Dwy draean o bobl Cymru eisiau 'difa'r genedl'

Byddwch yn cofio ymateb hysteraidd Peter Hain i awgrymiadau gan Cheryl Gillan y dylai Cymru gael y pwer i drethu - yn ol Peter byddai grymoedd o'r fath yn 'difa'r genedl'. Ymddengys bod y rhan fwyaf o ddigon o bobl Cymru yn anghytuno efo'i 'ddadansoddiad'.

Darllenwch yr adroddiad ICM/John Curtice/Richard Wyn Jones - mae ymysg yr astudiaethau mwyaf cynhwysfawr o'r farn gyhoeddus yng Nghymru ynglyn a datganoli i gael ei gyhoeddi erioed.

Drysu rhwng y Blaid Lafur Gymreig a Chymru mae Peter wrth gwrs - pechod sy'n gyffredin i lawer o aelodau'r Blaid Lafur yng Nghymru. Byddai datganoli grym trethu i Gymru yn peri problemau sylweddol i'r Blaid Lafur Gymreig, ond byddai'n newyddion da i Gymru.

Mae'r blog yma wedi tynnu sylw hyd at syrffed at y ffaith y byddai cyfundrefn drethiant Gymreig yn sefydlu perthynas rhwng trethiant a gwariant cyhoeddus, ac y byddai hynny yn ei dro yn arwain at leihad yng nghefnogaeth y Blaid Lafur Gymreig.  Sail eu cefnogaeth yng Nghymru ar hyn o bryd ydi'r ffaith eu bod yn cael galw am fwy a mwy o wariant cyhoeddus, heb orfod codi ffadan goch o dreth ar neb i dalu am hynny.

O sefydlu cysylltiad rhwng faint yr ydym yn ei dalu mewn trethi yng Nghymru a faint yr ydym yn ei wario, byddai reid wleidyddol rhad ac am ddim Llafur ar ben, a byddem mewn sefyllfa i esblygu gwleidyddiaeth mwy aeddfed a chyfrifol nag oes gennym ar hyn o bryd.

Byddai hefyd yn gyfle i leihau dylanwad y maen melin o blaid wleidyddol sydd wedi dal y wlad yn ol am gyhyd.

'I agree with Nick'

Fydd hyn ddim yn digwydd yn aml iawn, ond dwi'n cytuno 100% efo sylwadau Nick Clegg heddiw.

There's no good the Labour Party in Cardiff saying'we need more of this, that or the other, we want more money', but not taking any accountability & responsibility for raising more money in the first place.

My own view is that it isn't going to benifit the people of Wales for the Labour Party to endlessely indulge in the politics of finger pointing, the politics of greivance, blaming everything on London.

Cweit.

Araith Mr Bebb

Fel 'dwi wedi son eisoes 'dwi i ffwrdd ar hyn o bryd, ac mae fy mynediad i gyfrifiadur yn gyfyng braidd, ond mi hoffwn i wneud sylw neu ddau brysiog am ddarlith radio fy nghymydog Guto Bebb.

A bod yn ddigon digywilydd i grisialu'r hyn sydd gan Guto i'w ddweud i ychydig eiriau craidd ei ddadl mewn gwirionedd ydi bod llwyddiant y mudiad hawliau iaith wedi bod yn lwyddiant anghytbwys sydd wedi gwthio llawer o siaradwyr Cymraeg i weithio yn y sector cyhoeddus, a bod yna beryglon sylweddol i'r iaith yn deillio o hynny.

'Dydw i ddim yn anghytuno efo'r dadansoddiad ar un lefel, ond mi'r ydw i'n cael problem efo rhannau sylweddol ohoni ar lefel arall. Nid yn y Gymru Gymraeg yn unig mae'r sector cyhoeddus wedi tyfu wrth gwrs, mae wedi tyfu ar draws y wlad ac mewn nifer fawr o ardaloedd di Gymraeg, yn arbennig felly ar yr hen faes glo. Canlyniad patrwm ehangach tros y DU ydi hyn yn rhannol, ond mae hefyd yn ganlyniad i wendid y sector preifat yn yr ardaloedd dan sylw.

Mae yna resymau strwythurol da tros y gwendid yma - does yna ddim llawer o gymhelliad yn y sefyllfa sydd ohoni i fuddsoddi yn y sector cynhyrchu (er enghraifft) mewn ardaloedd sydd ymhell oddi wrth y marchnadoedd mawr? Pam cynhyrchu gwely neu deledu ym Merthyr neu ym Mhwllheli pan y gallwch wneud hynny ym Mirmingham?

Ac eto, os safwch wrth yr A55 yn fuan wedi i long fferi ddadlwytho mi welwch lori ar ol lori yn symud nwyddau sydd wedi eu cynhyrchu ymhell, bell oddi wrth farchnadoedd mawr Ewrop tuag at yr union farchnadoedd hynny. Pan maent yn mynd trwy Ogledd Cymru maent yn mynd trwy ddiffeithwch o safbwynt cynhyrchu. Mae'r rheswm am hynny yn weddol syml - mae llywodraeth Iwerddon yn rhoi cymhelliant trethiannol cryf i gwmniau leoli yn y Weriniaeth. Dydi hynny ddim yn digwydd yng Nghymru. Mae treth cofforaethol yn llawer is yn Nulyn nag ydyw yng Nghaergybi.

Y ffordd orau i ddelio efo'r anghyfartaledd yma fyddai i Gymru gael y grym i bennu ei threthi ei hun trwy fod yn annibynnol. Efallai nad ydi Guto yn teimlo y gall gefnogi hynny, ond hwyrach y gallai ddefnyddio ei ddylanwad i wireddu'r ail beth gorau o'r safbwynt yma - cael treth gorfforaethol sy'n amrywio yn ol amodau lleol yn y DU.

Guto'n dechrau cicio yn erbyn y tresi yn barod!

Pleser anisgwyl ydi cael fy hun yn cytuno efo fy nghymydog Guto Bebb ynglyn ag anhegwch cynlluniau'r llywodraeth glymblaid i amddifadu trethdalwyr sy'n talu'r lefel uchaf o dreth incwm o fudd dal plant. 'Dwi'n cytuno mai dyma un o'r pethau mwyaf anheg sydd erioed wedi digwydd yn hanes y Ddynoliaeth.

Gadewch i ni ystyried teulu cwbl nodweddiadol o Gaernarfon fel enghraifft o erchylldra'r anhegwch yma, gyda'r tad yn aelod seneddol digon cyffredin ar gyflog o £65,738, y wraig yn rhannu ei hamser rhwng edrych ar ol y teulu a gweithio'n rhan amser am ychydig filoedd y flwyddyn. Teulu o faint digon cynrychioladol 0 Ogledd Caernarfon ydyw - gyda phump o blant.

Fel mae pethau'n sefyll gallai'r teulu bach ddisgwyl budd dal plant o £20.30 yr wythnos am y plentyn cyntaf a £13.40 yr wythnos ar gyfer pob un o'r pedwar arall. Daw hyn a ni at gyfanswm o £3,842.80 tros flwyddyn. Hen ddigon i brynu gwyliau go lew yn haul De Ffrainc - hyd yn oed i deulu o saith. Ond och a gwae, mae hynny oll yn mynd i ddiflannu gydag un clic o fysedd merchetaidd George Osborne.

Meddyliwch mewn difri calon am orfod trampio o gwmpas blydi Sir Benfro ynghanol gwynt a glaw Awst efo pump o blant wrth eich cwt. Does yna neb yn fwy ymwybodol o ddwyster poenus a dirdynnol y profiad hwnnw na fi.