David Davies, Hunger a Rod Richards

Mae David Davies yn flin, ac yn ofnadwy o flin ar hynny. Daeth yn amlwg i ffilm Steve McQueen am yr ymprydio yng ngharchar y Maze yn 1981, Hunger dderbyn £120,000 o gronfa sydd wedi ei greu gan y Cynulliad i ddenu gwneuthurwyr ffilmiau i Gymru. Roedd yn amod bod yr arian yn cael ei wario yng Nghymru, a gwnaed hynny. Cafodd cwmni Dragon DI o Bencoed fusnes o weithio ar liwiau'r ffilm.



Dyfynaf David Davies:

Anyone who has served in the armed forces or has been caught up in the IRA's terror campaign will be horrified that the Welsh Assembly Government is using taxpayers' money, at a time we're facing a huge recession, to support a film which is sympathetic to the IRA.

'Rwan mae yna sawl pwynt yn codi o hyn. Yn gyntaf mae cysylltu'r gronfa gyda'r dirwasgiad ariannol presenol yn nonsens anonest - cafodd y gronfa ei chreu ymhell cyn i'r sefyllfa bresennol ddatblygu - ac roedd y cymorthdal wedi ei roi a'i wario hefyd. Yn ychwanegol byddai dyn yn disgwyl y byddai busnesau angen mwy o gymorth gan y Cynulliad ac nid llai mewn amserau anodd.

Yn ail, mae'n mae'n ymddangos ei fod yn disgwyl i'r cymorthdal gael ei ganiatau neu ei wrthod yn unol a'i ddehongliad ef ei hun o ddymuniadau pobl eraill - cyn filwyr a phobl sydd wedi cael rhyw brofiad neu'i gilydd o drais yr IRA yn yr achos yma. Mae'n aneglur pam bod David yn meddwl ei fod yn gymwys i siarad tros grwpiau mawr o bobl, does gan y Royal British Legion ddim sylw i'w wneud ar y mater ag eithrio i nodi eu bod yn gefnogol i fynegiant rhydd. Roeddwn i yng nghyngerdd y Wolftones yn y Galeri yng Nghaernarfon nos Fercher, ac fel mae'n digwydd roedd cyn filwr yn eistedd wrth fy ochr. 'Dwi ddim am siarad ar ei ran fel mae David yn ei wneud, ond mae rhywbeth yn dweud wrthyf na fyddai'n rhy flin am y £120,000.



Mae'r syniad o wrthod neu gynnig cymorthdal celfyddydol ar y sail y byddai cynnig yn ypsetio rhywun neu'i gilydd petai'n gwybod am y cymhorthdal ynddo'i hun yn broblematig a dweud y lleiaf. A fyddai David yn gwrthwynebu rhoi cymorthdal Cymreig i'r ffilm Dambusters sydd i'w ail ffilmio y flwyddyn nesaf ar y sail y byddai teuluoedd y 526 caethwas benywaidd o'r Undeb Sofietaidd a 'sgubwyd i'w marwolaeth gan y dyfroedd a ryddhawyd gan fomio'r RAF yn ypsetio petaent yn cael clywed am y cymorthdal hwnnw?

Ta waeth, David Davies ydi David Davies - yn wleidyddol mae'n ymylu ar fod yn barodi o geidwadiaeth hen ffasiwn Seisnig adweithiol, simplistaidd - ond fedra i ddim ei ddrwg licio yn bersonol. Mi gefais i sgwrs efo fo mewn siop lyfrau yng Nghaerdydd rhai blynyddoedd yn ol. Roedd yn chwilio am lyfrau ar iaith Hwngari oherwydd bod ei ddyweddi yn dod o'r fan honno. Roedd yn ymddangos yn fachgen cyfeillgar a di ffuant oedd wrth ei fodd o gyfle i sgwrsio yn y Gymraeg. Nid felly Rod Richards a ymddangosodd ar raglen Manylu ddoe i gefnogi safbwyntiau ei gyn gyfaill.



Mae hen gysylltiad rhwng David Davies a Rod Richards wrth gwrs. David Davies oedd yr unig aelod o'r grwp Ceidwadol yn y Cynulliad i aros yn driw i Rod pan roedd pob dim yn mynd i'r diawl ar ddiwedd ei gyfnod fel arweinydd y Blaid Geidwadol yng Nghymru. Y ffaith i Rod ddewis David Davies i arwain y blaid dros dro yng Nghymru tra roedd yn ymladd cyhuddiadau troseddol a arweiniodd at ei ymddiswyddiad o'r arweinyddiaeth.

Fel arfer roedd cyfraniad Rod yn ddryslyd ac emosiynol. Roedd yn brolio ei fod yn gweithio i wasanaethau cudd Prydain ar y pryd ac yn cymryd arno bod hynny'n ei wneud yn arbenigwr ar hanes Gogledd Iwerddon bryd hynny. Mae hyn yn rhyfedd cyn bod ei ffeithiau yn amheus a dweud y lleiaf. Galwodd Fermanagh South Tyrone yr etholaeth lle cafodd Bobby Sands ei ethol yn aelod seneddol trosti yn Tyrone ac yn Fermanagh East Tyrone.

Gwnaeth awgrym enllibus bod arweinyddiaeth yr IRA y tu allan i'r Maze wedi cael teulu Sands i roi pwysau arno i beidio a rhoi'r gorau i'r ympryd. Does yna ddim gwirionedd y tu ol i'r awgrym yma - ac mae'n hawdd iawn profi hynny. Mae'r archif o gysylltiadau ysgrifenedig yr IRA yn y Maze gyda phenaethiaid y mudiad y tu allan ar gof a chadw, ac wedi ei harchwilio sawl gwaith. Nid yn unig nad oes yna unrhyw awgrym o hyn, ond yr argraff a geir ydi bod yr arweinyddiaeth y tu allan yn amheus iawn o'r ympryd am gyfnodau maith.

Roedd Rod hefyd yn awyddus i gysylltu Plaid Cymru gyda'r IRA, gan honni bod track record ganddi. Ei thesis oedd bod Plaid Cymru wedi rhoi buddugoliaeth bropoganda i'r IRA trwy alw'r wis seneddol oedd ei hangen i ganiatau is etholiad Sands. 'Dwi'n credu bod cof Rod yn ei dwyllo. 'Doedd yna ddim disgwyliad y byddai Sands yn sefyll heb son am ennill pan alwyd is etholiad cyntaf Fermanagh South Tyrone yn Ebrill 1981. Y disgwyliad oedd y byddai'r unoliaethwr Harry West yn ennill oherwydd y tebygrwydd y byddai'r bleidlais Genedlaetholgar wedi ei hollti.

'Dwi'n credu mai meddwl am yr ail is etholiad oedd Rod a gynhalwyd yn Awst 1981 yn dilyn marwolaeth Bobby Sands. Roedd yr ympryd i bob pwrpas ar ben erbyn cynnal yr is etholiad. Bwriad y pleidiau Prydeinig oedd osgoi cynnal yr etholiad am cymaint o amser a phosibl gan nad oeddynt yn hapus gyda'r canlyniad tebygol. Dywedodd Dafydd Ellis Thomas y byddai'n symud y wis i gynnal yr is etholiad oni bai y byddai rhywun arall yn gwneud hynny. Dyna ydi'r track record mae Rod yn cyfeirio ato.

Mae gan y Blaid track record wrth gwrs, un o wrthwynebu rhyfeloedd yn gyson - megis yr un lloerig yn Irac - yn union fel mae gan Rod track record o'u cefnogi. A gan bod Rod yn codi track records byddwn yn cael golwg ar un Rod maes o law

Pam bod Karl Francis yn ystyried yr iaith Gymraeg yn neo ffasgaidd?

'Dydi'r cyfaill Karl Francis ddim yn or hoff o ddwyieithrwydd. A dweud y gwir ymddengys bod Karl yn ystyried y ffasiwn beth yn neo ffasgaidd.

'Rwan 'dydi o ddim yn anisgwyl iawn clywed Karl yn defnyddio'r math yma o iaith. Roeddwn i yn fyfyriwr prifysgol yn Aberystwyth ar gychwyn cyfnod Mrs Thatcher, ac roedd yna lawer o fyfyrwyr (di Gymraeg bron yn ddi eithriad) gyda daliadau gwleidyddol y gellid eu cynrychioli fel rhai adain Chwith eithafol. Petawn yn llai caredig byddwn yn cynrychioli'r daliadau fel rhai adain Chwith idiotaidd. Fascist, neu Nazi oedd hoff eiriau'r bobl hyn, a byddant yn eu defnyddio fel ansoddeiriau i ddisgrifio eu gwrthwynebwyr a'u safwbyntiau.

Felly roedd Thatcher yn ffasgydd, a'r Blaid Geidwadol yn ei chyfanrwydd wrth gwrs. I aml i un byddai cenedlaetholwyr Cymreig, yr SDP neu'r Rhyddfrydwyr a hyd yn oed y rhan fwyaf o'r Blaid Lafur hefyd yn ffasgwyr. Roedd bron i bawb arall yn ffasgwyr. Fel rheol ni chyflwynwyd unrhyw dystiolaeth o gwbl tros y cyhuddiad rhyfedd, ond os byddai angen cyflwyno tystiolaeth byddai'r rhesymu pob amser yr un peth. Roedd y grwp, plaid neu unigolyn a ddisgrifid fel ffasgwyr gyda rhyw gred neu ddaliad oedd yn gyffredin gyda'r ffasgwyr. Roedd hyn yn cynnwys bron i bawb wrth gwrs. Felly ceir rhesymeg fel hyn - Mae X eisiau i'r trenau redeg ar amser, roedd y ffasgwyr yn rhai mawr am gael y trefau i redeg ar amser, ergo mae X yn ffasgydd.

Ar un olwg mae'r ffordd yma o edrych ar y Byd yn ogleisiol o ddi niwed, ond mae ochr anymunol iawn iddo. Roedd y cyfeillion ar eithafion gwleidyddiaeth y Chwith wedi dadlau eu ffordd i dir gwleidyddol oedd yn afresymegol ac oedd i raddau helaeth yn gwbl amhosibl i'w amddiffyn. Felly yn lle dadlau roedd rhaid pardduo - a dyna oedd pwrpas y termau Nazi a Fascist. Trosiadau am ddrygioni ydynt mewn gwirionedd - ffordd ddiog o gyhuddo pobl o ddrygioni di bendraw ydi defnyddio'r math yma o dermau yn y bon.

Nid y Chwith yn unig sy'n gwneud hyn wrth gwrs. Mae'r ffordd yma o edrych ar bethau yn gyffredin mewn gwleidyddiaeth, ac hefyd mewn crefydd. Mae'r Dde yn America yn defnyddio'r term 'terfysgwr' i ddisgrifio Obama ar hyn o bryd - Un American oedd y term ym mhumpdegau'r ganrif ddiwethaf. Roedd Communist yn derm tebyg. Arferai Felix Aubel floeddio Comiwnistaidd am pob math o bethau hynod o anghomiwnyddol cyn iddo aeddfedu a challio.

Am y rhan fwyaf o'i fywyd gwelai Ian Paisley'r gwrthdarro sifil yng Ngogledd Iwerddon yng nghyd destun gwleidyddiaeth Ewropiaidd yr ail ganrif ar bymtheg, gan resymu bod yr Eglwys Babyddol yn ceisio difa Protestaniaith oherwydd bod mai eglwys y Diafol oedd yr Eglwys Babyddol. Yn y gorffennol arweiniodd y feddylfryd yma at ddi berfeddu, llosgi a dienyddio pobl ym mhob ffordd y gellir meddwl amdani oherwydd man anghytundebau crefyddol neu wyddonol.

Daw hyn a ni'n ol at Karl. Mae genhedlaeth yn hyn na fi ac roedd yn ifanc yn y chwe degau - cyfnod lle'r oedd llawer iawn o'r bobl aeth i golegau yn coleddu daliadau asgell Chwith eithafol. Tyfodd y rhan fwyaf o bobl allan o'r daliadau hynny - ac mae'n debyg i fwyafrif ohonynt bleidleisio i Thatcher yn yr 80au. Arhosodd Karl yn ei unfan. Mae ei ddaliadau wedi aros yn union lle'r oeddynt bryd hynny. Adeiladodd yrfa ffilmio tebyg i un Ken Loach - gwneuthurwr ffilmiau o Loegr sydd a daliadau gwleidyddol tebyg i rai Karl. Mae Karl wedi bod yn gyfrifol am rhai ffilmiau da, ond mae Ken Loach wedi bod yn gyfrifol am rhai o'r ffilmiau gwleidyddol gorau yn yr iaith Saesneg.

Ni lwyddodd Karl i wneud y gorau o'i dalent, a'r prif reswm am hynny ydi bod ei wleidyddiaeth plentynaidd wedi cyfyngu ar ei ganfas. Mae gan Ken Loach yr athrylith i gynhyrchu cyfres hir o ffilmiau gwych ar themau cyfyng - does gan Karl ddim. Felly mae'n cyrraedd at flynyddoedd olaf ei yrfa, mae'n cymharu ei hun gyda Ken Loach ac mae'n siomedig, ac mae eisiau rhywbeth i'w feio - ac mae'n rhaid i'r rhywbeth hwnnw fod yn allanol. 'Does yna ddim byd mwy allanol i rhywun fel Karl na'r iaith Gymraeg, ac felly'r iaith honno sy'n cael y bai. Mae'n dod yn naturiol iddo ddisgrifio gwrthrych ei gasineb gan ddefnyddio geirfa plentynaidd ei draddodiad gwleidyddol.

Am dipyn o hwyl beth am droi rhesymeg Karl i'w gyfeiriad ef ei hun?

Nid oedd y Ffasgwyr yn hoff o ieithoedd lleiafrifol (ystyrier agwedd Franco at y Gatalaneg ac iaith y Basg), 'dydi Karl ddim yn hoffi ieithoedd lleiafrifol, felly mae Karl yn Ffasgydd. Roedd y Ffasgwyr yn ffrindiau efo'r Natsiaid, felly mae'n deg cynrychioli Karl fel swyddog yn yr Hitler Youth.

Dyna 'dwi'n ei wneud isod.



Yr actor Dafydd Hywel sy'n sefyll o flaen Karl - er nad ydi hynny'n amlwg oherwydd diffyg sgiliau Photoshop blogmenai. Mae'n cael ei gynrychioli fel prif grafwr yr uned bach yma o'r Hitler Youth sy'n derbyn canmoliaeth y main man. Y rheswm pam bod hwnnw yn cael eu drin mor anheg ydi oherwydd iddo ddadlau achos Karl ar Radio Cymru ddoe gan wneud y sylw idiotaidd bod sylwadau Karl yn OK oherwydd nad oedd 90% o'r hyn a ddywedodd yn ei gyfweliad ar Radio 3 yn ddadleuol.

Mae'r syniad bod gan Dafydd Hywel a Karl Francis gydymdeimlad gyda Natsiaeth yn amlwg yn chwerthinllyd. Ond dydi o ddim mymryn mwy chwerthinllyd na defnyddio'r dermenoleg a gysylltir a gwleidyddiaeth Ewrop rhwng y rhyfeloedd byd er mwyn cysylltu pobl, cysyniadau ac hyd yn oed ieithoedd nad ydi'r Chwith eithafol, plentynaidd yn eu hoffi, gyda gwersylloedd llofryddiaeth, erledigaeth a hil laddiad.