgrymu'n gryf i mi y bydd pleidlais Llafur yn sylweddol is na 20% - efallai y bydd yn is na 15%. Byddai hyn yn drychineb etholiadol ar raddfa epig a hanesyddol.

Problem wahanol iawn sydd gan UKIP - problem y syndrome Sinn Fein. Mae polau piniwn yng Ngogledd Iwerddon yn enwog am fod yn gyson anghywir. Mae bron i bob pol yn y Gogledd yn rhoi'r SDLP o flaen Sinn Fein - ond pan mae diwrnod yr etholiad yn dod a phan mae bocsus Gorllewin a Gogledd Belfast a phentrefi a man drefi Tyrone, Fermanagh ac Armagh yn cael eu gwagio mae pleidlais y Shinners yn sylweddol uwch nag un y Stoops.

Mae'r rheswm am hyn yn eithaf amlwg. 'Dydi pobl ddim yn hoffi dweud eu bod yn cefnogi plaid sydd yn cael ei hystyried yn gwbl esgymyn gan y cyfryngau torfol, ond pan maent ar eu pennau eu hunain yn y bwth pleidleisio efo dim gyda nhw ag eithrio eu cydwybod eu hunain, 'dydi barn y sefydliad cyfrygol ddim yn cyfri am ffeuen. Yn yr un ffordd 'dydi pobl ddim am ddweud wrth ddieithryn ar y ffon eu bod yn cefnogi'r BNP - felly maent yn honni eu bod yn cefnogi'r blaid Adain Dde, wrth sefydliadol mwy parchus. Byddwn yn fodlon betio y bydd y BNP yn cael pleidlais uwch o lawer na'r 3% mae'r polau yn ei roi iddynt - ac y bydd UKIP yn caelcael llai nag 19%.

Yn anffodus bydd yn etholiad Ewrop 2009 yn un dda i'r BNP.

Wednesday, May 13, 2009

Croeso cynnes ond amodol i'r Stratgaeth Addysg Gymraeg

'Dwi'n gwybod nad ydi'r croeso i ddatganiad Jane Hutt heddiw ynglyn a datblygu'r ddarpariaeth Gymraeg mewn addysg wedi derbyn croeso di gymysg, ond i mi mae ymhlith y datblygiadau mwyaf cadarnhaol i ddeillio o gytundeb Cymru'n Un. Mae hefyd yn ddadl bwerus iawn pam ei bod yn angenrheidiol i Blaid Cymru fod mewn llywodraeth.

I fod yn fras iawn, bwriad y cynllun ydi ei gwneud yn ofynol ar i Awdurdodau Lleol ganfod faint o alw sydd am addysg Gymraeg yn eu hardal nhw a mynd ati i ddiwallu'r galw hynny. Mae lle cryf i gredu bod y galw am addysg Gymraeg yn uwch o lawer na'r cyflenwad ym mhob rhan o Gymru bron - ceir tystiolaeth o hyn heddiw. Yn wir mae'n debyg bod mwy na hanner rhieni'r wlad eisiau addysg Gymraeg i'w plant - 21% o blant 7 oed sy'n derbyn addysg Gymraeg heddiw a 10% sy'n sefyll eu TGAU sy'n gwneud hynny trwy gyfrwng y Gymraeg. Mae'r cynllun yn gosod targed o gynyddu'r ffigyrau hyn i 25% a 13%. Mae'r targedau yma yn uchelgeisiol, ond maent hefyd yn gyraeddadwy. O'u gwireddu byddant yn gamau arwyddocaol tuag at wireddu nod Cymru'n Un o greu Cymru ddwyieithog.

Cyn cynhyrfu'n lan ('dydi gor ganmol - nag yn wir canmol o gwbl - ddim ymhlith nodweddion y blog yma), efallai y dyliwn ychwanegu ychydig eiriau o amheuaeth. Os ydi'r cynllun yn mynd i weithio mae'n bwysig cymryd y canlynol i ystyriaeth:

(1) Dylid sicrhau bod y fethodoleg mae Awdurdodau yn ei defnyddio wrth ganfod faint o alw sydd yn gyson ac yn effeithiol. Mae'n hawdd cael unrhyw waith ymchwil i ddod i'r canfyddiad mae'r sawl sy'n ei gomiwsiynu ei eisiau trwy lunio'r fethodoleg mewn ffordd arbennig.

(2) Dylid sicrhau bod pob Awdurdod yn gorfod llunio cynllun gweithredu sy'n manylu ar sut yn union, ac erbyn pryd maent am ddarparu'r wasanaeth. Os nad ydi'r cynlluniau gweithredu hyn yn foddhaol, dylai'r asiantaeth arolygu ESTYN lunio rhai ar ran yr Awdurdod. Dylai ESTYN hefyd arolygu sut mae pob Awdurdod yn gweithredu eu cynllun.

(3) Lle nad ydi Awdurdod yn llwyddo i ddiwallu'r galw am addysg Gymraeg dylid eu cosbi'n ariannol, a dylid rhoi'r adnoddau a godir felly i Awdurdodau sy'n llwyddo i ddiwallu'r angen hwnnw er mwyn iddynt ddatblygu addysg cyfrwn Cymraeg ymhellach.

Mae gen i ofn os nad oes elfen gref o orfodaeth bydd datblygiad addysg Gymraeg yn parhau'n dameidiog (a defnyddio ansoddair Jane Hutt). Bydd Awdurdodau gwrth Gymreig megis Rhondda Cynon Taf neu Merthyr yn dod o hyd i ffyrdd o beidio a chwrdd a'u cyfrifoldebau.

Wedi dweud hyn oll 'dwi'n argyhoeddiedig bod hwn yn gam sylweddol yn hanes addysg Gymraeg.

Monday, May 11, 2009

Apel Cheryl, Toby a Hector



'Dydi hi byth yn hawdd gofyn i ddieithriaid am bres i fwydo'ch cwn, ac mae llawer iawn o sbeitio snobyddlyd yn gallu cael ei daflu tros y treueniaid sy'n gorfod gwneud hyn. Er enghraifft mae'r Daily Telegraph, efallai'r papur mwyaf snobyddlyd yn y Bydysawd, wedi bod yn gwneud yn union hynny i ferch dra anffodus o Landaf yng Nghaerdydd.

Er i Cheryl gael ei geni i deulu da iawn a'i haddysgu yn Cheltenham Ladies College yn anffodus aeth i fyw i Lundain lle sythiodd ei statws yn y Byd gyda chyflymder dychrynllyd bron mor ddi symwth a chwymp Jonathan Aitken neu Jeffrey Archer. Mewn dim roedd yn byw ar y strydoedd oer, caled gyda neb ag eithrio ei dau gi - Toby a Hector yn gyfeillion iddi.

Rwan mae Cheryl yn gyfangwbl ddibynol ar Hector a Toby am gwmni ac am ei diogelwch personol ar strydoedd cas y ddinas fawr. Yn anffodus ni all fforddio eu bwydo nhw - felly mae'n gorfod meddwl am ffyrdd creadigol a dychmygus o gadw cyrff ac eneidiau ei chyfeillion blewog ynghyd. Dyna ddigwyddodd pan ddaeth o hyd i bentwr o ffurflenni costau o Dai'r Cyffredin yng ngardd hynod rhywun o'r enw Alan Duncan - ac mi hawliodd gostau am Pedigree Chum i Toby a Hector. Llenwi ffurflenni o'r math yma ydi un o'r ffyrdd mwyaf effeithiol mae neb wedi meddwl amdano o gael pres gan bobl eraill.

Ond yn anffodus, oherwydd sbeit y Telegraph bu'n rhaid i Cheryl dalu'r pres i gyd yn ei ol. Felly mae gen i ofn bod perygl marwol i gwn Cheryl. 'Dwi'n bwriadu anfon siec o £10 iddi er mwyn rhoi cymorth iddi fwydo'r cwn. Os oes rhywun arall am wneud yr un peth gellir anfon arian iddi trwy law Cronfa Amddiffyn Toby a Hector, 4 Ffordd Penlline, Caerdydd, CF14 2XS. Cyfranwch yn hael gyfeillion - mae'r achos yn un da.

Saturday, May 09, 2009

Cynnig i Mr Ian Lucas




Diolch i Plaid Wrecsam am ddwyn ein sylw at y llythyr uchod sydd wedi ei ysgrifennu gan Mr Ian Lucas, AS Wrecsam at un o'i etholwyr.

Mae'r dasg o ddysgu plant bach sut i 'sgwennu llythyr ffurfiol, cwrtais yn syrthio arnaf yn fy ngwaith pob dydd. Yn anffodus ymddengys bod bwlch bach yn rhywle yn addysg Mr Lucas, ac nad yw wedi cael y cyfle i feistrioli'r grefft eto. Mae hyn yn arbennig o anffodus o ystyried bod llythyru yn rhan greiddiol o waith dyddiol Mr Lucas.

Felly 'dwi'n fodlon cynnig gwers neu ddwy iddo'n rhad ac am ddim - cyn belled a'i fod yn addo peidio a chymryd arno fy mod wedi codi tal arno a hawlio'r 'costau' gan y trethdalwr. 'Dwi'n deall bod arweinyddiaeth ei blaid wedi gosod esiampl drwg braidd iddo yn hyn o beth.

Wednesday, May 06, 2009

Etholiadau Ewrop Rhan 3 Cymru a'r Alban

Reit - ychydig o ffigyrau i ddechrau.

Cyn yr etholiadau Ewrop diwethaf roedd Llafur ar tua 36% (tros y DU) yn ol y polau piniwn oedd yn tracio bwriad pleidleisio pobl mewn etholiadau San Steffan. 'Roedd eu perfformiad yn sylweddol waeth na hynny - 22.6%. Ar hyn o bryd mae eu ffigyrau polio o gwmpas 28%. Byddai perfformiad cymharol debyg yn dod a'u canran yn etholiad Ewrop i lawr i 14%. 'Dwi ddim yn meddwl y bydd pethau cyn waethed a hynny, ond mi fydd yn is na 20% ac mae'n bosibl iawn y byddant yn dod yn drydydd, ar ol y Toriaid a'r Lib Dems. Bydd y patrwm yma'n cael ei ail adrodd yng Nghymru a'r Alban yn ogystal a Lloegr.

Roedd perfformiad Llafur yng Nghymru a'r Alban yn well - 26.6% yn yr Alban a 32.5% yng Nghymru ac roeddynt yn hawdd ar ben y pol yn y ddwy wlad.

'Dydyn nhw ddim am wneud cystal y tro hwn a byddwn yn disgwyl i'w pleidlais gwympo tua 6% yn yr Alban ac efallai mwy na hynny yng Nghymru gan y bydd llai o lawer yn pleidleisio y tro hwn yma nag a wnaeth yn 2004 oherwydd nad oes etholiadau lleol ar yr un diwrnod. Doedd yna ddim etholiadau lleol yn yr Alban yn 2004.

Felly byddwn yn disgwyl i ganran Llafur fod tua 20% yn yr Alban ac i lai na 25% yng Nghymru. Byddwn yn disgwyl i'r Toriaid hefyd fod yn agos at 20% yn yr Alban ac i'r SNP godi eu pleidlais yn sylweddol i'r ugeiniau hwyr (o 19.7%).

Byddwn yn disgwyl i bleidlais Plaid Cymru a'r Toriaid godi o 17.4% a 19.4% i'r ugeiniau canol. Mewn geiriau eraill bydd y prif bleidiau Cymreig yn agos iawn at ei gilydd.

O gyfieithu hyn oll i seddi, byddwn yn disgwyl i'r canlynol ddigwydd:

Yr Alban

SNP 2 (2 o'r blaen)
Llafur 1 (2 o'r blaen)
Toriaid 2 (2 o'r blaen)
Lib Dems 1 (1 o'r blaen)

6 yn hytrach na 7 sedd sydd ar gael yn yr Alban y tro hwn.

'Dwi ddim am ei galw hi yng Nghymru eto. Bydd y Toriaid yn ennill canran o bleidleisiau UKIP, ond mae'n bosibl y bydd y ffaith bod Plaid Cymru mewn clymblaid efo Llafur yn y Cynulliad ei gwneud yn haws i aml i gyn Lafurwr bleidleisio i Blaid Cymru. Mae tystiolaeth bod hyn wedi digwydd yn yr etholiadau lleol y llynedd.

'Dwi'n credu y bydd yn agos rhwng y tair plaid fawr Gymreig - a bod posibilrwydd mai trydydd fydd Llafur yma. Mae hefyd yn ddigon posibl mai trydydd fyddant yn Lloegr a hyd yn oed yn yr Alban.

Tuesday, May 05, 2009

Mytholeg y Dde Eingl Americanaidd




Gadawodd un o'n cyfeillion Ceidwadol (mae'n debyg gen i) y neges ganlynol mewn ymateb i fy nghyfraniad ar y Farwnes Thatcher. Mae'r cyfraniad yn un diddorol, a 'dwi yn ei ddyfynu'n llawn:

wrth gwrs, petai chwith basiffistaidd Plaid Cymru wedi cael eu ffordd yna fase Prydain wedi gadael i'r Falkland Islands gael eu gorsgyn gan Galtieri - ffasgwyr Yr Ariannin!

Tra roedd cenedlaetholwyr asgell chwith y Blaid yn son am yr angen i siarad a chymodi, fyddai Galtieri wedi tynhau eu rym ar yr ynysoedd. Thatcher ddaeth a democratiaeth i'r Ariannin gan guro Galtieri a'i ffasgwyr.

Thatche a Reagan wnaeth yn fwy na neb (ag eithro'r Pab 'adweithiol' a Solidarnosc) i ddymchwel yr Undeb Sofietaidd gan ddod a democratiaeth i Ddwyrain Ewrop a rhyddid i wledydd Bychain fel Latvia ac Estonia. Tra fod chwith Plaid Cymru'n mawrygu gwastraff amser hunangyfiawn 'Merched Greenham' a chredu fod cynnal gwylnos dros heddwch, wnawn nhw fyth cyfaddef i'w hunain mai Reagan benstiff a Thatcher egwyddorol a orfododd yr USSR i'r bwrdd trafod oherwydd na allen nhw fforddio curo NATO mewn ras arfau.

Felly, mae dwy ochr i'r geniog.

Byddai ychydig o wyleidd-dra gan y Chwith genedlaetholaidd wrth gofio da a drwg Thatcher yn gwneud lot i'w hygrededd.


Cenedlaetholwr a Phleidiwr




Mae'n ddiddorol i'r graddau ei fod yn cwyno am elfennau afresymegol o fytholeg gwleidyddol cenedlaetholdeb Cymreig trwy ddiffinio'r fytholeg honno yn nhermau mytholeg y Dde Eingl Americanaidd.

Mae'r thesis bod Reagan a Thatcher (gyda ychydig o help gan y Pab a Solidarnos' wedi 'curo'r' Undeb Sofietaidd yn un cyffredin - ond hefyd mae'n boenus o ddi niwed.

Efallai bod a wnelo Reagan a Thatcher ag union amseriad cwymp y bloc Sofietaidd, ond yr hyn oedd yn gyfrifol am y cwymp oedd methiant y model economaidd oedd yn cael ei arfer yn y gwledydd hynny. Siawns y byddai'r sawl sy'n arddel economeg y farchnad rydd yn fwy na neb yn gweld hynny'n well na neb.

Roedd John Paul yn erbyn yr Undeb Sofietaidd, ond 'dydi hi ddim yn briodol i hawlio bod yr Eglwys Babyddol o blaid diwylliant marwolaeth y Dde Eingl Americanaidd. Mae beirniadaeth yr Eglwys o'r diwylliant hwnnw yn bwerys - llawer mwy felly na beirniadaeth y traddodiad gwleidyddol sydd wedi ei wreiddio mewn anghydffurfiaeth Gymreig ar sawl ystyr. Ond, wedi dweud hynny, mae agwedd yr Eglwys Babyddol gyfoes, ac un y 'Chwith Cymreig', ol grefyddol at drais gwladwriaethau yn ddigon tebyg i'w gilydd.

Fyddai Galtieri ddim wedi goroesi fwy nag unrhyw un arall o lywodraethau milwrol, adain Dde (ond nid Ffasgaidd wrth gwrs) De America. Roedd hanes yn prysur redeg o'u blaenau hyd yn oed bryd hynny. 'Roedd safbwynt yr Eglwys Babyddol yn ddigon tebyg i un anghydffurfwyr Cymreig yn y mater hwn unwaith eto.

Lle y gallwn gytuno gyda'n cyfranwr Toriaidd ydi bod elfennau o'r wleidyddiaeth mae o'n ei diffinio fel gwleidyddiaeth y 'Chwith Cymreig' (nid dyma'r term y byddwn i yn ei ddefnyddio) yn afresymegol ar adegau - ond mae'r un peth yn wir am pob traddodiad gwleidyddol - neb yn fwy felly na'r Dde Eingl Americanaidd.

Mae symleiddio a chreu mytholeg yn un o nodweddion creu ideoleg gwleidyddol. Mae mytholeg y tu ol i pob ideoleg gwleidyddol - a 'does dim lle i'r cymhlethdodau a greir gan flerwch a chymhlethdod hanes go iawn mewn ideoleg na myth. Peth felly ydi gwleidyddiaeth mae gen i ofn.

Testun i flog arall ychydi hirach yn y dyfodol agos efallai.

Sunday, May 03, 2009

Deg mlynedd ar hugain ers i Dduw roi Mrs Thatcher i ni


Ymddengys mai deg mlynedd ar hugain i fory y daeth y Fonesig Thatcher yn brif weinidog am y tro cyntaf.

Gan ei bod yn fwriad gennyf ddangos fideo gwleidyddol o bryd i'w gilydd o hyn allan, mae'n debyg ei bod yn addas fy mod yn dathlu'r diwrnod mawr efo fideo - can goffa hyfryd Christy Moore i Victor Jara - canwr poblogaidd o Chile a gafodd ei arteithio a'i lofruddio ar orchymyn ei chyfaill mynwesol, Augusto Pinochet.

Wednesday, April 29, 2009

Oes gan y Lib Dems ddiwylliant homoffobig?

Mae Adam Price wedi cael y myll efo'r Lib Dems, fel y gellir gweld yma ac yma.

Mae'n weddol gyffredin i wleidyddion ddechrau ffraeo yn ystod y misoedd sy'n arwain at etholiad - hyd yn oed efo cyd wleidyddion maent wedi cyd dynnu'n iawn efo nhw am flynyddoedd. Mae gweld hyn i gyd yn mynd rhagddo yn hwyl o'r radd eithaf wrth gwrs - hir oes i'r traddodiad. Yr hyn aeth a fy niddordeb i fodd bynnag oedd honiad Adam bod gweithwyr y Lib Dems yng Ngheredigion wedi bod yn cario clecs (cwbl ddi sail fel mae'n digwydd) bod Simon Thomas yn hoyw ac yn llysiewr.

'Dydw i erioed wedi clywed y stori o'r blaen, ond 'dydi hi ddim yn peri llawer o syndod i mi a dweud y gwir - 'dwi'n ddigon hen i gofio is etholiad enwog Bermondsey yn 1983. Hon mae'n debyg oedd yr is etholiad futraf yn hanes modern y DU. Roedd ymgeisydd Llafur, Peter Tatchell yn hoyw, a'i wrthwynebydd Rhyddfrydol Simon Hughes a elwodd o hynny. Cafodd pamffled (di enw) ei ddosbarthu ar ddiwedd yr ymgyrch gyda'r pennawd - Which Queen Will You Vote For? gyda llun o Thatchell (merchetaidd iawn yr olwg) ochr yn ochr a'r frenhines - roedd Tatchell yn wereniaethwr. 'Roedd graffiti gwrth hoyw ar hyd a lled yr etholaeth ac roedd canfaswyr gwrywaidd y Lib Dems yn gwisgo bathodynnau I have been kissed by Peter Tatchell, neu I haven't been kissed by Peter Tatchell.. Cafodd Tatchell ei fygwth yn fynych a chafodd hefyd fwled trwy'r post.

Enillwyd yr is etholiad gan Simon Hughes ar ran y Rhyddfrydwyr (fel roeddem yn eu galw bryd hynny) gyda gogwydd anferthol o 44%. Yn eironig mae Simon Hughes ei hun yn gyfyng rywiol, wedi cael perthnasau rhywiol gyda phobl o'r ddau ryw ac yn ddefnyddiwr gwasanaeth sgwrsio hoyw o'r enw Man Talk. Ond ta waeth, ni ddaeth hynny i'r amlwg ar y pryd, tra bod rhywioldeb Peter Tatchell wedi ei droi yn brif fater trafodaeth yr ymgyrch.



Simon Hughes

Felly ydi'r Lib Dems yn blaid wrth hoyw? Ddim yn fy marn i - plaid wag a di sylwedd ydyw sydd yn aneglur o ran ideoleg sylfaenol a sydd, y rhan fwyaf o'r amser, yn weddol ddi gyfeiriad. Pan nad oes gan blaid gwmpawd sy'n rhoi cyfeiriad iddi nag ideoleg i roi balast iddi nid yw'n gallu gwleidydda ar sail polisi nag ar sail syniadau. Mae ei hymgyrchu yn troi at pob math o fan faterion dibwys - rhai sydd weithiau yn ymwneud a phersenoliaeth a thueddiadau eu gwrhwynewyr. Dyna pam bod rhywioldeb ymgeiswyr weithiau'n cael ei droi'n fater etholiadol, a dyna pam mae'r Lib Dems yn blaid bach mor anymunol. Nid homoffobia ydi'r broblem - y gwacter ystyr yng nghalon y blaid sy'n creu'r gwenwyn.

Tuesday, April 28, 2009

Alun Davies i sefyll tros Lafur ym Mlaenau Gwent?


Ymddengys bod y Llafurwr o arddeliad, Alun Davies yn bwriadu rhoi'r gorau i'w sedd ranbarthol yn y Cynulliad er mwyn sefyll tros Lafur ym Mlaenau Gwent. Mae hyn yn benderfyniad rhyfedd.

Mae'n debygol iawn y bydd Llafur wedi cael cweir na welwyd ei thebyg ers dyddiau Michael Foot druan yn 1983. Pan mae sefyllfa felly'n digwydd mae pethau'n tueddu i fynd o ddrwg i waeth am ychydig flynyddoedd gyda moral yn syrthio trwy'r llawr a phobl yn gweld bai ar ei gilydd.

O dan yr amgylchiadau yma mae'n debyg y byddai Llafur yn methu yn eu hymgais i ennill Blaenau Gwent yn ei ol - ac mae'n debyg y byddant hefyd yn methu ennill unrhyw seddi yn y Gorllewin a'r Canolbarth. Byddai hynny'n sicrhau sedd ranbarthol i Alun - hyd yn oed petai'r bleidlais ranbarthol Lafur yn cwympo'n sylweddol. Felly mae'n bwriadu ffeirio sedd saff am un sydd ymhell, bell o fod yn saff. Mi fedrwn ni beidio a chymryd gormod o sylw o'r stwff bod ei galon yn Nhredegar - mae wedi hen adael y lle.

O edrych ar bethau'n rhesymegol mae'n anodd iawn deall beth sy'n mynd ymlaen. Gellir fodd bynnag gael cliw am beth sy'n mynd ymlaen o'r sylwadau hyn - Yng Nghynhadledd y Toriaid yng Nghaerdydd cefais ginio efo Alun, fe ddywedodd mai ei fwriad oedd tynnu llygaid ST (sy'n ei gasau fe ymddengys) oddi ar y LD's. Tybiaf iddo lwyddo.. Gwleidydd Toriaidd eithaf adnabyddus sy'n gwneud y sylwadau - a 'dwi'n ei adnabod yn ddigon da i wybod na fyddai wedi gwneud y sylw oni bai ei fod yn wir.

Felly ymddengys i Alun sefyll yng Ngheredigion tros Lafur yn 2007 nid cymaint er mwyn ennill sedd ei hun, ond er mwyn atal Simon Thomas rhag ennill y sedd. Hynny yw mae ei benderfyniadau gwleidyddol yn cael eu gyrru mwy gan ei deimladau personol tuag at gwahanol unigolion nag unrhyw beth arall. O ddarllen ei sylwadau personol ac anghymhedrol am Trish Law, mae'n hawdd credu nad yw'n or hoff ohoni. Mae ei gyfraniadau emosiynol yn y wasg a'r ffaith ei fod yn cynhyrfu mor hawdd hefyd yn adrodd cyfrolau. Dyna yn ol pob tebyg mae'n sefyll ym Mlaenau Gwent, nid am unrhyw reswm rhesymegol, ond oherwydd ei fod yn casau Trish Law.

Efallai nad gwleidyddiaeth ydi'r priod broffesiwn i unigolion sydd yn seicolegol ddiffygiol.

Saturday, April 25, 2009

Cyfarfod Carchar i Gaernarfon yn Theatr Seilo


Rhywsut, rhywfodd fe gefais fy hun yn cadeirio cyfarfod cyheddus oedd wedi ei drefnu gan gangen Plaid Cymru Caernarfon i drafod y carchar arfaethiedig yng Nghaernarfon neithiwr.

'Daeth tua 150 o bobl i holi, mynegi eu safbwyntiau ac wrando ar Alun Ffred, Hywel Williams a Dyfed Edwards. Roedd y rhan fwyaf o bobl yn erbyn y datblygiad - byddwn yn mai tua 60:40 oedd pethau. 'Dydi hyn ddim yn golygu bod y rhan fwyaf o bobl y dref yn erbyn wrth gwrs - 'dwi'n siwr bod mwyafrif da o blaid y datblygiad - mae cyfarfodydd cyhoeddus yn tueddu i ddenu pobl sydd yn erbyn pethau.

Ta waeth, cyflwynwyd amrediad anhygoel o eang o ddadleuon yn erbyn - 'dwi'n nodi'r rhai y gallaf eu cofio isod. Mae rhai ohonynt yn gall, ac mae rhai ohonynt _ _ _ wel ddim yn gall.

(1) Bydd yn gwthio prisiau tai i fyny.
(2) Bydd yn gwthio prisiau tai i lawr.
(3) Bydd yr adeilad yn hyll ac mae'r ardal yn ddel.
(4) Bydd teuluoedd y carcharorion yn dod i fyw i'r ardal ac ni fydd gair o Gymraeg i'w glywed yng Nghaernarfon.
(5) Bydd pobl leol yn symud o Gaernafon.
(6) Bydd Mwslemiaid yn cael eu denu i'r ardal.
(7) Bydd nodwyddau ar hyd y 'maes gwag' i gyd.
(8) Bydd yn creu problemau traffic.
(9) Bydd yr holl asbestos sydd ar y safle yn cael ei chwythu i Fangor (meddai cyfaill o Fangor).
(10) Y dylid gwneud rhywbeth sy'n creu swyddi sy'n cynnig cyflogau uchel iawn ar y safle.
(11) Bydd yn niweidiol i'r amgylchedd.
(12) Bydd yn effeithio ar gyfraddau yswiriant.

Hyd y gwelaf, dim ond dwy ddadl sydd o blaid.

(1) Bydd yn cynnig darpariaeth Gymreig ar gyfer carcharorion Cymraeg eu hiaith sy'n gorfod mynd i Lerpwl ar hyn o bryd.
(2) Bydd yn creu canoedd ar ganoedd o swyddi ac yn rhoi chwystrelliad economaidd gwerth miliynau yn flynyddol i ardal sydd wedi wynebu problemau economaidd a than fuddsoddi dybryd am genedlaethau.

Barnwch chi.

Etholiadau Ewrop - rhan 2 - Lloegr

Wele'r ail yn y gyfres ar etholiadau Ewrop. Dau air bach o rybydd:

(1) Dipyn bach o hwyl ydi'r cwbl lot - peidiwch a chymryd pethau gormod o ddifri.
(2) Mae'n anodd iawn, iawn darogan y sedd olaf gyda'r drefn gyfranol sy'n cael ei defnyddio yn etholiadau Ewrop - felly hit & miss ydi'r sedd olaf yn y rhan fwyaf o'r etholaethau 'dwi'n edrych arnynt.

Ar un olwg yr oll sydd gennym i fynd arno ydi pol piniwn YouGov oedd yn gofyn yn benodol i bobl sut y byddant yn pleidleisio mewn etholiad Ewrop. Mae'r pol wedi ei gymryd tros y DU i gyd (ag eithrio Gogledd Iwerddon), felly yng nghyd destun Lloegr gellid disgwyl i'r ganran Llafur fod ychydig yn is a'r un Toriaidd i fod mymryn yn uwch.

Pol YouGov - canlyniad 2004 mewn cromfachau.
Toriaid 35% (27%)
Llafur 29% (23%)
UKIP 7% (16%)
Lib Dems 15% (15%)
Gwyrddion 5% (6%)
BNP 4% (4%)
SNP + PC 4% (2.4%)
Eraill 2% (6%)

A bod yn onest, dydw i ddim yn credu bod Llafur yn fwy poblogaidd heddiw nag oedd flwyddyn cyn eu buddugoliaeth yn 2005, a 'dwi ddim yn bwriadu ystyried y ffigyrau hyn wrth geisio darogan sut y bydd pethau yn mynd eleni - yn hytrach 'dwi'n bwriadu edrych ar sut mae'r polau piniwn confensiynol yn cymharu gyda 2004 a gweithio pethau allan o'r fan honno.

East Midlands 5 (6 y tro o'r blaen) Y sefyllfa ar hyn o bryd ydi Llafur 1, Toriaid 2, Lib Dems 1, UKIP 2. 'Dwi'n rhagweld mai'r sefyllfa y tro hwn fydd Llafur 1, Toriaid 2, Lib Dems 1, UKIP 1.

Eastern England 7 Y tro o'r blaen fel yma roedd pethau'n edrych - Llafur 1, Toriaid 3, Lib Dems 1, UKIP 2. Y tro hwn byddwn yn disgwyl Llafur 1, Toriaid 3, Lib Dems 2, UKIP 1.

London 8 (9) Ar hyn o bryd - Llafur 3, Toriaid 3, Lib Dems 1, UKIP 1 Plaid Werdd 1. Ar ol mis Mehefin - Llafur 2, Toriaid 3, Lib Dems 1, UKIP 1 Y Blaid Werdd 1.

North East 3 'Dwi'n disgwyl i hon aros fel y mae heddiw gyda Llafur, y Toriaid a'r Lib Dems efo sedd yr un. Mae'n bosibl y bydd y Toriaid yn cael mwy o bleidleisiau na Llafur.

North West 8 (9) Y sefyllfa ar hyn o bryd ydi Llafur 3, Toriaid 3, Lib Dems 2 ac UKIP 1. 'Dwi'n rhagweld mai'r sefyllfa eleni fydd Toriaid 3, Llafur 2 a Lib Dems 2. Mi fyddwn i'n disgwyl i Nick Griffin gael y sedd sy'n weddill i'r BNP. Mi fydd hi'n dyn iawn am ail sedd i'r Lib Dems - ac os byddant yn methu ei dal, yna bydd
UKIP yn dal eu sedd.

West Midlands 6 (7) Ar hyn o bryd - Llafur 2, Toriaid 3, Lib Dems 1, UKIP 1. Ar bapur mae'n ymddangos yn weddol syml - bydd Llafur yn colli sedd a bydd pob dim arall yn aros yr un peth - ond daeth y BNP o fewn 23,000 i ennill sedd o'r blaen, ac er bod mwy ganddynt i'w wneud y tro hwn oherwydd bod sedd yn llai, fedra i ddim osgoi y teimlad anymunol eu bod am wneud yn dda yma gyda phleidlais cyn Lafurwyr - felly 'dwi am ddarogan y byddant yn cymryd sedd - un y UKIP mae'n debyg - er y gallai fod yn drydydd sedd y Toriaid neu'r un y Lib Dems - felly - Llafur 1, Toriaid 3, BNP 1, Lib Dems 1.

Yorkshire & Humber 6 Y sefyllfa ar hyn o bryd ydi Llafur 2, Toriaid 2, Lib Dems 1, UKIP 1. 'Dwi'n rhagweld mai'r tro hwn y sefyllfa fydd Llafur 1, Toriaid 3, Lib Dems 1, BNP 1. Bydd yn dyn iawn am drydydd sedd i'r Toriaid - os na fyddant yn ei chael bydd pethau'n agos rhwng UKIP a Llafur am y chweched sedd.

South East England 10 Ar hyn o bryd y sefyllfa ydi Llafur 1, Toriaid 4, Lib Dems 2, UKIP 2, Y Blaid Werdd 1. 'Dwi'n meddwl y bydd newid sylweddol yn y canranau, ond bod fydd y dosbarthiad seddi yn aros yr un peth. 'Dwi'n disgwyl i Llafur ddod yn bumed y tro cyntaf mewn etholiad fawr hyd y gwn i.

South West England 6 (7) Ar hyn o bryd - Llafur 1, Toriaid 3, Lib Dems 1, UKIP 2. Ar ol Mehefin - Y Blaid Werdd 1, Toriaid 3, Lib Dems 1, UKIP 1. Eto gall Llafur gael llai na'r Blaid Werdd.

Felly y canlyniadau tros Loegr fydd (yn fy marn bach i) -
Toriaid - 24
Llafur - 10
UKIP - 7
Lib Dems - 12
BNP - 3
Y Blaid Werdd - 3

Llafur i gael tair yn etholiadau Ewrop?

'Roedd hi'n ddiddorol gweld Tecwyn Thomas ar ddarllediad S4C o'r gynhadledd Lafur yn darogan y byddai Llafur yn ennill o leiaf ddwy sedd yng Nghymru, a'i fod yn gobeithio ychwanegu trydydd.



'Rwan mae'n anodd darogan yn union pa ganran y byddai Llafur ei hangen i ennill tair sedd, gan bod pob dim yn ddibynol ar sut mae pob plaid yn ei wneud - ond mae'n rhesymol nodi y byddai'n rhaid iddynt gael tua 60% o'r bleidlais. 32.5% a gafodd Llafur yn yr etholiadau Ewrop diwethaf yn 2004. Felly mae'n debyg gen i bod Tecwyn o dan yr argraff y gallai Llafur fod ddwywaith mor boblogaidd heddiw mag oedd bum mlynedd yn ol.

Byddai dyn yn meddwl bod perfformiad Tecwyn ei hun yn yr etholiadau lleol yn ward Seiont yn nhref Caernarfon gwta flwyddyn yn ol wedi rhoi rhyw fath o syniad iddo pa ffordd mae'r gwynt etholiadol yn chwythu.

Wednesday, April 22, 2009

Etholiadau Ewrop rhan 1 - Iwerddon

'Dwi wedi addo yn y gorffennol agos i geisio darogan canlyniadau etholiadau Ewrop yn Iwerddon a gwledydd Prydain - a 'dwi'n mynd i wneud hynny hyd yn oed os nad oes gennych y mymryn lleiaf o ddiddordeb y bygars - felly dyma ddechrau efo Iwerddon.

Yn gwahanol i Brydain dau amrywiaeth ychydig yn gwahanol o gyfundrefn bleidlesio STV a geir yng Ngogledd Iwerddon a'r Werinieth. Y DUP a Sinn Fein ydi pleidiau mawr y Gogledd ac maent yn debygol o berfformio'n gryf eto'r tro hwn. Bydd plaid gryfaf y Weriniaeth - Fianna Fail yn wynebu etholiadau anodd gan bod eu cefnogaeth wedi cwympo'n sylweddol tros y misoedd diwethaf yn sgil y dirwasgiad. Bydd hyn yn cael ei adlewyrchu yn etholiadau Ewrop.

Dublin - Roedd pedair sedd yma y tro o'r blaen (FG, FF, Llafur, SF) ond mae'r nifer wedi syrthio i dri - yr unig newid yn y Weriniaeth. Mae'n sicr y bydd un ymgeisydd Fine Gael (Mitchell) ac un Llafur (De Rossa) yn cael eu hethol. Hyd yn ddiweddar byddai dyn hefyd yn meddwl bod sedd Fianna Fail (Ryan) yn gwbl ddiogel ac y byddai Sinn Fein yn colli eu sedd - nhw gafodd y bedwerydd sedd o'r blaen ac roedd eu perfformiad yn y brif ddinas yn wael, tra bod un FF yn dda iawn. Serch hynny mae dau beth wedi digwydd ers hynny - refferendwm Lisbon a chwymp trychinebus FF yn y polau. Aelod Ewrop Dulyn, Mary Lou McDonald arweiniodd y Shinners yn y refferendwm - ac roedd yn hynod effeithiol. Mae polau preifat y pleidiau mawr yn awgrymu y bydd yn cael tua 20% o'r pleidleisiau cyntaf. Os bydd yn cael hyn - a'i bod o flaen ymgeisydd cyntaf FF (Ryan) yna bydd yn ennill sedd. 25% sydd ei angen i gael sedd a bydd nifer fawr o bleidleiswyr adain chwith wedi rhoi eu pleidleisiau cyntaf i ymgeiswyr fel Joe Higgins, ond bydd eu hail bleidleisiau yn mynd i MLM. Felly mi fyddwn yn rhoi'r trydydd i SF tros FF - ond heb llawer iawn o hyder. Felly Llafur, FG, SF.

East - Yr unig beth sy'n gwbl sicr yma ydi y bydd FG (McGuinness) yn cael un sedd. Cawsant ddau y tro o'r blaen, oherwydd iddynt ddewis dau ymgeisydd benywaidd cryf iawn -
Mairead McGuinness ac Avril Doyle. 'Dydi Avril Doyle ddim yn sefyll y tro hwn, ac er bod gwynt yn eu hwyliau, bydd yn anodd iddynt ddal dwy sedd. Felly 'dwi'n gweld Llafur (Childers) yn ennill sedd a FF yn dal eu un nhw - er y bydd ymgeisydd cryf gan y blaid newydd adain Dde gwrth Ewropeaidd Libertas yn gryn her i'r sedd honno.

North West - Sedd hynod o anwadal lle mae gwleidyddiaeth daearyddol cyn bwysiced a gwleidyddiaeth pleidiol. Does yna ddim byd yn sicr yma ag eithrio na fydd Llafur yn ennill sedd. 'Dydi'r byd gwledig, ceidwadol yma gydag ardaloedd ffyrnig o genedlaetholgar ddim yn dir naturiol i blaid ryddfrydig fel Llafur. Er nad ydi FG yn arbennig o gryf yn y rhan yma o'r Byd fel rheol, 'dwi'n meddwl y byddant yn dal eu sedd. Mae'r gweddill yn hynod o agored, ond mae pethau wedi eu cymhlethu gan benderfyniad anisgwyl iawn yr aelod FF presenol,
Sean O Neachtain i beidio a sefyll ychydig wythnosau wedi iddo gael ei ail enwebu.

'Iechyd' ydi'r rheswm swyddogol, ond y son ydi bod polau preifat FF yn dangos nad oedd ganddo unrhyw obaith o gwbl o ennill. Mae hyn yn arwyddocaol gan ei fod yn byw yn Galway, sir mwyaf poblog yr ardal o ddigon. Yr unig ymgeisydd arall o Galway ydi arweinydd Libertas Declan Ganley - ac os na fydd FF yn dod o hyd i ymgeisydd cryf (O'Cuiv efallai) o Galway, yna bydd ganddo gyfle da iawn o gael ei ethol.

Bydd y sedd sy'n weddill yn mynd i FF, yr aelod presenol annibynnol Marian Harkin neu Padraig Mac Lochlainn (SF). Bydd yr olaf o'r rhain yn cael mor o bleidleisiau yn Donegal ac ar hyd y ffin, ac mae'n debygol o fod o flaen Harkin a'r ddau ymgeisydd FF ar ol i'r pleidleisiau cyntaf gael eu cyfri. Serch hynny bydd Harkin yn dennu mwy o ail a thrydydd pleidleisiau, a byddwn yn disgwyl iddi gael y trydydd sedd oni bai bod Mac Lochlainn o fewn tafliad carreg i'r cwota o 25% wedi'r cyfri cyntaf. Felly FG, Libertas ac Annibynnol (oni bai bod FF yn cael ymgeisydd cryf o Galway).


South - Yr unig beth sy'n gwbl sicr yma ydi y bydd Brian Crowley (FF) yn cael ei ethol. Mae Crowley, sydd ag anabledd corfforol sylweddol, ymhlith gwleidyddion mwyaf poblogaidd yr ynys. Ni fydd amhoblogrwydd presenol FF yn gwneud llawer o wahaniaeth yma - byddai'n cael ei ethol i bwy bynnag y byddai'n sefyll. Byddwn yn rhoi cryn fet y bydd yn arlywydd y wlad rhyw ddiwrnod. Er bod ymgeiswyr FG yn rhai gwan (Kelly a Burke), mae'n dra thebygol y bydd y naill neu'r llall yn cael ei ethol o dan yr amgylchiadau sydd ohoni. Bydd y sedd olaf rhwng yr aelod annibynnol presenol Kathy Sinott a'r ymgeisydd Llafur (Kelly). Byddwn yn disgwyl i Sinott ddal ei sedd. Felly FF, FG, Annibynnol.

Gogledd Iwerddon -Tair sedd sydd yma, ac mae'n sicr y bydd y ddwy cyntaf yn mynd i Sinn Fein a'r DUP. Byddwn yn disgwyl i SF ddod ar ben y pol gan bod plaid newydd Unoliethol - (TUV) sy'n gwrthwynebu cytundeb Dydd Gwener y Groglith yn sefyll. Ni fyddant yn ennill sedd - ond mae'n ddigon posibl y byddant yn cael hyd at 20,000 o bleidleisiau. Mae'r trydydd sedd wedi mynd i'r UUP yn ddi eithriad yn y gorffennol - ac mae'n debyg, ond ddim yn sicr y bydd hynny'n digwydd y tro hwn.

Mae'r bleidlais genedlaetholgar wedi bod yn tyfu'n gyflym yn ddiweddar, ac mae'r hollt tair ffordd yn y bleidlais Unoliaethol yn broblem. Er bod STV yn caniatau i bobl bleidleisio i gymaint o ymgeiswyr ag y mynant, mae'n llai effeithiol na hollt dwy ffordd. Felly mae'n bosibl i'r SDLP gael y sedd er bod y bleidlais unoliaethol yn uwch na'r un genedlaetholgar. Mae'n debyg y bydd gweriniaethwr eithafol yn sefyll hefyd, ond ni fydd yn cael digon o bleidleisiau i wneud gwahaniaeth. Felly 'dwi'n darogan SF, DUP, UUP - ond mae yna bosibilrwydd gwirioneddol y bydd dau genedlaetholwr yn cael ei ethol am y tro cyntaf erioed.

Felly'r cyfanswm tros y wlad fydd:

FF - 2 (4 ar hyn o bryd)
FG - 4 (5)
Llafur - 2 (1)
SF - 2 (2)
DUP - 1 (1)
UUP - 1 (1)
Annibynnol - 2 (2)
Libertas - 1 (0)

Mi fyddwn yn edrych ar Loegr y tro nesaf.

Y Toriaid i gael gwared o Barnett?

'Dwi ond yn gofyn oherwydd sylwadau a wnaed gan lefarydd y Toriaid ar Ogledd Iwerddon, Owen Paterson:

...we have never said that a Conservative Government would make severe cuts to Northern Ireland’s block grant. We have said the Barnett Formula can’t last forever. Any replacement would be a needs-based formula and as Northern Ireland has substantial needs it would therefore get substantial resources. These comments prove that debate about the Barnett Formula is happening in a fact-free vacuum and we have repeatedly called on the Government to show some leadership on this issue and look at an updated needs-based assessment of how spending should be allocated across the UK.

Byddai addasu, neu gael gwared ar Barnett yn cael effaith pell gyrhaeddol ar y ffordd mae Cymru yn ogystal a Gogledd Iwerddon yn cael ei chyllido. Mae'n amlwg bod yna drafodaeth yn mynd rhagddi yn y Blaid Geidwadol.

Monday, April 20, 2009

Brysia i wella Rhys

'Dwi'n deall bod yr ymgeisydd Llafur gwrth Gymreig tros Ddwyrain Caerfyrddin a Dinefwr, Rhys Williams wedi rhoi'r gorau i'w ymgeisyddiaeth oherwydd stress.



Rydym eisoes wedi trafod anturiaethau Rhys sawl gwaith ar y blog hwn. Yma er enghraifft.

'Dwi'n siwr y bydd darllenwyr blogmenai yn ymuno efo mi i ddymuno gwellad buan iddo. 'Dwi'n siwr y bydd darllenwyr y blog hefyd yn gobeithio y bydd bellach yn cael yr hamdden i ddechrau mynd i'r afael efo'r problemau hynny sy'n ei yrru i'r tir afresymegol a hysteraidd o gasau grwpiau mawr o bobl yn eu cyfanrwydd, fel Mr Eugine Terra Blanche.

Sunday, April 19, 2009

Gwers o Iwerddon ynglyn a'r rhagolygon i Lafur yn 2010

Ymddiheuriadau am fy absenoldeb cymharol faith - wedi bod yng Ngorllewin Iwerddon am wythnos.

Yr hyn sydd yn taro ymwelydd diweddar a'r Weriniaeth ydi pam mor ofnadwy o ddrud ydi pob dim yno ers i Gordon Brown anfon y bunt i lawr yr un lon a dolar Zimbabwe.

'Rwan, mae pawb yn gwybod am wn i mai camp fawr Llafur Newydd oedd cael elfennau sylweddol o'r dosbarthiadau canol i bleidleisio trostynt yn 1997, a chadw llawer o'r bleidlais honno yn 2001 a 2005. Mae pawb hefyd yn gwybod bod pobl yn fodlon pleidleisio i'r llywodraeth pan maent yn teimlo'n hapus ac yn gyfoethog. Tybed beth wnaiff y Llafurwyr 'newydd' dosbarth canol yma pan maent yn mynd i Ffrainc a Sbaen yn ystod yr haf yma, a darganfod eu bod yn dlotach o lawer na'r Sbaenwyr a'r Ffrancwyr ac na allant fforddio ychydig o Dapas a gwydriaid o win?

Tra rydym ar y thema o'r bleidlais Lafur, mae'r papurau newydd yn wirioneddol erchyll iddynt fory gyda storiau am Smeargate yn ymestyn yr holl ffordd i arweinyddiaeth y blaid tra bod y polau yn rhoi eu pleidlais debygol cyn ised ag y bu ers y rhan gorau o ganrif.