Digwydd dod ar draws gwefan Porche heddiw
Rwan 'dwi'n gwybod bod Porche efo agenda eu hunain - ond 'dydi Porche ddim yn debygol o 'sgwennu celwydd ar eu gwefan - yn gwahanol i gwmniau sigarets yn y 60au - nid bod ganddynt wefannau wrth gwrs.
Yn ol y wefan 'dydi gyrru ceir ddim yn creu llawer iawn o CO2. 'Dwi'n siwr na fydd llawer o bobl eisiau mynd trwy'r holl beth, felly dyma amlinelliad o'u honiadau:
Tua 3.5% o'r CO2 sy'n cael ei arllwys i'r awyrgylch sydd yn ganlyniad i weithgaredd dynol. O'r 3.5%, diwidiant sy'n gyfrifol am 26%, gorsafoedd pwer sy'n gyfrifol am 25%, aneddau 23%, trafnidiaeth awyr a morwrol 14% loris 14% a cheir 12%. Hynny yw mae ceir yn cyfrannu 12% o 3.6%, neu llai na 0.5% o arllwysiad CO2 Byd eang.
Ymddengys ei bod yn bwysig ein bod yn prynu ceir sy'n cael eu gyrru gan fiodanwydd.
Mantais y math yma o danwydd ydi eu bod wedi sicrhau bod CO2 yn cael eu dynnu o'r awyrcylch wrth dyfu, felly dydi o fawr o ots ei fod yn cynhyrchu CO2 wrth gael ei losgi. Digon teg. Ond - a dyma'r ond - mae biodanwydd yn arwain at ddwyn bwyd o gegau pobl dlawd yn y trydydd byd, difa fforestydd glaw, gwthio pris bwyd i fyny - a gwneud hynny heb leihau lefelau CO2 fawr ddim.
Felly os ydi pob dim yn iawn efo pawb arall mi fydda i yn parhau i fynd o gwmpas yn y Mondeo disl ar hyn o bryd - a gwneud hynny heb gael fy nghydwybod yn fy mrifo.
Friday, August 29, 2008
Y prif reswm pam na ddylid pleidleisio i'r Blaid Lafur
Dwi'n siwr y gall darllenwyr y blog hwn feddwl am fil ac un o resymau pan na ddylai Cymro gwerth ei halen bleidleisio i'r Blaid Lafur.
Maen nhw'n wrth Gymreig (neu mae tipyn go lew ohonyn nhw beth bynnag), maen nhw'n gelwyddog a dan din, maen nhw'n hoff iawn o ryfeloedd tramor, maen nhw'n piso pres cyhoeddus i lawr y toiled, mae ganddyn nhw obsesiwn am osod targedau am pob dim dan haul, maent yn cynnal agenda gwladoli ac agenda gwrth undebau llafur Mrs Thatcher, mae eu dau dymor cyntaf yn rheoli yng Nghaerdydd wedi methu, mae'r economi wedi mynd i'r diawl er gwaethaf yr holl falu cachu am fod wedi dod o hyd i ffordd o atal boom & bust y Toriaid.
Ond er gwaethaf hyn oll nhw ydi'r blaid sydd eisiau bod yn deg, sydd eisiau ail ddosbarthu cyfoeth ac ati.
Wel na fel mae'n digwydd. Gweler hyn.
Neu a chymryd y tablau allan o'r wefan:
Ia - dyna fo - 'dydi Llafur ddim wedi ail ddosbarthu cyfoeth o gwbl ers dyddiau Mrs T. I'r gwrthwyneb - os rhywbeth maent wedi stwffio mwy o bres i bocedi eu cefnogwyr cyfoethog na stwffiodd yr ast o Grantham i bocedi ei chefnogwyr cyfoethog hi.
O farnu o'u record plaid y dyn cyfoethog ydi'r Blaid Lafur - plaid Dug Westminster, plaid Richard Branson, plaid Bernie Ecclestone, plaid Arglwydd Sainsbury. Mi gaiff y dyn bach tlawd fynd i'r diawl - does ganddo fo ddim byd i'w gynnig i'r hwch Lafur fawr.
Oes yna unrhyw un sy'n gallu meddwl am un rheswm da - neu gweddol dda - neu gwael tros bleidleisio i'r Blaid Lafur?
Maen nhw'n wrth Gymreig (neu mae tipyn go lew ohonyn nhw beth bynnag), maen nhw'n gelwyddog a dan din, maen nhw'n hoff iawn o ryfeloedd tramor, maen nhw'n piso pres cyhoeddus i lawr y toiled, mae ganddyn nhw obsesiwn am osod targedau am pob dim dan haul, maent yn cynnal agenda gwladoli ac agenda gwrth undebau llafur Mrs Thatcher, mae eu dau dymor cyntaf yn rheoli yng Nghaerdydd wedi methu, mae'r economi wedi mynd i'r diawl er gwaethaf yr holl falu cachu am fod wedi dod o hyd i ffordd o atal boom & bust y Toriaid.
Ond er gwaethaf hyn oll nhw ydi'r blaid sydd eisiau bod yn deg, sydd eisiau ail ddosbarthu cyfoeth ac ati.
Wel na fel mae'n digwydd. Gweler hyn.
Neu a chymryd y tablau allan o'r wefan:
Ia - dyna fo - 'dydi Llafur ddim wedi ail ddosbarthu cyfoeth o gwbl ers dyddiau Mrs T. I'r gwrthwyneb - os rhywbeth maent wedi stwffio mwy o bres i bocedi eu cefnogwyr cyfoethog na stwffiodd yr ast o Grantham i bocedi ei chefnogwyr cyfoethog hi.
O farnu o'u record plaid y dyn cyfoethog ydi'r Blaid Lafur - plaid Dug Westminster, plaid Richard Branson, plaid Bernie Ecclestone, plaid Arglwydd Sainsbury. Mi gaiff y dyn bach tlawd fynd i'r diawl - does ganddo fo ddim byd i'w gynnig i'r hwch Lafur fawr.
Oes yna unrhyw un sy'n gallu meddwl am un rheswm da - neu gweddol dda - neu gwael tros bleidleisio i'r Blaid Lafur?
Wednesday, August 27, 2008
Fotiwch i'r Toriaid er mwyn cael bod yn denau ac yn ddel
Hmm - ymddengys bod rhywbeth o'r enw Andrew Lansley sy'n rhywbeth i'w wneud efo rhywbeth o'r enw'r Blaid Geidwadol o'r farn nad oes esgys tros fod yn dew. A dweud y gwir mae o'r farn (os dwi'n deall ei safbwynt yn iawn) y dylid gorfodi pobl dew i gymryd mwy o ymarfer a bwyta'n gallach.
Diddorol iawn - os caiff ei blaid ei hethol mewn deunaw mis gallaf ddisgwyl dictat gan Andrew yn dweud wrthyf faint ydwyf i fod i'w fwyta a pham mor aml yr ydwyf i fod i loncian i fyny Lon Las Menai.
Efallai y bydd hefyd eisiau dweud wrthyf pam mor aml y dyliwn gymryd gwydriaid o win, pam mor aml y caf fynd allan am ffag (hy byth), pam mor aml mae'n briodol i mi gael cyfathrach rywiol a pham mor aml y bydd gwr bonheddig yn ymweld a'r toiled yn ddyddiol.
Andrew - ffyc off, meindia dy fusnes a cheisia ddod o hyd i rhywbeth gwell i wneud efo dy amser na bysnesu ym mywydau pobl sy'n gwahanol i ti yn normal. Dim ond nytar o'r radd eithaf fyddai eisiau dweud wrth bobl eraill faint maent yn cael pwyso.
Diddorol iawn - os caiff ei blaid ei hethol mewn deunaw mis gallaf ddisgwyl dictat gan Andrew yn dweud wrthyf faint ydwyf i fod i'w fwyta a pham mor aml yr ydwyf i fod i loncian i fyny Lon Las Menai.
Efallai y bydd hefyd eisiau dweud wrthyf pam mor aml y dyliwn gymryd gwydriaid o win, pam mor aml y caf fynd allan am ffag (hy byth), pam mor aml mae'n briodol i mi gael cyfathrach rywiol a pham mor aml y bydd gwr bonheddig yn ymweld a'r toiled yn ddyddiol.
Andrew - ffyc off, meindia dy fusnes a cheisia ddod o hyd i rhywbeth gwell i wneud efo dy amser na bysnesu ym mywydau pobl sy'n gwahanol i ti yn normal. Dim ond nytar o'r radd eithaf fyddai eisiau dweud wrth bobl eraill faint maent yn cael pwyso.
Tuesday, August 26, 2008
MISS D DAVIES - MISS HUNAN GASINEB CYMRU 2008
Diolch i'r cyfranwr anhysbys a dynodd fy sylw at campwaith o hunan gasineb yma:
SIR - Rhodri Morgan has missed the point with his "straight choice" between Labour and Conservative campaign. In most areas the straight choice is between Labour and Plaid
I am Labour but if I went around pretending the Conservatives could get in here I'd be laughed at! I could say the nationalists are "in bed" with the Tories but I wouldn't be believed either. They are active here, people know them.
Come on Rhodri! Fight the proper fight. Tell us that without England we would be a poor country like Albania, still with horses and carts. We've done well being looked after by Britain. We're too small. We are part of a fantastic big country that really cares about us.
Plaid are the real threat. Peidiwch Pleidleisio Plaid!
MISS D DAVIES
Elkington Road, Burry Port, Carmarthenshire
Hoffwn enwebu Miss Davies ar gyfer y wobr bwysig Miss Hunan Gasineb Cymru 2008. Er gwaethaf cystadleuaeth chwyrn, mae hwn yn gampwaith sydd ben ac ysgwydd uwchlaw unrhyw beth arall 'dwi wedi dod ar ei draws.
Dyna chi Miss Davies fach - wrth gwrs y byddem i gyd yn gorfod bwyta baw, byw mewn cytiau sinc a gwerthu ein plant i Gary Glitter oni bai bod Mami ar gael i edrych ar ein holau. Wedi'r cwbl does yna neb mor gyfan gwbl ddi werth yn y Byd na ni. Diolch i Dduw am Mami.
SIR - Rhodri Morgan has missed the point with his "straight choice" between Labour and Conservative campaign. In most areas the straight choice is between Labour and Plaid
I am Labour but if I went around pretending the Conservatives could get in here I'd be laughed at! I could say the nationalists are "in bed" with the Tories but I wouldn't be believed either. They are active here, people know them.
Come on Rhodri! Fight the proper fight. Tell us that without England we would be a poor country like Albania, still with horses and carts. We've done well being looked after by Britain. We're too small. We are part of a fantastic big country that really cares about us.
Plaid are the real threat. Peidiwch Pleidleisio Plaid!
MISS D DAVIES
Elkington Road, Burry Port, Carmarthenshire
Hoffwn enwebu Miss Davies ar gyfer y wobr bwysig Miss Hunan Gasineb Cymru 2008. Er gwaethaf cystadleuaeth chwyrn, mae hwn yn gampwaith sydd ben ac ysgwydd uwchlaw unrhyw beth arall 'dwi wedi dod ar ei draws.
Dyna chi Miss Davies fach - wrth gwrs y byddem i gyd yn gorfod bwyta baw, byw mewn cytiau sinc a gwerthu ein plant i Gary Glitter oni bai bod Mami ar gael i edrych ar ein holau. Wedi'r cwbl does yna neb mor gyfan gwbl ddi werth yn y Byd na ni. Diolch i Dduw am Mami.
Monday, August 25, 2008
Pam na all Dave Rees ofyn pam?
Fel y gwyddoch ‘dwi newydd fod ar fy ngwyliau, ond y peth cyntaf ddaeth i fy sylw oedd yr erthygl yma diolch i flog hynod gynhwysfawr Ordivicius sy’n cael ei gynnal gan fy nghyfaill Sanddef.
Mae’r erthygl gan David Rees, sydd yn ol pob golwg yn gynghorydd ar Gyngor Caerffili, yn rybydd o’r erchyllderau sydd yn ein haros petai Cymru byth yn ennill ein rhyddid.
Byddai’n hawdd gwneud hwyl am ben rhannau o ‘ddadansoddiad’ Dave. Er enghraifft mae’n ceisio gwadu bod Iwerddon yn gyfoethog – mae ganddi dan wariant cyllidol o 2.6% o’i gymharu a gor wariant o 2.4% gan Brydain (ffigyrau 2007). Mae’r ffigwr sy’n greiddiol i’w ddamcaniaeth – bod Cymru yn gwario £5.2m mwy na mae’n ei gynhyrchu yn (a bod yn garedig) yn amheus.
Mae’n ddigon parod i son am swyddi cyhoeddus (DVLC ac ati) mae’n meddwl y byddai’n gadael y wlad, ond nid yw’n trafferthu nodi y byddai’n rhaid creu rhai eraill mewn meysydd eraill y byddai’n rhaid eu creu (prosesu budd daliadau ac ati). Ond wedyn dyna fo, mae gor ddweud eithafol yn rhan o ddiwylliant ei blaid, ac mae ceisio dychryn pobl allan o’u crwyn yn greiddiol i ymgyrchoedd yr elfennau hynny sydd wedi gwrthwynebu i bobl Cymru gael rheolaeth tros eu bywydau eu hunain yn y gorffennol.
Serch hynny mae’n rhaid cydnabod bod ganddo bwynt. Mae fformiwla Barnett yn sicrhau mwy o wariant cyhoeddus yng Nghymru na sydd ar gael yn Lloegr – gwariant nad yw Cymru’n talu amdano. Mae’r blog hwn yn trafod y broblem yma o safbwynt ennill annibyniaeth i Gymru ac yn cynnig ateb posibl i’r broblem honno.
Ta waeth, yn ol at Dave. Mae rhesymu Dave yn weddol nodweddiadol o resymu unoliaethwyr Cymreig. Mae’n ei chael yn hawdd i gynhyrchu naratif o ddioddefaint, angau a thrallod ar raddfa Beiblaidd fyddai yn ein haros petaem yn annibynnol fel gwledydd eraill, ond nid yw’n cymryd y cam naturiol nesaf a holi pam bod Cymru mor dlawd fel ei bod angen cyfraniadau ychwanegol o’r trysorlys.
Hwyrach bod Dave yn meddwl bod Cymru’n dlawd am ei bod yn fach, ond byddai’n gwbl anghywir i gredu hynny – fel y gwelir yma. Os oes perthynas rhwng maint gwlad a’i chyfoeth, yna gwledydd bach ac nid rhai mawr sy’n tueddu i fod yn gyfoethog.
Efallai ei fod o dan yr argraff nad oes gan Gymru ddigon o adnoddau naturiol i fod yn gyfoethog – ond hynod wan ydi’r berthynas yma hefyd. ‘Does gan Singapore na Hong Kong ddim adnoddau, ond maent yn hynod gyfoethog tra bod Zaire neu Mozambique efo digon, ond maent yn dlawd fel y llygod eglwys diarhebol.
Pwy a wyr – efallai mai seicolegol ydi’r broblem – wedi’r cyfan mae hunan gasineb yn ffrwd greiddiol i’r traddodiad rhyfedd sydd gennym yng Nghymru sy’n gwrthwynebu unrhyw ymreolaeth i bobl Cymru tros fywyd cenedlaethol eu gwlad eu hunain. Efallai ei fod yn meddwl ein bod yn rhy feddw, yn rhy ddwl, yn rhy anwadal neu’n rhy ddi glem i greu unrhyw gyfoeth. Neu efallai ei fod yn meddwl ein bod yn traelio ein hamser i gyd yn cnychu fel geifr ar lethrau’r mynyddoedd _ _ _ , ahem, efallai mai gwell fyddai rhoi’r gorau i ddilyn y trywydd arbennig yma – mangre ryfedd iawn ydi tirwedd mewnol yr unoliaethwr Cymreig.
Posibilrwydd arall ydi nad ydi Dave wedi ystyried y mater rhyw lawer a’i fod yn rhyw led feddwl bod tlodi cymharol Cymru yn rhan o drefn naturiol y Bydysawd – rheol cyson di ildio fel ffiseg Newtonaidd – mater wedi ei benderfynu gan Dduw ar ddiwrnod cyntaf y Cread – rhywbeth cyffelyb i lanw a thrai neu fachlyd a chodiad yr haul.
A’r gwir ydi mae’n debyg nad yw’r rhan fwyaf o unoliaethwyr Cymru wedi meddwl llawer am y mater, oherwydd bod meddwl gormod – neu ychydig – am y math yma o beth yn arwain at un casgliad ac un casgliad yn unig, sef bod tlodi cymharol Cymru yn ganlyniad i’r drefniant cyfansoddiadol mae’n rhan ohoni. Mae gan Cymru rhai anfanteision economaidd, yn union fel llawer o wledydd eraill. Ond yn gwahanol i’r gwledydd hynny ni all fynd i’r afael a’i phroblemau oherwydd na all addasu polisiau ariannol a threthiannol. Nid oes ganddi reolaeth tros y rheiny.
I roi’r peth mewn ffordd ychydig yn gwahanol, os ydym yn derbyn bod endid daearyddol yn wlad, yna mae’n dilyn y dylai gael rheolaeth tros ei bywyd cenedlaethol ei hun – yn arbennig felly ei chyfundrefn economaidd ei hun. Y ffordd briodol i wlad gael ei rheoli ydi gan ei phobl ei hun, ac nid gan bobl eraill. Os ydyw’n cael ei rheoli gan bobl eraill yna nid oes ganddi’r awdurdod na’r hyblygrwydd i fynd i’r afael a’i phroblemau ei hun. Y diffyg rheolaeth democrataidd hwn sydd wrth wraidd tlodi cymharol ond parhaol Cymru.
Ond ni all Dave ofyn y cwestiwn Pam? - pam bod Cymru’n barhaol dlawd? Mae gofyn y cwestiwn yna yn arwain at un casgliad a chasgliad hynod o anymunol ar hynny – bod yr amser wedi dod i Dave ollwng llaw dew Mami ac edrych os ydi’n gallu gwneud rhywbeth ohoni ar ei ben ei hun.
Mae hyd yn oed breuddwydio am olchi ei drons ei hun, gwneud ei frecwast yn y bore mynd i'w wely heb gael ei swatio gan Mami heb son am ffurfio perthynas neu ddau nad ydi Mami’n gwybod pob dim amdanynt yn ddigon a gwneud i unoliaethwr Cymreig fel Dave ddeffro yn y bore i ganfod bod ei wely yn wlyb socian ac yn drewi i’r uchel nefoedd.
Mae’r erthygl gan David Rees, sydd yn ol pob golwg yn gynghorydd ar Gyngor Caerffili, yn rybydd o’r erchyllderau sydd yn ein haros petai Cymru byth yn ennill ein rhyddid.
Byddai’n hawdd gwneud hwyl am ben rhannau o ‘ddadansoddiad’ Dave. Er enghraifft mae’n ceisio gwadu bod Iwerddon yn gyfoethog – mae ganddi dan wariant cyllidol o 2.6% o’i gymharu a gor wariant o 2.4% gan Brydain (ffigyrau 2007). Mae’r ffigwr sy’n greiddiol i’w ddamcaniaeth – bod Cymru yn gwario £5.2m mwy na mae’n ei gynhyrchu yn (a bod yn garedig) yn amheus.
Mae’n ddigon parod i son am swyddi cyhoeddus (DVLC ac ati) mae’n meddwl y byddai’n gadael y wlad, ond nid yw’n trafferthu nodi y byddai’n rhaid creu rhai eraill mewn meysydd eraill y byddai’n rhaid eu creu (prosesu budd daliadau ac ati). Ond wedyn dyna fo, mae gor ddweud eithafol yn rhan o ddiwylliant ei blaid, ac mae ceisio dychryn pobl allan o’u crwyn yn greiddiol i ymgyrchoedd yr elfennau hynny sydd wedi gwrthwynebu i bobl Cymru gael rheolaeth tros eu bywydau eu hunain yn y gorffennol.
Serch hynny mae’n rhaid cydnabod bod ganddo bwynt. Mae fformiwla Barnett yn sicrhau mwy o wariant cyhoeddus yng Nghymru na sydd ar gael yn Lloegr – gwariant nad yw Cymru’n talu amdano. Mae’r blog hwn yn trafod y broblem yma o safbwynt ennill annibyniaeth i Gymru ac yn cynnig ateb posibl i’r broblem honno.
Ta waeth, yn ol at Dave. Mae rhesymu Dave yn weddol nodweddiadol o resymu unoliaethwyr Cymreig. Mae’n ei chael yn hawdd i gynhyrchu naratif o ddioddefaint, angau a thrallod ar raddfa Beiblaidd fyddai yn ein haros petaem yn annibynnol fel gwledydd eraill, ond nid yw’n cymryd y cam naturiol nesaf a holi pam bod Cymru mor dlawd fel ei bod angen cyfraniadau ychwanegol o’r trysorlys.
Hwyrach bod Dave yn meddwl bod Cymru’n dlawd am ei bod yn fach, ond byddai’n gwbl anghywir i gredu hynny – fel y gwelir yma. Os oes perthynas rhwng maint gwlad a’i chyfoeth, yna gwledydd bach ac nid rhai mawr sy’n tueddu i fod yn gyfoethog.
Efallai ei fod o dan yr argraff nad oes gan Gymru ddigon o adnoddau naturiol i fod yn gyfoethog – ond hynod wan ydi’r berthynas yma hefyd. ‘Does gan Singapore na Hong Kong ddim adnoddau, ond maent yn hynod gyfoethog tra bod Zaire neu Mozambique efo digon, ond maent yn dlawd fel y llygod eglwys diarhebol.
Pwy a wyr – efallai mai seicolegol ydi’r broblem – wedi’r cyfan mae hunan gasineb yn ffrwd greiddiol i’r traddodiad rhyfedd sydd gennym yng Nghymru sy’n gwrthwynebu unrhyw ymreolaeth i bobl Cymru tros fywyd cenedlaethol eu gwlad eu hunain. Efallai ei fod yn meddwl ein bod yn rhy feddw, yn rhy ddwl, yn rhy anwadal neu’n rhy ddi glem i greu unrhyw gyfoeth. Neu efallai ei fod yn meddwl ein bod yn traelio ein hamser i gyd yn cnychu fel geifr ar lethrau’r mynyddoedd _ _ _ , ahem, efallai mai gwell fyddai rhoi’r gorau i ddilyn y trywydd arbennig yma – mangre ryfedd iawn ydi tirwedd mewnol yr unoliaethwr Cymreig.
Posibilrwydd arall ydi nad ydi Dave wedi ystyried y mater rhyw lawer a’i fod yn rhyw led feddwl bod tlodi cymharol Cymru yn rhan o drefn naturiol y Bydysawd – rheol cyson di ildio fel ffiseg Newtonaidd – mater wedi ei benderfynu gan Dduw ar ddiwrnod cyntaf y Cread – rhywbeth cyffelyb i lanw a thrai neu fachlyd a chodiad yr haul.
A’r gwir ydi mae’n debyg nad yw’r rhan fwyaf o unoliaethwyr Cymru wedi meddwl llawer am y mater, oherwydd bod meddwl gormod – neu ychydig – am y math yma o beth yn arwain at un casgliad ac un casgliad yn unig, sef bod tlodi cymharol Cymru yn ganlyniad i’r drefniant cyfansoddiadol mae’n rhan ohoni. Mae gan Cymru rhai anfanteision economaidd, yn union fel llawer o wledydd eraill. Ond yn gwahanol i’r gwledydd hynny ni all fynd i’r afael a’i phroblemau oherwydd na all addasu polisiau ariannol a threthiannol. Nid oes ganddi reolaeth tros y rheiny.
I roi’r peth mewn ffordd ychydig yn gwahanol, os ydym yn derbyn bod endid daearyddol yn wlad, yna mae’n dilyn y dylai gael rheolaeth tros ei bywyd cenedlaethol ei hun – yn arbennig felly ei chyfundrefn economaidd ei hun. Y ffordd briodol i wlad gael ei rheoli ydi gan ei phobl ei hun, ac nid gan bobl eraill. Os ydyw’n cael ei rheoli gan bobl eraill yna nid oes ganddi’r awdurdod na’r hyblygrwydd i fynd i’r afael a’i phroblemau ei hun. Y diffyg rheolaeth democrataidd hwn sydd wrth wraidd tlodi cymharol ond parhaol Cymru.
Ond ni all Dave ofyn y cwestiwn Pam? - pam bod Cymru’n barhaol dlawd? Mae gofyn y cwestiwn yna yn arwain at un casgliad a chasgliad hynod o anymunol ar hynny – bod yr amser wedi dod i Dave ollwng llaw dew Mami ac edrych os ydi’n gallu gwneud rhywbeth ohoni ar ei ben ei hun.
Mae hyd yn oed breuddwydio am olchi ei drons ei hun, gwneud ei frecwast yn y bore mynd i'w wely heb gael ei swatio gan Mami heb son am ffurfio perthynas neu ddau nad ydi Mami’n gwybod pob dim amdanynt yn ddigon a gwneud i unoliaethwr Cymreig fel Dave ddeffro yn y bore i ganfod bod ei wely yn wlyb socian ac yn drewi i’r uchel nefoedd.
Thursday, August 14, 2008
Rhyfel Georgia - Rwsia - mae angen deryn glan i ganu Mr Bush a Mr Brown
Er fy mod i ffwrdd ar hyn o bryd dwi yn rhyw ddeall bod rhyfel bach wedi digwydd rhwng Georgia a Rwsia. Dwi hefyd yn deall bod Mr Bush yn flin fel tincar ac yn poeni bod Rwsia am gael gwared o lywodraeth Georgia.
Y drwg i Mr Bush ydi nad oes neb llawer yn cymryd sylw o'ch cwynion am ryfeloedd anghyfreithlon i newid llywodraethau pan rydych yn gwneud yr un math o beth eich hun.
Mae Gordon Brown hefyd yn 'uniongyrchol' iawn efo'r Rwsiaid. Mae ganddo fo yr un broblem a Bush wrth gwrs - hoffter o ryfeloedd anghyfreithlon. Ond mae ganddo fo'r broblem ychwanegol, sef bod Prydain yn hoffi mynd ryfel mwy nag unrhyw wlad arall yn hanes y byd.
Amgaeaf restr o ryfeloedd Prydain / Lloegr o wikipidia. Ymddiheuriadau am beidio cyfieithu - byddai'n cymryd gweddill fy ngwyliau.
Battle of Aylesford (455) Anglo-Saxons, Romano-Britons
* Battle of Ellandun
* Viking invasions (793–1066)
o Raid on Lindisfarne (793)
o Campaign of Alfred the Great (871–899)
+ Battle of Edington (878)
o Battle of Cannington (878)
o Battle of Ashingdon (1016)
o Battle of Fulford (1066)
o Battle of Stamford Bridge (1066)
* Norman Conquest of England (1066)
o The Battle of Hastings 1066
* Rebellion of 1088 - civil war
* The Anarchy (1135–1154) - civil war
* Battle of Renfrew (1164)
* Revolt of 1173-1174 - civil war
* Third Crusade (1189-1192)
* Richard I's war in France
* Welsh uprising of 1211
* Battle of Bouvines (1214) - loss of Normandy
* First Barons' War (1215–1217) - civil war
* Henry III's war in France
* Battle of Largs
* Second Barons' War (1264–1267) - civil war
* Welsh Uprising (1282) - civil war
* Edward I's war in France
* The First War of Scottish Independence (1296–1328)
o Battle of Bannockburn (1314)
* Edward II's war in France
* The Second War of Scottish Independence (1332–1357)
* Hundred Years' War (1337 to 1453) against France
o War of Edward III (1337 to 1360) - victory
o War of Charles the Wise (1369 to 1396) - defeat
o War of Henry V (1415 to 1422) - victory
o War of Charles the Victorious (1428 to 1453) - defeat
* Wars of the Roses (1455–1485) - Richard III was the last English king to die in combat - civil war
* Italian Wars (1494 – 1559)
o War of the League of Cambrai (1511-1513)
o Italian War of 1521 (1521-1525)
o Italian War of 1542 (1542-1546)
o Italian War of 1551 (1557-1559)
* Cornish Rebellion (1497)
* Anglo-Scottish Wars (1513; 1544-1551)
* Third Cornish Uprising (1549)
* Loss of Calais (1558) - then England's last continental possession
* Desmond Wars (1569-1583)
* Anglo-Spanish War (1585-1604)
* Nine Years War (1594–1603)
* Eighty Years' War (1568–1648)
* First Anglo-Powhatan War (1609–1613) - North America
* Second Anglo-Powhatan War (1622) - North America
* Anglo-Spanish War (1625-1630) (As a small part of the Thirty Years' War)
* Anglo-French War (1626-1629)
* Wars of the Three Kingdoms (1639–1651) - civil war
o First Bishops' War (1639)
o Second Bishops' War (1640)
o Irish Rebellion (1641)
o The Confederate’s War (1642-1648)
o English Civil War (1642–1651)
+ First English Civil War (1642–1646)
+ civil war in Scotland (1644–1647)
+ Second English Civil War (1648)
+ Cromwellian conquest of Ireland (1649-1653)
+ Third English Civil War (1650–1651)
* Third Anglo-Powhatan War (1644) - North America
* First Anglo-Dutch War (1652–1654)
* Anglo-Spanish War (1654–1660)
* Second Anglo-Dutch War (1665–1667)
* War of Devolution (1667–1668)
* Third Anglo-Dutch War (1672–1674)
* King Philip's War (1675–1676) - North America
* Virginia Rebellion (1676)
* Monmouth Rebellion (1685) - civil war
* Nine Years War (1688–1697) - England, Spain, Germany, Portugal and Holland v France
o King William's War (1688–1697) - North America
* Jacobite Rebellions (1689-91; 1715-16; 1719; 1745-46) - Civil War
o Williamite war in Ireland (1688–1691)
o Battle of the Boyne (1690) - last battle between two rival claimants for the throne
o Clifton Moor Skirmish, near Penrith (1745) - last battle on English soil
o Battle of Culloden (1746) - last battle in Great Britain
* War of the Spanish Succession (1702–1713) - England and Scotland/Great Britain, Germany, Portugal and Holland v France and Spain
o Queen Anne's War (1702–1713)
* War of the Quadruple Alliance (1718–1720) - Great Britain, France, Austria and Holland v Italy and Spain
* War of Jenkins' Ear (1739–1742) - Great Britain v Spain
* War of the Austrian Succession (1742–1748) - Great Britain, Austria and Holland v France and Germany
o King George's War (1744–1748)
* Seven Years' War (1756–1763) - the first "world war"
o French and Indian War (1754–1763) - Great Britain and Germany v Austria, France, Russia, Sweden, Spain and Portugal
o Anglo-Cherokee War (1759–1763) - North America
* Pontiac's Rebellion (1763–1766) - North America
* First Anglo-Mysore War (1766–1769) - India
* American War of Independence (1775–1783) - North America, civil war
* First Anglo-Maratha War (1775–1782) - India
* Fourth Anglo-Dutch War (1780–1784)
* Second Anglo-Mysore War (1780–1784) - India
* Third Anglo-Mysore War (1789–1792) - India
* French Revolutionary Wars (1793–1802) - Great Britain, Austria, Spain, Russia, Germany v France
o War of the First Coalition (1793–1797)
o War of the Second Coalition (1798–1801)
* Fourth Anglo-Mysore War (1798–1799) - India
* Irish Rebellion (1798)
* Napoleonic Wars (1803–1815) - United Kingdom, Prussia, Austria, Sweden, Spain and Russia v France
o British invasions of the Río de la Plata (1806–1807)
o Anglo-Turkish War (1807–1809)
o Anglo-Russian War (1807–1812)
o Gunboat War (1807–1814)
o Peninsular War (1808–1814)
o Hundred Days (1815)
* First Kandian War (1803–1804) - India
* Second Anglo-Maratha War (1803–1805) - India
* Vellore Mutiny (1806) - India
* Anglo-Dutch Java War (1810–1811)
* War of 1812 (1812–1815)
* Anglo-Nepalese War (1814–1816)
* Second Kandian War (1815) - Sri Lanka
* Third Anglo-Maratha War (1817–1818) - India
* First Anglo-Burmese War (1823–1826)
* Upper Canada Rebellion (1837)
* Lower Canada Rebellion (1837)
* First Anglo-Afghan War (1839–1842)
o Battle of Ghazni
* First Opium War (1839–1842) - United Kingdom v China
* First Anglo-Sikh War (1845–1846) - India
* New Zealand Wars (1845–1872)
* Second Anglo-Sikh War (1848–1849) - India
* Second Anglo-Burmese War (1852)
* Crimean War (1854–1856) - United Kingdom, France, Turkey, and Piedmont-Sardinia v Russia
* Second Opium War (1856–1860) - United Kingdom and France v China
* Anglo-Persian War (1856–1857) - United Kingdom and Persia
* Indian Rebellion (1857)
* Pig War (1859) - United Kingdom v USA
* Anglo-Bhutanese War (1865)
* Second Anglo-Afghan War (1878-1880)
* Anglo-Zulu War (1879)
* First Boer War (1880–1881)
* Gun War (1880–1881)
* Mahdist War (1881–1899)
* Third Anglo-Burmese War (1885–1887)
* Anglo-Zanzibar War (1896)
* Second Boer War (1899–1902)
* Boxer Rebellion (1900) - United Kingdom, Austria-Hungary, France, Germany, Italy, Japan, Russia, USA, and China
* Anglo-Aro war (1901-1902) - Nigeria
* World War I (1914–1918) - United Kingdom, France, Belgium, Serbia, Italy, Russia, United States, Germany, Austria-Hungary, Bulgaria and Turkey
* Easter Rising (1916) - Ireland
* Russian Civil War (1918–1922)
* Third Anglo-Afghan War (1919)
* Anglo-Irish War (1919–1921)
* World War II (1939–1945)
o The Pacific War (1937–1945) United Kingdom, USA and China v Japan
o Anglo-Iraqi War (1941)
* Greek Civil War (1941–1949)
* Malayan Emergency (1948–1960)
* Korean War (1950–1953)
* Mau Mau Uprising (1952–1960)
* Cyprus Emergency (1955–1959)
* Suez Crisis (1956)
* Brunei Revolt (1962)
* Indonesia-Malaysia confrontation (1962–1966)
* Aden Emergency (1963–1967)
* Northern Ireland Troubles (1969-1998)
* Cod War Confrontation (1975–1976)
* Falklands War (1982)
* The First Gulf War (1990–1991)
* The Bosnian War (1995–1996)
* The Kosovo War (1999)
* Sierra Leone Civil War (2000)
Dwi i ffwrdd ar y funud, ond dwi yn rhyw ddeall bod rhyfel bach wedi digwydd yn y Caucuses
* The Global War on Terror (2001)
* The Afghanistan War (2001–Present)
* Iraq War and Iraqi insurgency (2003–Present)
1. Rebellion of 1088 - in England and Normandy
2. The Anarchy (1135–1154) - in England
3. Revolt of 1173-1174 - in England, Normandy, and Anjou
4. First Barons' War (1215–1217) - in England
5. Second Barons' War (1264–1267) - in England
6. Welsh Uprising (1282) - in England and Wales
7. Wars of the Roses (1455–1485) - in England and Wales; Richard III was the last English king to die in combat
8. Wars of the Three Kingdoms (1639–1651) - in England, Wales, Scotland and Ireland
* First Bishops' War (1639)
* Second Bishops' War (1640)
* Irish Rebellion (1641)
* First English Civil War (1642–1646)
* The Confederate’s War (1642-1648)
* Scotland in the Wars of the Three Kingdoms (1644–1647)
* Second English Civil War (1648)
* Third English Civil War (1650–1651)
* Cromwellian conquest of Ireland (1649)
9. Monmouth Rebellion (1685) - in England
10. Jacobite Rebellions (1689-91; 1715-16; 1719; 1745-46) - in England, Scotland and Ireland
* Williamite war in Ireland (1688–1691)
* Battle of the Boyne (1690) - last battle between two rival claimants for the throne
* Clifton Moor, near Penrith (1745) - last land battle on English soil
* Battle of Culloden (1746) - last land battle in Great Britain
11. American Revolutionary War (1775–1783) - Effectively Civil War with Loyalists fighting Revolutionaries
Y drwg i Mr Bush ydi nad oes neb llawer yn cymryd sylw o'ch cwynion am ryfeloedd anghyfreithlon i newid llywodraethau pan rydych yn gwneud yr un math o beth eich hun.
Mae Gordon Brown hefyd yn 'uniongyrchol' iawn efo'r Rwsiaid. Mae ganddo fo yr un broblem a Bush wrth gwrs - hoffter o ryfeloedd anghyfreithlon. Ond mae ganddo fo'r broblem ychwanegol, sef bod Prydain yn hoffi mynd ryfel mwy nag unrhyw wlad arall yn hanes y byd.
Amgaeaf restr o ryfeloedd Prydain / Lloegr o wikipidia. Ymddiheuriadau am beidio cyfieithu - byddai'n cymryd gweddill fy ngwyliau.
Battle of Aylesford (455) Anglo-Saxons, Romano-Britons
* Battle of Ellandun
* Viking invasions (793–1066)
o Raid on Lindisfarne (793)
o Campaign of Alfred the Great (871–899)
+ Battle of Edington (878)
o Battle of Cannington (878)
o Battle of Ashingdon (1016)
o Battle of Fulford (1066)
o Battle of Stamford Bridge (1066)
* Norman Conquest of England (1066)
o The Battle of Hastings 1066
* Rebellion of 1088 - civil war
* The Anarchy (1135–1154) - civil war
* Battle of Renfrew (1164)
* Revolt of 1173-1174 - civil war
* Third Crusade (1189-1192)
* Richard I's war in France
* Welsh uprising of 1211
* Battle of Bouvines (1214) - loss of Normandy
* First Barons' War (1215–1217) - civil war
* Henry III's war in France
* Battle of Largs
* Second Barons' War (1264–1267) - civil war
* Welsh Uprising (1282) - civil war
* Edward I's war in France
* The First War of Scottish Independence (1296–1328)
o Battle of Bannockburn (1314)
* Edward II's war in France
* The Second War of Scottish Independence (1332–1357)
* Hundred Years' War (1337 to 1453) against France
o War of Edward III (1337 to 1360) - victory
o War of Charles the Wise (1369 to 1396) - defeat
o War of Henry V (1415 to 1422) - victory
o War of Charles the Victorious (1428 to 1453) - defeat
* Wars of the Roses (1455–1485) - Richard III was the last English king to die in combat - civil war
* Italian Wars (1494 – 1559)
o War of the League of Cambrai (1511-1513)
o Italian War of 1521 (1521-1525)
o Italian War of 1542 (1542-1546)
o Italian War of 1551 (1557-1559)
* Cornish Rebellion (1497)
* Anglo-Scottish Wars (1513; 1544-1551)
* Third Cornish Uprising (1549)
* Loss of Calais (1558) - then England's last continental possession
* Desmond Wars (1569-1583)
* Anglo-Spanish War (1585-1604)
* Nine Years War (1594–1603)
* Eighty Years' War (1568–1648)
* First Anglo-Powhatan War (1609–1613) - North America
* Second Anglo-Powhatan War (1622) - North America
* Anglo-Spanish War (1625-1630) (As a small part of the Thirty Years' War)
* Anglo-French War (1626-1629)
* Wars of the Three Kingdoms (1639–1651) - civil war
o First Bishops' War (1639)
o Second Bishops' War (1640)
o Irish Rebellion (1641)
o The Confederate’s War (1642-1648)
o English Civil War (1642–1651)
+ First English Civil War (1642–1646)
+ civil war in Scotland (1644–1647)
+ Second English Civil War (1648)
+ Cromwellian conquest of Ireland (1649-1653)
+ Third English Civil War (1650–1651)
* Third Anglo-Powhatan War (1644) - North America
* First Anglo-Dutch War (1652–1654)
* Anglo-Spanish War (1654–1660)
* Second Anglo-Dutch War (1665–1667)
* War of Devolution (1667–1668)
* Third Anglo-Dutch War (1672–1674)
* King Philip's War (1675–1676) - North America
* Virginia Rebellion (1676)
* Monmouth Rebellion (1685) - civil war
* Nine Years War (1688–1697) - England, Spain, Germany, Portugal and Holland v France
o King William's War (1688–1697) - North America
* Jacobite Rebellions (1689-91; 1715-16; 1719; 1745-46) - Civil War
o Williamite war in Ireland (1688–1691)
o Battle of the Boyne (1690) - last battle between two rival claimants for the throne
o Clifton Moor Skirmish, near Penrith (1745) - last battle on English soil
o Battle of Culloden (1746) - last battle in Great Britain
* War of the Spanish Succession (1702–1713) - England and Scotland/Great Britain, Germany, Portugal and Holland v France and Spain
o Queen Anne's War (1702–1713)
* War of the Quadruple Alliance (1718–1720) - Great Britain, France, Austria and Holland v Italy and Spain
* War of Jenkins' Ear (1739–1742) - Great Britain v Spain
* War of the Austrian Succession (1742–1748) - Great Britain, Austria and Holland v France and Germany
o King George's War (1744–1748)
* Seven Years' War (1756–1763) - the first "world war"
o French and Indian War (1754–1763) - Great Britain and Germany v Austria, France, Russia, Sweden, Spain and Portugal
o Anglo-Cherokee War (1759–1763) - North America
* Pontiac's Rebellion (1763–1766) - North America
* First Anglo-Mysore War (1766–1769) - India
* American War of Independence (1775–1783) - North America, civil war
* First Anglo-Maratha War (1775–1782) - India
* Fourth Anglo-Dutch War (1780–1784)
* Second Anglo-Mysore War (1780–1784) - India
* Third Anglo-Mysore War (1789–1792) - India
* French Revolutionary Wars (1793–1802) - Great Britain, Austria, Spain, Russia, Germany v France
o War of the First Coalition (1793–1797)
o War of the Second Coalition (1798–1801)
* Fourth Anglo-Mysore War (1798–1799) - India
* Irish Rebellion (1798)
* Napoleonic Wars (1803–1815) - United Kingdom, Prussia, Austria, Sweden, Spain and Russia v France
o British invasions of the Río de la Plata (1806–1807)
o Anglo-Turkish War (1807–1809)
o Anglo-Russian War (1807–1812)
o Gunboat War (1807–1814)
o Peninsular War (1808–1814)
o Hundred Days (1815)
* First Kandian War (1803–1804) - India
* Second Anglo-Maratha War (1803–1805) - India
* Vellore Mutiny (1806) - India
* Anglo-Dutch Java War (1810–1811)
* War of 1812 (1812–1815)
* Anglo-Nepalese War (1814–1816)
* Second Kandian War (1815) - Sri Lanka
* Third Anglo-Maratha War (1817–1818) - India
* First Anglo-Burmese War (1823–1826)
* Upper Canada Rebellion (1837)
* Lower Canada Rebellion (1837)
* First Anglo-Afghan War (1839–1842)
o Battle of Ghazni
* First Opium War (1839–1842) - United Kingdom v China
* First Anglo-Sikh War (1845–1846) - India
* New Zealand Wars (1845–1872)
* Second Anglo-Sikh War (1848–1849) - India
* Second Anglo-Burmese War (1852)
* Crimean War (1854–1856) - United Kingdom, France, Turkey, and Piedmont-Sardinia v Russia
* Second Opium War (1856–1860) - United Kingdom and France v China
* Anglo-Persian War (1856–1857) - United Kingdom and Persia
* Indian Rebellion (1857)
* Pig War (1859) - United Kingdom v USA
* Anglo-Bhutanese War (1865)
* Second Anglo-Afghan War (1878-1880)
* Anglo-Zulu War (1879)
* First Boer War (1880–1881)
* Gun War (1880–1881)
* Mahdist War (1881–1899)
* Third Anglo-Burmese War (1885–1887)
* Anglo-Zanzibar War (1896)
* Second Boer War (1899–1902)
* Boxer Rebellion (1900) - United Kingdom, Austria-Hungary, France, Germany, Italy, Japan, Russia, USA, and China
* Anglo-Aro war (1901-1902) - Nigeria
* World War I (1914–1918) - United Kingdom, France, Belgium, Serbia, Italy, Russia, United States, Germany, Austria-Hungary, Bulgaria and Turkey
* Easter Rising (1916) - Ireland
* Russian Civil War (1918–1922)
* Third Anglo-Afghan War (1919)
* Anglo-Irish War (1919–1921)
* World War II (1939–1945)
o The Pacific War (1937–1945) United Kingdom, USA and China v Japan
o Anglo-Iraqi War (1941)
* Greek Civil War (1941–1949)
* Malayan Emergency (1948–1960)
* Korean War (1950–1953)
* Mau Mau Uprising (1952–1960)
* Cyprus Emergency (1955–1959)
* Suez Crisis (1956)
* Brunei Revolt (1962)
* Indonesia-Malaysia confrontation (1962–1966)
* Aden Emergency (1963–1967)
* Northern Ireland Troubles (1969-1998)
* Cod War Confrontation (1975–1976)
* Falklands War (1982)
* The First Gulf War (1990–1991)
* The Bosnian War (1995–1996)
* The Kosovo War (1999)
* Sierra Leone Civil War (2000)
Dwi i ffwrdd ar y funud, ond dwi yn rhyw ddeall bod rhyfel bach wedi digwydd yn y Caucuses
* The Global War on Terror (2001)
* The Afghanistan War (2001–Present)
* Iraq War and Iraqi insurgency (2003–Present)
1. Rebellion of 1088 - in England and Normandy
2. The Anarchy (1135–1154) - in England
3. Revolt of 1173-1174 - in England, Normandy, and Anjou
4. First Barons' War (1215–1217) - in England
5. Second Barons' War (1264–1267) - in England
6. Welsh Uprising (1282) - in England and Wales
7. Wars of the Roses (1455–1485) - in England and Wales; Richard III was the last English king to die in combat
8. Wars of the Three Kingdoms (1639–1651) - in England, Wales, Scotland and Ireland
* First Bishops' War (1639)
* Second Bishops' War (1640)
* Irish Rebellion (1641)
* First English Civil War (1642–1646)
* The Confederate’s War (1642-1648)
* Scotland in the Wars of the Three Kingdoms (1644–1647)
* Second English Civil War (1648)
* Third English Civil War (1650–1651)
* Cromwellian conquest of Ireland (1649)
9. Monmouth Rebellion (1685) - in England
10. Jacobite Rebellions (1689-91; 1715-16; 1719; 1745-46) - in England, Scotland and Ireland
* Williamite war in Ireland (1688–1691)
* Battle of the Boyne (1690) - last battle between two rival claimants for the throne
* Clifton Moor, near Penrith (1745) - last land battle on English soil
* Battle of Culloden (1746) - last land battle in Great Britain
11. American Revolutionary War (1775–1783) - Effectively Civil War with Loyalists fighting Revolutionaries
Saturday, August 09, 2008
Llafur - dim presenoldeb yn yr Eisteddfod
Wedi bod i’r Eisteddfod ddoe, a trampio o gwmpas fel mae dyn yn ei wneud. Diddorol oedd nodi bod tair o’r pedair brif Blaid yng Nghymru gyda stondinau, ac mai’r un a fethodd y tro hwn oedd y Blaid Lafur. Hyd y gwelaf ‘does ganddyn nhw ddim presenoldeb o unrhyw fath yn Eisteddfod y Brifddinas.
Mae hyn yn rhyfedd ar sawl cyfri, cawsom glywed mwy nag arfer am ymroddiad Cymdeithas Cledwyn i’r Gymraeg eleni, a chafwyd adroddiad hir a diwerth fel rhyw gofgolofn geiriol i nodi bodolaeth cymdeithas gwbl ddiwerth. Eto doedd yna ddim tystiolaeth o fodolaeth y gymdeithas honno ym mhrif ffocws blynyddol y Gymru Gymraeg.
Mae’n rhyfedd hefyd oherwydd bod pob math o feicro fudiadau a chymdeithasau yn ymddangos yn flynyddol gyda’u stondinau – Cymry Llundain, Ambiwlans Cymru, Emmaus De Cymru, Scope Cymru ac ati ac ati. Y Blaid Lafur ydi plaid fwyaf Cymru o ran cefnogaeth, aelodau (mae honna ychydig yn ddadleuol erbyn heddiw), cynghorwyr, cefnogaeth, Aelodau Cynulliad ac Aelodau Seneddol. Mae ganddynt hefyd fynediad di ddiwedd i arian gan unigolion hynod gyfoethog ac undebau Llafur fel mae’r symiau rhyfeddol o arian y byddant yn eu gwario ar etholiadau yng Nghymru yn dangos.
Rwan ‘dwi ddim yn cymryd arnaf bod sicrhau presenoldeb ar faes y ‘Steddfod yn ffordd wych o ennill pleidleisiau mewn etholiadau tros y blynyddoedd dilynol, ond mae diffyg presenoldeb yn arwydd o ddiffyg trefn neu ddiffyg ymroddiad i gyfathrebu gyda’r etholwyr – ac mae yna resymau penodol pam y dylai Llafur geisio bod mor weledol a phosibl yn yr wyl arbennig yma. Rhestraf nhw isod:
• Caerdydd ydi’r brif ddinas – mae yna ffocws ychwanegol ar eisteddfod yn y Brif Ddinas.
• Mae’r Blaid Lafur o dan bwysau sylweddol yn y brifddinas. Maent yn dal tair o’r bedair sedd ar hyn o bryd , ond mae eu cynrychiolaeth ar gyngor y ddinas wedi cwympo’n rhyfeddol tros y ddwy etholiad diwethaf. Roedd llawer iawn, iawn o bobl o Gaerdydd ar y maes eleni.
• Bydd sedd Julie Morgan yng Ngogledd Caerdydd yn sicr o gael ei cholli yn yr etholiad cyffredinol nesaf i’r Toriaid. Mae eu dwy sedd arall hefyd o dan fygythiad – yn arbennig Gorllewin Caerdydd lle mae Plaid Cymru yn bwyta i mewn i’w cefnogaeth dosbarth gweithiol a’r Blaid Geidwadol yn gwneud yr un peth i’r gefnogaeth ddosbarth canol. Mae lle i gredu nad ydi’r Cymry Cymraeg mor driw i Blaid Cymru yma ag ydyw mewn rhannau eraill o Gymru. Perfformiodd y Blaid yn gryfach o lawer yn ardaloedd llai Cymreig yr etholaeth yn yr etholiadau lleol, a Chymry Cymraeg ydi aelodau Cynulliad a Seneddol Llafur. ‘Dydi hi ddim yn anodd gweld y Toriaid yn ennill y sedd San Steffan oherwydd i’r Blaid gymryd sleisen sylweddol o’r bleidlais Llafur, ac i'r Blaid hithau wedyn fod mewn safle cryf i ennill yr etholiad Cynulliad. Bydd mwyafrif llethol Cymry Cymraeg yr etholaeth wedi bod yn yr wyl.
Mater cymharol fach efallai ond mae’n arwydd o ddiffyg ynni ac ymroddiad plaid sydd mewn trafferthion gwirioneddol yng Nghymru a thu hwnt. Byddwn yn poeni petai fy mhlaid i methu trefnu rhyw fath o bresenoldeb yn yr Eisteddfod tra bod Cymru Cuba / Ymgyrch Gefnogi Niceragua Cymru gyda phresenoldeb teilwng.
Mae hyn yn rhyfedd ar sawl cyfri, cawsom glywed mwy nag arfer am ymroddiad Cymdeithas Cledwyn i’r Gymraeg eleni, a chafwyd adroddiad hir a diwerth fel rhyw gofgolofn geiriol i nodi bodolaeth cymdeithas gwbl ddiwerth. Eto doedd yna ddim tystiolaeth o fodolaeth y gymdeithas honno ym mhrif ffocws blynyddol y Gymru Gymraeg.
Mae’n rhyfedd hefyd oherwydd bod pob math o feicro fudiadau a chymdeithasau yn ymddangos yn flynyddol gyda’u stondinau – Cymry Llundain, Ambiwlans Cymru, Emmaus De Cymru, Scope Cymru ac ati ac ati. Y Blaid Lafur ydi plaid fwyaf Cymru o ran cefnogaeth, aelodau (mae honna ychydig yn ddadleuol erbyn heddiw), cynghorwyr, cefnogaeth, Aelodau Cynulliad ac Aelodau Seneddol. Mae ganddynt hefyd fynediad di ddiwedd i arian gan unigolion hynod gyfoethog ac undebau Llafur fel mae’r symiau rhyfeddol o arian y byddant yn eu gwario ar etholiadau yng Nghymru yn dangos.
Rwan ‘dwi ddim yn cymryd arnaf bod sicrhau presenoldeb ar faes y ‘Steddfod yn ffordd wych o ennill pleidleisiau mewn etholiadau tros y blynyddoedd dilynol, ond mae diffyg presenoldeb yn arwydd o ddiffyg trefn neu ddiffyg ymroddiad i gyfathrebu gyda’r etholwyr – ac mae yna resymau penodol pam y dylai Llafur geisio bod mor weledol a phosibl yn yr wyl arbennig yma. Rhestraf nhw isod:
• Caerdydd ydi’r brif ddinas – mae yna ffocws ychwanegol ar eisteddfod yn y Brif Ddinas.
• Mae’r Blaid Lafur o dan bwysau sylweddol yn y brifddinas. Maent yn dal tair o’r bedair sedd ar hyn o bryd , ond mae eu cynrychiolaeth ar gyngor y ddinas wedi cwympo’n rhyfeddol tros y ddwy etholiad diwethaf. Roedd llawer iawn, iawn o bobl o Gaerdydd ar y maes eleni.
• Bydd sedd Julie Morgan yng Ngogledd Caerdydd yn sicr o gael ei cholli yn yr etholiad cyffredinol nesaf i’r Toriaid. Mae eu dwy sedd arall hefyd o dan fygythiad – yn arbennig Gorllewin Caerdydd lle mae Plaid Cymru yn bwyta i mewn i’w cefnogaeth dosbarth gweithiol a’r Blaid Geidwadol yn gwneud yr un peth i’r gefnogaeth ddosbarth canol. Mae lle i gredu nad ydi’r Cymry Cymraeg mor driw i Blaid Cymru yma ag ydyw mewn rhannau eraill o Gymru. Perfformiodd y Blaid yn gryfach o lawer yn ardaloedd llai Cymreig yr etholaeth yn yr etholiadau lleol, a Chymry Cymraeg ydi aelodau Cynulliad a Seneddol Llafur. ‘Dydi hi ddim yn anodd gweld y Toriaid yn ennill y sedd San Steffan oherwydd i’r Blaid gymryd sleisen sylweddol o’r bleidlais Llafur, ac i'r Blaid hithau wedyn fod mewn safle cryf i ennill yr etholiad Cynulliad. Bydd mwyafrif llethol Cymry Cymraeg yr etholaeth wedi bod yn yr wyl.
Mater cymharol fach efallai ond mae’n arwydd o ddiffyg ynni ac ymroddiad plaid sydd mewn trafferthion gwirioneddol yng Nghymru a thu hwnt. Byddwn yn poeni petai fy mhlaid i methu trefnu rhyw fath o bresenoldeb yn yr Eisteddfod tra bod Cymru Cuba / Ymgyrch Gefnogi Niceragua Cymru gyda phresenoldeb teilwng.
Sunday, August 03, 2008
Rhyfel Cartref y Blaid Lafur - ymateb treiddgar y blogwyr Llafur
Mae bron iawn i pob dydd yn dod a rhyw stori arall neu'i gilydd am y rhyfel cartref sy'n bygwth dadberfeddu'r Blaid Lafur erbyn yr hydref.
Wele'r stori ryfeddol yma heddiw er enghraifft.
Gan bod gen i ychydig o amser ar fy nwylo heddiw dyma fi'n meddwl y byddai'n syniad cael cip ar beth sydd gan y blogwyr Llafur Cymreig i'w ddweud ynglyn a'r mater - lle gwell i gael gwybodaeth diweddar, treiddgar yn syth o lygad y ffynnon.
Blog Huw Lewis oedd y cyntaf i mi ymweld a hi. Anaml iawn y byddaf yn rhoi fy nhrwyn i mewn i'r fangre gwirioneddol ddiflas yma a dweud y gwir, a 'doedd o'n fawr o syndod gweld nad oedd gair na sill na hyd yn oed llythyren am drafferthion y Blaid Lafur. Wna i ddim blino neb yn ail adrodd cynnwys diweddar y peth - mae'n ddigon i nodi mai'r nonsens di hiwmor, plwyfol, gor ddifrifol arferol sydd ar yr arlwy.
Reit, Leighton Andrews nesaf - rhywle arall na fyddaf yn ymweld a fo'n aml. Gwell blog - ond zilch am arweinyddiaeth ei blaid.
Paul Flynn ta - mae'n rhaid bod ganddo fo rhywbeth i'w ddweud - wedi'r cwbl mae'r dyn wedi mwydro mwy na neb am arweinyddiaeth y blaid Gymreig yn y gorffennol, ac mae'n gallu 'sgwennu (a bod yn deg) yn dda. Swyddi yng Nghasnewydd, obsesiwn Paul efo'r diwydiant niwclear, obsesiwn Paul efo cyffuriau - ac ah o'r diwedd mae yna gyfeiriad at yr arweinyddiaeth - cyfeiriad byr - ond rhywbeth o'r diwedd - dim cynllwyn, pob dim wedi ei greu gan y cyfryngau. Hmm - da iawn Paul.
Arhoswch - pwy arall sydd ganddynt? - mae'r un gorau o ddigon Normalmouth newydd gyflawni hara kiri, efallai o ganlyniad i'r ffaith bod ei annwyl blaid yn sigo oddi tan bwysau ei rhwygiadau mewnol ei hun.
Pwy arall? Pwy arall sydd ar ol? A - wrth gwrs Martin Eaglestone. O leiaf mae o'n blogio'n aml - dwi'n siwr bod rhywbeth ganddo yntau i'w ddweud - yn arbennig cyn ei fod wedi cael taith bach i Warwick yn ddiweddar i ganol Llafurwyr o pob rhan o'r DU. Am gyfle i ddod i wybod pa ffordd mae'r gwynt yn chwythu.
Reit, mae ganddo fo rhywbeth am fwyta sgons ar Pier Bangor, dipyn am ffilm Batman, lluniau da iawn o flodau ym Mangor, cyflwyniad i Miss Wagstaff, rhywbeth am bolisi ynni, datganiad nad yw'n aelod o Lais Gwynedd - ac ia wir mae'n cyfeirio, neu'n lled gyfeirio at fater mawr y funud. Mae'n egluro bod Mr Miliband yn edrych yn debyg i rhywun o'r enw Donny Osmond, ac yn mynd ymlaen i wneud y sylw bisar nad oes fawr ddim yn digwydd trwy ddamwain mewn gwleidyddiaeth modern.
Arglwydd mawr bois, 'dwi'n gwybod bod pethau'n anodd ond blogwyr gwleidyddol ydach chi i fod - rydach chi yng nghanol y cyfnod gwleidyddol mwyaf cythryblus am ugain mlynedd - ac mae'ch plaid chi yng nghanol y cwrthrwfl - a does ganddoch chi ffyc ol i ddweud ynglyn a'r mater.
Mae'r cyfryngau prif lif a blogwyr pob plaid arall wrthi'n clebran am y peth i'r fath raddau nes bod yr awyrgylch gwleidyddol yn fyddarol, ac mae gennych chi fwy o ddiddordeb mewn sgons Pier Bangor, anfanteision Facebook, a chanlyniad gem bel droed rhwng Caerdydd a Celtic.
Dduw mawr.
Wele'r stori ryfeddol yma heddiw er enghraifft.
Gan bod gen i ychydig o amser ar fy nwylo heddiw dyma fi'n meddwl y byddai'n syniad cael cip ar beth sydd gan y blogwyr Llafur Cymreig i'w ddweud ynglyn a'r mater - lle gwell i gael gwybodaeth diweddar, treiddgar yn syth o lygad y ffynnon.
Blog Huw Lewis oedd y cyntaf i mi ymweld a hi. Anaml iawn y byddaf yn rhoi fy nhrwyn i mewn i'r fangre gwirioneddol ddiflas yma a dweud y gwir, a 'doedd o'n fawr o syndod gweld nad oedd gair na sill na hyd yn oed llythyren am drafferthion y Blaid Lafur. Wna i ddim blino neb yn ail adrodd cynnwys diweddar y peth - mae'n ddigon i nodi mai'r nonsens di hiwmor, plwyfol, gor ddifrifol arferol sydd ar yr arlwy.
Reit, Leighton Andrews nesaf - rhywle arall na fyddaf yn ymweld a fo'n aml. Gwell blog - ond zilch am arweinyddiaeth ei blaid.
Paul Flynn ta - mae'n rhaid bod ganddo fo rhywbeth i'w ddweud - wedi'r cwbl mae'r dyn wedi mwydro mwy na neb am arweinyddiaeth y blaid Gymreig yn y gorffennol, ac mae'n gallu 'sgwennu (a bod yn deg) yn dda. Swyddi yng Nghasnewydd, obsesiwn Paul efo'r diwydiant niwclear, obsesiwn Paul efo cyffuriau - ac ah o'r diwedd mae yna gyfeiriad at yr arweinyddiaeth - cyfeiriad byr - ond rhywbeth o'r diwedd - dim cynllwyn, pob dim wedi ei greu gan y cyfryngau. Hmm - da iawn Paul.
Arhoswch - pwy arall sydd ganddynt? - mae'r un gorau o ddigon Normalmouth newydd gyflawni hara kiri, efallai o ganlyniad i'r ffaith bod ei annwyl blaid yn sigo oddi tan bwysau ei rhwygiadau mewnol ei hun.
Pwy arall? Pwy arall sydd ar ol? A - wrth gwrs Martin Eaglestone. O leiaf mae o'n blogio'n aml - dwi'n siwr bod rhywbeth ganddo yntau i'w ddweud - yn arbennig cyn ei fod wedi cael taith bach i Warwick yn ddiweddar i ganol Llafurwyr o pob rhan o'r DU. Am gyfle i ddod i wybod pa ffordd mae'r gwynt yn chwythu.
Reit, mae ganddo fo rhywbeth am fwyta sgons ar Pier Bangor, dipyn am ffilm Batman, lluniau da iawn o flodau ym Mangor, cyflwyniad i Miss Wagstaff, rhywbeth am bolisi ynni, datganiad nad yw'n aelod o Lais Gwynedd - ac ia wir mae'n cyfeirio, neu'n lled gyfeirio at fater mawr y funud. Mae'n egluro bod Mr Miliband yn edrych yn debyg i rhywun o'r enw Donny Osmond, ac yn mynd ymlaen i wneud y sylw bisar nad oes fawr ddim yn digwydd trwy ddamwain mewn gwleidyddiaeth modern.
Arglwydd mawr bois, 'dwi'n gwybod bod pethau'n anodd ond blogwyr gwleidyddol ydach chi i fod - rydach chi yng nghanol y cyfnod gwleidyddol mwyaf cythryblus am ugain mlynedd - ac mae'ch plaid chi yng nghanol y cwrthrwfl - a does ganddoch chi ffyc ol i ddweud ynglyn a'r mater.
Mae'r cyfryngau prif lif a blogwyr pob plaid arall wrthi'n clebran am y peth i'r fath raddau nes bod yr awyrgylch gwleidyddol yn fyddarol, ac mae gennych chi fwy o ddiddordeb mewn sgons Pier Bangor, anfanteision Facebook, a chanlyniad gem bel droed rhwng Caerdydd a Celtic.
Dduw mawr.
Y Toriaid, eu cyfeillion a sbwriel
Ymddengys bod y Toriaid a'u cyfeillion yn poeni yn ofnadwy am sbwriel yn ddiweddar.
Er enghraifft mae Gwilym Euros yn cwyno'n groch mai bai Plaid Cymru ydi dympio answyddogol - os yn wir mai dyna mae'r cyfraniad yn ei ddweud - mae'r darn yn ddryslyd braidd fel mae'r frawddeg olaf ogleisiol o hir a di ystyr yn ei awgrymu:
Felly o hyn ymlaen os byddwch yn gweld golygfeydd fel yr un uchod yn eich ardal neu pan fyddwch yn gorfod talu am gludo gwastraff swmpus o'ch cartref cofiwch ddiolch i Blaid Cymru am y profiad oherwydd iddyn nhw llwyth o sbwriel oedd cynnig Aeron, ond mewn rialiti cynrychioli barn y mwyafrif llethol o fobol Gwynedd oedd o ac efallai wedi ddoe bydd y pobol yn meddwl mai i'r sbwriel y dylid taflu addewidion gwag Plaid Cymru.
Yn y cyfamser mae cyfaill a phartner Gwilym, ymgeisydd seneddol y Toriaid yn Aberconwy wedi dechrau hel sbwriel os ydi gair ei gyd Dori o Aberconwy Oscar i'w gredu.
Ac yma yng Nghaernarfon mae ein Tori lleol, un Adrian Dylan William Jones wedi bod yn cerdded glanau'r Fenai yn chwilio am sbwriel. Fel mae'r cyfraniad blaenorol prin hwn ar ei flog yn awgrymu, mae sbwriel yn agos at ei galon.
Yr un ydi'r stori ar lefel Brydeinig - mae'r hawddgar Eric Pickles gyda theimladau cryfion am y pwnc.
'Rwan mae'n wir bod penderfyniadau yn cael eu gwneud yn lleol, a thros y DU i leihau'r gwastraff sy'n cael ei anfon i gael ei gladdu. Mae nifer o bethau yn gyrru'r symudiad hwn - ond un o'r pwysicaf ydi Landfill Tax 1996 - treth amgylchfydol cyntaf y DU. John Selwyn Gummer oedd y gweinidog Toriaidd oedd yn gyfrifol am y dreth. Bydd y dreth yn cynyddu'n sylweddol tros y blynyddoedd nesaf o ganlyniad i benderfyniadau gan y llywodraeth Lafur.
Mae'r dreth yn cosbi awdurdodau lleol a chyrff eraill am gladdu sbwriel - ac wrth gwrs mae'n cynhyrchu refeniw sylweddol i'r llywodraeth - £0.8 biliwn yn 2006 - 2007 er enghraifft. Mae'n debyg y bydd mwy na biliwn yn cael ei gyfeirio i goffrau'r llywodraeth eleni. Mae llawer o'r arian hwn yn cael ei gymryd o goffrau awdurdodau lleol - mewn cyfnod lle mae'r awdurdodau hynny yn wynebu toriadau sylweddol yn eu cyllidebau.
Mae'n briodol wrth gwrs i Doriaid a'n cyfeillion o Lais Gwynedd wrthwynebu newidiadau yn y gyfundrefn hel sbwriel - ond byddai'n ddiddorol gwybod os ydynt o blaid y dreth, a byddai'n ddiddorol hefyd gwybod pa wasanaethau eraill y byddai Dylan, Gwilym ac ati yn eu torri er mwyn talu'r dreth.
Er enghraifft mae Gwilym Euros yn cwyno'n groch mai bai Plaid Cymru ydi dympio answyddogol - os yn wir mai dyna mae'r cyfraniad yn ei ddweud - mae'r darn yn ddryslyd braidd fel mae'r frawddeg olaf ogleisiol o hir a di ystyr yn ei awgrymu:
Felly o hyn ymlaen os byddwch yn gweld golygfeydd fel yr un uchod yn eich ardal neu pan fyddwch yn gorfod talu am gludo gwastraff swmpus o'ch cartref cofiwch ddiolch i Blaid Cymru am y profiad oherwydd iddyn nhw llwyth o sbwriel oedd cynnig Aeron, ond mewn rialiti cynrychioli barn y mwyafrif llethol o fobol Gwynedd oedd o ac efallai wedi ddoe bydd y pobol yn meddwl mai i'r sbwriel y dylid taflu addewidion gwag Plaid Cymru.
Yn y cyfamser mae cyfaill a phartner Gwilym, ymgeisydd seneddol y Toriaid yn Aberconwy wedi dechrau hel sbwriel os ydi gair ei gyd Dori o Aberconwy Oscar i'w gredu.
Ac yma yng Nghaernarfon mae ein Tori lleol, un Adrian Dylan William Jones wedi bod yn cerdded glanau'r Fenai yn chwilio am sbwriel. Fel mae'r cyfraniad blaenorol prin hwn ar ei flog yn awgrymu, mae sbwriel yn agos at ei galon.
Yr un ydi'r stori ar lefel Brydeinig - mae'r hawddgar Eric Pickles gyda theimladau cryfion am y pwnc.
'Rwan mae'n wir bod penderfyniadau yn cael eu gwneud yn lleol, a thros y DU i leihau'r gwastraff sy'n cael ei anfon i gael ei gladdu. Mae nifer o bethau yn gyrru'r symudiad hwn - ond un o'r pwysicaf ydi Landfill Tax 1996 - treth amgylchfydol cyntaf y DU. John Selwyn Gummer oedd y gweinidog Toriaidd oedd yn gyfrifol am y dreth. Bydd y dreth yn cynyddu'n sylweddol tros y blynyddoedd nesaf o ganlyniad i benderfyniadau gan y llywodraeth Lafur.
Mae'r dreth yn cosbi awdurdodau lleol a chyrff eraill am gladdu sbwriel - ac wrth gwrs mae'n cynhyrchu refeniw sylweddol i'r llywodraeth - £0.8 biliwn yn 2006 - 2007 er enghraifft. Mae'n debyg y bydd mwy na biliwn yn cael ei gyfeirio i goffrau'r llywodraeth eleni. Mae llawer o'r arian hwn yn cael ei gymryd o goffrau awdurdodau lleol - mewn cyfnod lle mae'r awdurdodau hynny yn wynebu toriadau sylweddol yn eu cyllidebau.
Mae'n briodol wrth gwrs i Doriaid a'n cyfeillion o Lais Gwynedd wrthwynebu newidiadau yn y gyfundrefn hel sbwriel - ond byddai'n ddiddorol gwybod os ydynt o blaid y dreth, a byddai'n ddiddorol hefyd gwybod pa wasanaethau eraill y byddai Dylan, Gwilym ac ati yn eu torri er mwyn talu'r dreth.
Thursday, July 31, 2008
Yr SNP i gael cweir yn etholiadau San Steffan!
Rhag ofn eich bod yn meddwl fy mod yn colli arni, 'dydw i ddim yn credu y caiff yr SNP gweir go iawn - i'r gwrthwyneb - maent yn debygol o wneud yn dda, ac efallai y byddant yn gwneud yn dda iawn.
Ond pe byddwn yn defnyddio rhesymeg David Williamson yn y Western Mail yna gallwn wneud dadl o'r fath. Fel mae fy nghyd Bleidiwr o flogiwr o Gaernarfon Sanddef yn nodi ar ei flog hynod ddarllenadwy,Ordivicius, 'dydi gwefannau fel un Martin Baxter o fawr o gymorth i rhywun sy'n ceisio darogan canlyniadau etholiad y tu allan i Loegr - ac yn arbennig felly yng Nghymru.
Mae dau brif reswm am hyn. Yn gyntaf mae'r wefan wedi ei chynllunio i ddelio gyda threfn tri phlaid, ac yn ail pe byddai'n gallu delio gyda pedair plaid 'does yna ddim data ar gael o Gymru - anaml iawn y bydd y Western Mail ei hun er enghraifft yn comisiynu pol piniwn Cymreig. Bydd y pleidiau gwleidyddol yn comisiynu polau preifat o bryd i'w gilydd - ond cyfyng iawn yw'r cylch sy'n dod i glywed am ganlyniadau'r rheini.
O ganlyniad mae'r gwefannau darogan yn cymryd bod pleidlais y pedwerydd plaid (hy yr SNP neu'r Blaid) yn aros yn static - beth bynnag y newidiadau eraill. Sefyllfa cwbl amhosibl.
Felly o chwarae gyda'r wefan a bwydo rhai o ganlyniadau polau piniwn diweddar mae'r wefan yn darogan y bydd yr SNP yn colli Perth and North Perthshire, Angus, Moray i'r Toriaid a Glasgow East i Lafur. Byddant yn cael eu gadael gyda Banff and Buchan, Dundee East a Na h-Eileanan An Iar yn unig. Hynny yw byddant yn colli mwy na hanner eu cynrychiolaeth.
'Rwan, 'dydi hyn ddim yn bosibl - does yna ddim un sylwebydd yn credu hynny - ac mae eu barn wedi ei seilio ar bolau piniwn (byddant yn cael eu cynnal yn yr Alban o bryd i'w gilydd), ar etholiadau Senedd yr Alban ac ar etholiadau lleol diweddar. Mae'n ddigon posibl mai dwblu, ac nid hanneru eu cynrychiolaeth fydd yr SNP.
Mae'r dystiolaeth sydd ar gael - etholiadau'r Cynulliad a'r etholiadau lleol eleni yn awgrymu y byddai'r Blaid hithau yn debygol o ddwblu ei chynrychiolaeth, gan gynyddu o 3 i 5 neu 6.
Mae'r hyn sy'n debygol o ddigwydd yn yr etholiad cyffredinol nesaf am amrywio'n sylweddol ym mhedair gwlad y DU. Dwi ddim am fynd ar ol Gogledd Iwerddon y tro hwn (ond bydd yn ddiddorol). Yn Lloegr bydd y Toriaid yn ennill tir - a llawer o dir - o ran pleidleisiau a seddi. Bydd Llafur yn colli tir yn sylweddol ac yn cael ei gwthio'n ol i rannau mwyaf trefol a diwydiannol y wlad. Bydd y Democratiaid Rhyddfrydol yn colli peth tir ac yn colli seddi gwledig i'r Toriaid. Byddant yn gwneud iawn am rhywfaint o'r colledion hyn yn y dinasoedd a'r trefi mawrion ar draul Llafur.
Yn yr Alban bydd Llafur eto'n colli tir yn sylweddol, ac yn cael ei chwalu i pob pwrpas yn Nwyrain y wlad. Bydd Y Toriaid yn ennill peth tir, yn arbennig yn Ne'r wlad. Bydd yr SNP yn symud ymlaen yn sylweddol ac yn dod yn agos at y bleidlais Lafur neu efallai yn ei goddiweddyd. Bydd y Democratiaid Rhyddfrydol yn colli cryn dipyn o bleidleisiau a seddi.
Bydd sefyllfa Cymru rhywle rhwng yr Alban a Lloegr. Bydd Llafur yn colli pleidleisiau a seddi. Bydd y Democratiaid Rhyddfrydol yn symud yn ol yn sylweddol hefyd - gan golli eu tair sedd yn y canolbarth, bydd Plaid Cymru a'r Blaid Geidwadol yn symud ymlaen, gyda'r Blaid Geidwadol yn ennill mwy o dir na Phlaid Cymru. Gwnaeth y Blaid yn well na'r Toriaid yn yr etholiadau lleol a'r etholiadau lleol diweddar, ond bydd yn Toriaid yn ddi eithriad yn perfformio'n gryfach na'r Blaid mewn etholiadau cyffredinol - a bydd y gwynt yn eu hwyliau y tro hwn. Byddant yn ennill 7 - 9 sedd.
Felly mae peth gwirionedd yn namcaniaeth Williamson, ond mae'n idiotaidd seilio stori papur newydd am Gymru ar fframwaith darogan canlyniadau etholiadol nad yw wedi ei gynllunio ar gyfer Cymru, ac nad yw'n gweithio mewn cyd destun Cymreig. Mae hefyd yn dystiolaeth o'r safonau difrifol o isel mewn sylwebaeth gwleidyddol yn y wasg Saesneg ei hiaith yng Nghymru.
ON - pol piniwn gwirioneddol ofnadwy arall i Lafur ar y ffordd 'fory.
Ond pe byddwn yn defnyddio rhesymeg David Williamson yn y Western Mail yna gallwn wneud dadl o'r fath. Fel mae fy nghyd Bleidiwr o flogiwr o Gaernarfon Sanddef yn nodi ar ei flog hynod ddarllenadwy,Ordivicius, 'dydi gwefannau fel un Martin Baxter o fawr o gymorth i rhywun sy'n ceisio darogan canlyniadau etholiad y tu allan i Loegr - ac yn arbennig felly yng Nghymru.
Mae dau brif reswm am hyn. Yn gyntaf mae'r wefan wedi ei chynllunio i ddelio gyda threfn tri phlaid, ac yn ail pe byddai'n gallu delio gyda pedair plaid 'does yna ddim data ar gael o Gymru - anaml iawn y bydd y Western Mail ei hun er enghraifft yn comisiynu pol piniwn Cymreig. Bydd y pleidiau gwleidyddol yn comisiynu polau preifat o bryd i'w gilydd - ond cyfyng iawn yw'r cylch sy'n dod i glywed am ganlyniadau'r rheini.
O ganlyniad mae'r gwefannau darogan yn cymryd bod pleidlais y pedwerydd plaid (hy yr SNP neu'r Blaid) yn aros yn static - beth bynnag y newidiadau eraill. Sefyllfa cwbl amhosibl.
Felly o chwarae gyda'r wefan a bwydo rhai o ganlyniadau polau piniwn diweddar mae'r wefan yn darogan y bydd yr SNP yn colli Perth and North Perthshire, Angus, Moray i'r Toriaid a Glasgow East i Lafur. Byddant yn cael eu gadael gyda Banff and Buchan, Dundee East a Na h-Eileanan An Iar yn unig. Hynny yw byddant yn colli mwy na hanner eu cynrychiolaeth.
'Rwan, 'dydi hyn ddim yn bosibl - does yna ddim un sylwebydd yn credu hynny - ac mae eu barn wedi ei seilio ar bolau piniwn (byddant yn cael eu cynnal yn yr Alban o bryd i'w gilydd), ar etholiadau Senedd yr Alban ac ar etholiadau lleol diweddar. Mae'n ddigon posibl mai dwblu, ac nid hanneru eu cynrychiolaeth fydd yr SNP.
Mae'r dystiolaeth sydd ar gael - etholiadau'r Cynulliad a'r etholiadau lleol eleni yn awgrymu y byddai'r Blaid hithau yn debygol o ddwblu ei chynrychiolaeth, gan gynyddu o 3 i 5 neu 6.
Mae'r hyn sy'n debygol o ddigwydd yn yr etholiad cyffredinol nesaf am amrywio'n sylweddol ym mhedair gwlad y DU. Dwi ddim am fynd ar ol Gogledd Iwerddon y tro hwn (ond bydd yn ddiddorol). Yn Lloegr bydd y Toriaid yn ennill tir - a llawer o dir - o ran pleidleisiau a seddi. Bydd Llafur yn colli tir yn sylweddol ac yn cael ei gwthio'n ol i rannau mwyaf trefol a diwydiannol y wlad. Bydd y Democratiaid Rhyddfrydol yn colli peth tir ac yn colli seddi gwledig i'r Toriaid. Byddant yn gwneud iawn am rhywfaint o'r colledion hyn yn y dinasoedd a'r trefi mawrion ar draul Llafur.
Yn yr Alban bydd Llafur eto'n colli tir yn sylweddol, ac yn cael ei chwalu i pob pwrpas yn Nwyrain y wlad. Bydd Y Toriaid yn ennill peth tir, yn arbennig yn Ne'r wlad. Bydd yr SNP yn symud ymlaen yn sylweddol ac yn dod yn agos at y bleidlais Lafur neu efallai yn ei goddiweddyd. Bydd y Democratiaid Rhyddfrydol yn colli cryn dipyn o bleidleisiau a seddi.
Bydd sefyllfa Cymru rhywle rhwng yr Alban a Lloegr. Bydd Llafur yn colli pleidleisiau a seddi. Bydd y Democratiaid Rhyddfrydol yn symud yn ol yn sylweddol hefyd - gan golli eu tair sedd yn y canolbarth, bydd Plaid Cymru a'r Blaid Geidwadol yn symud ymlaen, gyda'r Blaid Geidwadol yn ennill mwy o dir na Phlaid Cymru. Gwnaeth y Blaid yn well na'r Toriaid yn yr etholiadau lleol a'r etholiadau lleol diweddar, ond bydd yn Toriaid yn ddi eithriad yn perfformio'n gryfach na'r Blaid mewn etholiadau cyffredinol - a bydd y gwynt yn eu hwyliau y tro hwn. Byddant yn ennill 7 - 9 sedd.
Felly mae peth gwirionedd yn namcaniaeth Williamson, ond mae'n idiotaidd seilio stori papur newydd am Gymru ar fframwaith darogan canlyniadau etholiadol nad yw wedi ei gynllunio ar gyfer Cymru, ac nad yw'n gweithio mewn cyd destun Cymreig. Mae hefyd yn dystiolaeth o'r safonau difrifol o isel mewn sylwebaeth gwleidyddol yn y wasg Saesneg ei hiaith yng Nghymru.
ON - pol piniwn gwirioneddol ofnadwy arall i Lafur ar y ffordd 'fory.
Wednesday, July 30, 2008
Brown i golli'r arweinyddiaeth?
A barnu o erthygl David Miliband ac ymateb gwirioneddol ffyrnig criw Brown, ymddengys bod y ddwy ochr yn sylweddoli y bydd etholiad am arweinyddiaeth y Blaid Lafur yn yr hydref.
'Dwi'n rhagweld y bydd Brown yn colli'r arweinyddiaeth i naill ai Miliband neu Harrman, ac os bydd cymaint ag arlliw o fis mel i'r arweinydd / arweinyddes newydd y bydd etholiad yn y gwanwyn - ym mis Ebrill efallai. Go brin y bydd camgymeriad Brown yn ystod yr hydref diwethaf yn cael ei ailadrodd.
Colli o cyn lleied a phosibl fydd yr amcan iddynt yn yr etholiad honno. Os bydd mwyafrif y Toriaid yn is na 30 neu 40, bydd Llafur yn teimlo bod ganddynt obaith i ennill yn 2013 - 2014.
'Dwi ddim yn rhagweld y bydd hyn yn bosibl pwy bynnag yr arweinydd ac y bydd y Toriaid yn cael mwyafrif o fwy na chant.
'Dwi'n rhagweld y bydd Brown yn colli'r arweinyddiaeth i naill ai Miliband neu Harrman, ac os bydd cymaint ag arlliw o fis mel i'r arweinydd / arweinyddes newydd y bydd etholiad yn y gwanwyn - ym mis Ebrill efallai. Go brin y bydd camgymeriad Brown yn ystod yr hydref diwethaf yn cael ei ailadrodd.
Colli o cyn lleied a phosibl fydd yr amcan iddynt yn yr etholiad honno. Os bydd mwyafrif y Toriaid yn is na 30 neu 40, bydd Llafur yn teimlo bod ganddynt obaith i ennill yn 2013 - 2014.
'Dwi ddim yn rhagweld y bydd hyn yn bosibl pwy bynnag yr arweinydd ac y bydd y Toriaid yn cael mwyafrif o fwy na chant.
Tuesday, July 29, 2008
Datganoli - ydi'r "bwriad" yn bwysig
Gan nad ydi pobl yn ymateb mor aml a hynny i'r blog yma, mae'n debyg bod cael ymateb cyn hired ag un Alwyn ddoe yn fater o ddathliad - felly wele ymateb Alwyn ap Huw i fy mlog ddoe wedi ei bastio a'i gopio yn ei gyfanrwydd.:
Yn anffodus yr wyt yn tadogi thesis imi nad ydwyf yn cytuno a hi. Nid ydwyf yn honni nad yw datganoli AM arwain at annibyniaeth.
Fy nadl i yw nad BWRIAD datganoli yw arwain at annibyniaeth.
Nid ydwyf yn ymwybodol o unrhyw ymerodraeth yn y byd sydd wedi dweud wrth wlad daeog yr ydym am gynnig cyfnod o ddatganoli i chi er mwyn i chi ymbaratoi at annibyniaeth.
Yn ddi-os bwriad datganoli cenedlaethol yw ceisio arafu neu rwystro ymgyrchoedd dros annibyniaeth. Yn ddi-os ymateb i Blaid Cymru a'r SNP sydd yn gyfrifol am ddatganoli i'r ddwy wlad. Oni bai am lwyddiannau'r ddwy blaid yn etholiadau cyffredinol San Steffan ers 1974, bydda' datganoli ddim yn bodoli yng ngwledydd Prydain. Bwriad datganoli, yn ôl un o fawrion y Blaid Lafur oedd lladd cenedlaetholdeb y ddwy blaid yn stone dead.
I raddau mae Llafur wedi llwyddo efo datganoli yng Nghymru. Mae Plaid Cymru wedi rhoi'r gorau i fod yn blaid genedlaethol yma.
Uchelgais Plaid Cymru yw cael refferendwm, os yw'r amgylchiadau'n iawn, rhywbryd. Refferendwm bydd yn rhoi un rhan o bump o bwerau presennol Senedd yr Alban inni am genhedlaeth (25 mlynedd, o leiaf).
Mae datganoli wedi "methu" yn yr Alban, oherwydd bod yr SNP wedi bod yn glir ac yn groyw mae eu huchelgais yw Annibyniaeth, dim mwy dim llai. Hyd yn oed os yw'r SNP yn colli refferendwm annibyniaeth 2010, mae eu hymrwymiad i'r achos eisoes wedi sicrhau bod y tair plaid unoliaethol wedi addo rhagor o bwerau datganoledig i'r wlad.
Pan oeddwn yn undebwr llafur, y wers roedd yr undeb yn rhoi oedd os wyt am godiad cyflog o 3% rhaid bygwth streicio am gynnig llai na 10%.
Wrth werthu tŷ mae'r asiant yn dweud os wyt eisio £150K rhaid rhoi'r tŷ ar y farchnad am £200k.
Os wyt, wir yr, yn credu bod angen cyfnod o ddatganoli i godi Cymru i fod yn wlad ffit ar gyfer annibyniaeth, y ffordd gorau i gael y profiad gorau o ddatganoli yw trwy ymgyrchu yn groch am annibyniaeth lwyr!
Os 'dwi'n deall y ddadl yn llawn, un o broblemau Alwyn gyda datganoli ydi ei ganfyddiad mai'r cymhelliad tros gyflwyno datganoli oedd i atal annibyniaeth. 'Dwi ddim yn anghytuno o reidrwydd efo'r sylw - ond 'fedra i ddim gweld bod hynny'n broblem. Ceisiaf egluro.
Mae'n dra phosibl bod rhai o'r bobl oedd o blaid datganoli i Gymru yn ei weld fel mesur i atal ymreolaeth pellach. Yn bersonol 'dwi'n meddwl mai'r hyn a symudodd llawer yn y Blaid Lafur tuag at ddatganoli oedd diymaathdrefedd y mudiadau Llafur yng Nghymru ar Alban tros ddeunaw mlynedd o lywodraeth Doriaidd. Wedi'r cwbl, prin bod y mudiadau cenedlaethol yn y ddwy wlad yn cyrraedd rhyw fath o ben llanw ym 1997 - gweddol wan oedd perfformiad yr SNP a Phlaid Cymru fel ei gilydd.
Serch hynny, yn ddi amau roedd rhai o'r sawl a gefnogodd datganoli yn ei weld fel digwyddiad, chwedl Ron Davies - tra bod eraill yn ei weld fel proses - eto chwedl Ron Davies. Roedd rhai o'r proseswyr yn gweld y setliad datganoli fel cam tuag at ddatganoli pellach, tra bod eraill - fel fi - yn ei weld fel cam tuag at annibyniaeth.
Ar ochr arall y ddadl, mae'n debyg gen i bod y rhan fwyaf o'r sawl oedd yn erbyn datganoli yn gwneud hynny am eu bod yn ei weld fel cam cyntaf tuag at lwybr llithrig fyddai yn y diwedd yn arwain at dorri'r Deyrnas Unedig.
Yn fy marn i mae'r rhai ohonom oedd yn gweld datganoli fel cam tuag at annibyniaeth wedi cael ein profi'n gywir - yng Nghymru ac yn yr Alban. Mae'r ddau fudiad cenedlaethol yn llawer, llawer cryfach heddiw nag oeddynt yn 1997, mae'r ymdeimlad o genedligrwydd yn gryfach yn y ddwy wlad, ac mae senedd Cymru o leiaf wedi ennill mwy o bwerau. Hynny yw mae'r tirwedd gwleidyddol wedi ei drawsnewid ers 97 i'r graddau bod y Blaid Lafur - y prif lestair i annibyniaeth y ddwy wlad yn wanach heddiw nag y bu ers degawd cyntaf y ganrif ddiwethaf. Datganoli sy'n gyfrifol am hynny i raddau helaeth.
Wedi dweud hynny 'dwi'n derbyn ensyniad Alwyn nad ydi'r Blaid wedi diffinio ei hamcanion na'i strategaeth yn ddigon clir yn y maes cyfansoddiadol. Mae rhesymeg datganoli yn ein harwain at fwy o ymreolaeth - ond mae'r Blaid wedi methu gosod agenda glir hyd yn hyn. I'r graddau yna o leiaf mae Alwyn a minnau yn gytun.
Yn anffodus yr wyt yn tadogi thesis imi nad ydwyf yn cytuno a hi. Nid ydwyf yn honni nad yw datganoli AM arwain at annibyniaeth.
Fy nadl i yw nad BWRIAD datganoli yw arwain at annibyniaeth.
Nid ydwyf yn ymwybodol o unrhyw ymerodraeth yn y byd sydd wedi dweud wrth wlad daeog yr ydym am gynnig cyfnod o ddatganoli i chi er mwyn i chi ymbaratoi at annibyniaeth.
Yn ddi-os bwriad datganoli cenedlaethol yw ceisio arafu neu rwystro ymgyrchoedd dros annibyniaeth. Yn ddi-os ymateb i Blaid Cymru a'r SNP sydd yn gyfrifol am ddatganoli i'r ddwy wlad. Oni bai am lwyddiannau'r ddwy blaid yn etholiadau cyffredinol San Steffan ers 1974, bydda' datganoli ddim yn bodoli yng ngwledydd Prydain. Bwriad datganoli, yn ôl un o fawrion y Blaid Lafur oedd lladd cenedlaetholdeb y ddwy blaid yn stone dead.
I raddau mae Llafur wedi llwyddo efo datganoli yng Nghymru. Mae Plaid Cymru wedi rhoi'r gorau i fod yn blaid genedlaethol yma.
Uchelgais Plaid Cymru yw cael refferendwm, os yw'r amgylchiadau'n iawn, rhywbryd. Refferendwm bydd yn rhoi un rhan o bump o bwerau presennol Senedd yr Alban inni am genhedlaeth (25 mlynedd, o leiaf).
Mae datganoli wedi "methu" yn yr Alban, oherwydd bod yr SNP wedi bod yn glir ac yn groyw mae eu huchelgais yw Annibyniaeth, dim mwy dim llai. Hyd yn oed os yw'r SNP yn colli refferendwm annibyniaeth 2010, mae eu hymrwymiad i'r achos eisoes wedi sicrhau bod y tair plaid unoliaethol wedi addo rhagor o bwerau datganoledig i'r wlad.
Pan oeddwn yn undebwr llafur, y wers roedd yr undeb yn rhoi oedd os wyt am godiad cyflog o 3% rhaid bygwth streicio am gynnig llai na 10%.
Wrth werthu tŷ mae'r asiant yn dweud os wyt eisio £150K rhaid rhoi'r tŷ ar y farchnad am £200k.
Os wyt, wir yr, yn credu bod angen cyfnod o ddatganoli i godi Cymru i fod yn wlad ffit ar gyfer annibyniaeth, y ffordd gorau i gael y profiad gorau o ddatganoli yw trwy ymgyrchu yn groch am annibyniaeth lwyr!
Os 'dwi'n deall y ddadl yn llawn, un o broblemau Alwyn gyda datganoli ydi ei ganfyddiad mai'r cymhelliad tros gyflwyno datganoli oedd i atal annibyniaeth. 'Dwi ddim yn anghytuno o reidrwydd efo'r sylw - ond 'fedra i ddim gweld bod hynny'n broblem. Ceisiaf egluro.
Mae'n dra phosibl bod rhai o'r bobl oedd o blaid datganoli i Gymru yn ei weld fel mesur i atal ymreolaeth pellach. Yn bersonol 'dwi'n meddwl mai'r hyn a symudodd llawer yn y Blaid Lafur tuag at ddatganoli oedd diymaathdrefedd y mudiadau Llafur yng Nghymru ar Alban tros ddeunaw mlynedd o lywodraeth Doriaidd. Wedi'r cwbl, prin bod y mudiadau cenedlaethol yn y ddwy wlad yn cyrraedd rhyw fath o ben llanw ym 1997 - gweddol wan oedd perfformiad yr SNP a Phlaid Cymru fel ei gilydd.
Serch hynny, yn ddi amau roedd rhai o'r sawl a gefnogodd datganoli yn ei weld fel digwyddiad, chwedl Ron Davies - tra bod eraill yn ei weld fel proses - eto chwedl Ron Davies. Roedd rhai o'r proseswyr yn gweld y setliad datganoli fel cam tuag at ddatganoli pellach, tra bod eraill - fel fi - yn ei weld fel cam tuag at annibyniaeth.
Ar ochr arall y ddadl, mae'n debyg gen i bod y rhan fwyaf o'r sawl oedd yn erbyn datganoli yn gwneud hynny am eu bod yn ei weld fel cam cyntaf tuag at lwybr llithrig fyddai yn y diwedd yn arwain at dorri'r Deyrnas Unedig.
Yn fy marn i mae'r rhai ohonom oedd yn gweld datganoli fel cam tuag at annibyniaeth wedi cael ein profi'n gywir - yng Nghymru ac yn yr Alban. Mae'r ddau fudiad cenedlaethol yn llawer, llawer cryfach heddiw nag oeddynt yn 1997, mae'r ymdeimlad o genedligrwydd yn gryfach yn y ddwy wlad, ac mae senedd Cymru o leiaf wedi ennill mwy o bwerau. Hynny yw mae'r tirwedd gwleidyddol wedi ei drawsnewid ers 97 i'r graddau bod y Blaid Lafur - y prif lestair i annibyniaeth y ddwy wlad yn wanach heddiw nag y bu ers degawd cyntaf y ganrif ddiwethaf. Datganoli sy'n gyfrifol am hynny i raddau helaeth.
Wedi dweud hynny 'dwi'n derbyn ensyniad Alwyn nad ydi'r Blaid wedi diffinio ei hamcanion na'i strategaeth yn ddigon clir yn y maes cyfansoddiadol. Mae rhesymeg datganoli yn ein harwain at fwy o ymreolaeth - ond mae'r Blaid wedi methu gosod agenda glir hyd yn hyn. I'r graddau yna o leiaf mae Alwyn a minnau yn gytun.
Monday, July 28, 2008
Sut i ddod dros y Catch 22 sy'n ei gwneud yn anodd i Gymru ennill ei lle ymhlith cenhedloedd y Byd
Yn yn o'i flogiau diddorol a gwreiddiol (ac opinionated beth bynnag ydi'r gair Cymraeg am hynny) mae mae'r Hen Rech Flin neu Alwyn ap Huw i'r sawl sydd yn ei adnabod yn canmol y cyfraniad hwn ym mlog y Pwllmelyn Tangent.
Mae Alwyn yn hoff o'r cyfraniad oherwydd ei fod yn cytuno efo'r thesis canolog - sef nad yw datganoli am arwain at annibyniaeth. Tra'n derbyn rhan o feirniadaeth Edward ap Sion, (awdur y blog) 'dwi'n weddol argyhoeddiedig mai esblygiad yn y broses ddatganoli ydi'r ffordd fwyaf effeithiol a thebygol i greu amgylchiadau lle gall Cymru ennill annibyniaeth. Ceisiaf egluro pam.
Pan fydd gwlad yn ennill annibyniaeth, bydd yn digwydd mewn un o ddwy ffordd fel rheol. Gall symud i fod yn annibynnol o gyflwr o fod yn ddarostynedig yn syth bin, neu gall ennill annibyniaeth tros amser. Y dull cyntaf ddaeth a rhyddid i rhai o wledydd y cyn ymerodraeth Brydeinig. Yr ail ddull ddaeth a rhyddid i rai eraill - Awstralia, Seland Newydd A Chanada er enghraifft.
Mae'r ail ddull yn fwy cyffredin na fyddai dyn yn meddwl - er i Unol Daleithiau'r America orfod ymladd am eu rhyddid, sefydlu senedd ddatganoledig oedd y ffactor a roddodd y ffocws cenedlaethol a wnaeth y rhyfel gwrth Brydeinig yn bosibl. Hyd yn oed yn achos ein cymydog agosaf - Iwerddon er bod dyn yn meddwl am annibyniaeth yn cael ei ennill mewn cyfnod byr, gwaedlyd, mae'r gwirionedd ychydig yn fwy cymhleth. Er i De'r Iwerddon ennill 'annibyniaeth' o ganlyniad i drafodaethau yn dilyn rhyfel ffyrnig ym 1922, ni sefydlwyd y Weriniaeth hyd dyfodiad llywodraeth rhyng bleidiol y trydydd Dail ar ddeg ym 1948. Hyd yn oed wedi hynny roedd degawdau i fynd rhagddynt cyn i'r bunt Wyddelig gael ei gwahanu oddi wrth yr un Brydeinig.
Ceir sawl dadl pam nad yw'n bosibl i Gymru ennill ei hannibyniaeth mewn un cam - diffyg sefydliadau cenedlaethol, rhaniadau mewnol mewn cymdeithas yng Nghymru, diffyg ymdeimlad sifil Cymreig, diffyg cyfundrefn gyfreithiol annibynnol, ansawdd isel y gwasanaeth sifil yng Nghymru ac ati.
A bod yn onest, 'dwi ddim yn meddwl bod rhyw arwyddocad mawr i'r uchod. Pe bai'r sefyllfa'n codi byddai pethau'n addasu i gyfarfod a gofynion y sefyllfa newydd - felly mae pethau'n gweithio.
Serch hynny mae problem mwy arwyddocaol - ac un ariannol ydi honno. Oddi tan y drefn bresennol mae Cymru'n tan berfformio'n economaidd yn gyson - wel yn ddi eithriad. O ganlyniad i hyn, ac o ganlyniad i fformiwla Barnett mae gwariant cyhoeddus yn gymharol uchel yng Nghymru. Rhestraf gwariant cyhoeddus y pen o'r boblogaeth isod:
* Lloegr £7,121
* Yr Alban £8,623
* Cymru £8,139
* Gogledd Iwerddon £9,385
Mewn geiriau eraill mae mil mwy yn cael ei wario y pen yng Nghymru nag yn Lloegr - dyna sut y gallwn dalu am glwbiau brecwast i ysgolion, teithiau bws am ddim i bensiynwyr, presgripsiwns rhad ac am ddim ac ati - pethau nad ydynt ar gael yn Lloegr. Byddai newid mawr yn statws cyfansoddiadol Cymru yn arwain at ddiddymu'r gwariant cyhoeddus ychwanegol - colli gwasanaethau, colli swyddi cyhoeddus - rhywbeth a fyddai yn ei dro yn arwain at fwy o dlodi.
Yn arwynebol o leiaf mae'r rhesymau tros dlodi cymharol y rhan fwyaf o Gymru yn amrywiol ac yn gymhleth - ond mae'r rheswm gwaelodol ym marn awdur y blog hwn yn gwbl syml - y ffaith bod y penderfyniadau mawr economaidd yn cael eu gwneud y tu allan i'r wlad gan gynrychiolwyr trigolion gwlad arall.
O ganlyniad mae ein cyfraddau llog ni - gwlad sydd heb ddatblygu'n economaidd - yn union yr un peth a rhai De Ddwyrain Lloegr - rhanbarth sy'n hynod ddatblygiedig. Mae ein trethi corfforiaethol ni - gwlad sydd ymhell o ganolfanau poblogaeth a marchnadoedd - yn union yr un peth a'r rhanbarthau sy'n cynnal y marchnadoedd hynny.
Mae gen i frith gof i Guto Bebb ddweud wrthyf yn ystod rhyw ddadl neu'i gilydd ar faes e ei bod yn anghyfrifol hyd yn oed i feddwl (ia meddwl) am annibyniaeth oherwydd y rheswm hwn. Gellid disgwyl yr un math o beth gan y pleidiau unoliaethol petai'r mater byth yn mynd i refferendwm:
Pa ysgolion ydych am gael?
Pa ysbytai ydych am gau?
Pa wasanaethau ydych am eu torri?
Pa swyddi ydych am eu dileu?
Neu i'w roi mewn ffordd arall byddai cael Ia fel ateb mewn refferendwm ar annibyniaeth yn ymylu ar fod yn amhosibl.
I edrych ar y peth mewn ffordd arall mae Cymru'n wynebu amgylchiadau Catch 22 chwedl y Sais (neu'n hytrach yr Americanwr). Mae Cymru'n tan berfformio oherwydd ei bod yn rhan o'r DU, ac o ganlyniad mae Cymru'n elwa yn nhermau gwariant cyhoeddus. Byddai gadael y DU yn golygu llai o wariant cyhoeddus ac o ganlyniad mwy o dlodi.
Mae ffordd allan o pob Catch 22 wrth gwrs, ac mae ffordd allan o hon - ond nid galw am annibyniaeth rwan hyn ydi'r ffordd hwnnw.
Mae honiadau ar y We, ac yn y cyfryngau prif ffrwd erbyn hyn bod David Cameron ac Alex Salmond wedi dod i gytundeb - bod yr SNP yn gollwng eu galwad am annibyniaeth llwyr am y tro, ond bod plaid David yn caniatau i'r Alban gael ymreolaeth llawn tros pob mater ag eithrio materion rhyngwladol a milwrol. Yn hanfodol - yn ganolog - byddai gan lywodraeth yr Alban reolaeth tros faterion ariannol gan gynnwys trethiant.
'Rwan 'dwi ddim yn gwybod os ydi'r uchod yn wir - ac mae'n rhaid cyfaddef bod y Catch 22 yn llai amlwg na'r un yng Nghymru - mae refeniw olew Mor y Gogledd yn cymhlethu'r ddadl. Ond byddai targed tymor byr / canolig o ennill rheolaeth tros faterion ariannol / trethianol yn gwneud synnwyr llwyr yng nghyd destun Cymru.
Byddai lleihau'r raddfa trethiant - yn arbennig felly trethiant corfforiaethol yn rhoi'r cyfle i Gymru gau - a dileu'r gwahaniaeth cyfoeth rhwngom ni a Lloegr. Roedd dilyn y math yma o drywydd wrth wraidd y trawsnewidiad llwyr yn economi Gweriniaeth Iwerddon yn ystod y degawd a hanner diwethaf.
Petai Cymru mor gyfoethog - neu'n fwy cyfoethog na Lloegr, ni fyddai yna fawr o ddadl yn erbyn annibyniaeth llawn ar ol - byddai'n dilyn yn naturiol, a byddai'n dilyn yn gyflym.
Fel y dywedais ar gychwyn y llith hwn 'dwi'n derbyn rhan o feirniadaeth Pwllmelyn Tangent - sef nad yw'r Blaid gyda strategaeth i wireddu annibyniaeth, na hyd yn oed ymreolaeth.
Dylai'r Blaid ddadlau - a dadlau hyd at syrffed y dylai Cymru fod yn gyfrifol am ei economi a'i materion trethianol ac ariannol ei hun. Bydd pob peth arall yn dilyn o hynny.
Mae Alwyn yn hoff o'r cyfraniad oherwydd ei fod yn cytuno efo'r thesis canolog - sef nad yw datganoli am arwain at annibyniaeth. Tra'n derbyn rhan o feirniadaeth Edward ap Sion, (awdur y blog) 'dwi'n weddol argyhoeddiedig mai esblygiad yn y broses ddatganoli ydi'r ffordd fwyaf effeithiol a thebygol i greu amgylchiadau lle gall Cymru ennill annibyniaeth. Ceisiaf egluro pam.
Pan fydd gwlad yn ennill annibyniaeth, bydd yn digwydd mewn un o ddwy ffordd fel rheol. Gall symud i fod yn annibynnol o gyflwr o fod yn ddarostynedig yn syth bin, neu gall ennill annibyniaeth tros amser. Y dull cyntaf ddaeth a rhyddid i rhai o wledydd y cyn ymerodraeth Brydeinig. Yr ail ddull ddaeth a rhyddid i rai eraill - Awstralia, Seland Newydd A Chanada er enghraifft.
Mae'r ail ddull yn fwy cyffredin na fyddai dyn yn meddwl - er i Unol Daleithiau'r America orfod ymladd am eu rhyddid, sefydlu senedd ddatganoledig oedd y ffactor a roddodd y ffocws cenedlaethol a wnaeth y rhyfel gwrth Brydeinig yn bosibl. Hyd yn oed yn achos ein cymydog agosaf - Iwerddon er bod dyn yn meddwl am annibyniaeth yn cael ei ennill mewn cyfnod byr, gwaedlyd, mae'r gwirionedd ychydig yn fwy cymhleth. Er i De'r Iwerddon ennill 'annibyniaeth' o ganlyniad i drafodaethau yn dilyn rhyfel ffyrnig ym 1922, ni sefydlwyd y Weriniaeth hyd dyfodiad llywodraeth rhyng bleidiol y trydydd Dail ar ddeg ym 1948. Hyd yn oed wedi hynny roedd degawdau i fynd rhagddynt cyn i'r bunt Wyddelig gael ei gwahanu oddi wrth yr un Brydeinig.
Ceir sawl dadl pam nad yw'n bosibl i Gymru ennill ei hannibyniaeth mewn un cam - diffyg sefydliadau cenedlaethol, rhaniadau mewnol mewn cymdeithas yng Nghymru, diffyg ymdeimlad sifil Cymreig, diffyg cyfundrefn gyfreithiol annibynnol, ansawdd isel y gwasanaeth sifil yng Nghymru ac ati.
A bod yn onest, 'dwi ddim yn meddwl bod rhyw arwyddocad mawr i'r uchod. Pe bai'r sefyllfa'n codi byddai pethau'n addasu i gyfarfod a gofynion y sefyllfa newydd - felly mae pethau'n gweithio.
Serch hynny mae problem mwy arwyddocaol - ac un ariannol ydi honno. Oddi tan y drefn bresennol mae Cymru'n tan berfformio'n economaidd yn gyson - wel yn ddi eithriad. O ganlyniad i hyn, ac o ganlyniad i fformiwla Barnett mae gwariant cyhoeddus yn gymharol uchel yng Nghymru. Rhestraf gwariant cyhoeddus y pen o'r boblogaeth isod:
* Lloegr £7,121
* Yr Alban £8,623
* Cymru £8,139
* Gogledd Iwerddon £9,385
Mewn geiriau eraill mae mil mwy yn cael ei wario y pen yng Nghymru nag yn Lloegr - dyna sut y gallwn dalu am glwbiau brecwast i ysgolion, teithiau bws am ddim i bensiynwyr, presgripsiwns rhad ac am ddim ac ati - pethau nad ydynt ar gael yn Lloegr. Byddai newid mawr yn statws cyfansoddiadol Cymru yn arwain at ddiddymu'r gwariant cyhoeddus ychwanegol - colli gwasanaethau, colli swyddi cyhoeddus - rhywbeth a fyddai yn ei dro yn arwain at fwy o dlodi.
Yn arwynebol o leiaf mae'r rhesymau tros dlodi cymharol y rhan fwyaf o Gymru yn amrywiol ac yn gymhleth - ond mae'r rheswm gwaelodol ym marn awdur y blog hwn yn gwbl syml - y ffaith bod y penderfyniadau mawr economaidd yn cael eu gwneud y tu allan i'r wlad gan gynrychiolwyr trigolion gwlad arall.
O ganlyniad mae ein cyfraddau llog ni - gwlad sydd heb ddatblygu'n economaidd - yn union yr un peth a rhai De Ddwyrain Lloegr - rhanbarth sy'n hynod ddatblygiedig. Mae ein trethi corfforiaethol ni - gwlad sydd ymhell o ganolfanau poblogaeth a marchnadoedd - yn union yr un peth a'r rhanbarthau sy'n cynnal y marchnadoedd hynny.
Mae gen i frith gof i Guto Bebb ddweud wrthyf yn ystod rhyw ddadl neu'i gilydd ar faes e ei bod yn anghyfrifol hyd yn oed i feddwl (ia meddwl) am annibyniaeth oherwydd y rheswm hwn. Gellid disgwyl yr un math o beth gan y pleidiau unoliaethol petai'r mater byth yn mynd i refferendwm:
Pa ysgolion ydych am gael?
Pa ysbytai ydych am gau?
Pa wasanaethau ydych am eu torri?
Pa swyddi ydych am eu dileu?
Neu i'w roi mewn ffordd arall byddai cael Ia fel ateb mewn refferendwm ar annibyniaeth yn ymylu ar fod yn amhosibl.
I edrych ar y peth mewn ffordd arall mae Cymru'n wynebu amgylchiadau Catch 22 chwedl y Sais (neu'n hytrach yr Americanwr). Mae Cymru'n tan berfformio oherwydd ei bod yn rhan o'r DU, ac o ganlyniad mae Cymru'n elwa yn nhermau gwariant cyhoeddus. Byddai gadael y DU yn golygu llai o wariant cyhoeddus ac o ganlyniad mwy o dlodi.
Mae ffordd allan o pob Catch 22 wrth gwrs, ac mae ffordd allan o hon - ond nid galw am annibyniaeth rwan hyn ydi'r ffordd hwnnw.
Mae honiadau ar y We, ac yn y cyfryngau prif ffrwd erbyn hyn bod David Cameron ac Alex Salmond wedi dod i gytundeb - bod yr SNP yn gollwng eu galwad am annibyniaeth llwyr am y tro, ond bod plaid David yn caniatau i'r Alban gael ymreolaeth llawn tros pob mater ag eithrio materion rhyngwladol a milwrol. Yn hanfodol - yn ganolog - byddai gan lywodraeth yr Alban reolaeth tros faterion ariannol gan gynnwys trethiant.
'Rwan 'dwi ddim yn gwybod os ydi'r uchod yn wir - ac mae'n rhaid cyfaddef bod y Catch 22 yn llai amlwg na'r un yng Nghymru - mae refeniw olew Mor y Gogledd yn cymhlethu'r ddadl. Ond byddai targed tymor byr / canolig o ennill rheolaeth tros faterion ariannol / trethianol yn gwneud synnwyr llwyr yng nghyd destun Cymru.
Byddai lleihau'r raddfa trethiant - yn arbennig felly trethiant corfforiaethol yn rhoi'r cyfle i Gymru gau - a dileu'r gwahaniaeth cyfoeth rhwngom ni a Lloegr. Roedd dilyn y math yma o drywydd wrth wraidd y trawsnewidiad llwyr yn economi Gweriniaeth Iwerddon yn ystod y degawd a hanner diwethaf.
Petai Cymru mor gyfoethog - neu'n fwy cyfoethog na Lloegr, ni fyddai yna fawr o ddadl yn erbyn annibyniaeth llawn ar ol - byddai'n dilyn yn naturiol, a byddai'n dilyn yn gyflym.
Fel y dywedais ar gychwyn y llith hwn 'dwi'n derbyn rhan o feirniadaeth Pwllmelyn Tangent - sef nad yw'r Blaid gyda strategaeth i wireddu annibyniaeth, na hyd yn oed ymreolaeth.
Dylai'r Blaid ddadlau - a dadlau hyd at syrffed y dylai Cymru fod yn gyfrifol am ei economi a'i materion trethianol ac ariannol ei hun. Bydd pob peth arall yn dilyn o hynny.
Saturday, July 26, 2008
Pam bod yr SNP yn llwyddo i'r fath raddau?
Mae'r SNP yn hynod boblogaidd ar hyn o bryd - mae mwy na chanlyniad is etholiad Glasgow East yn a'r ffaith eu bod mewn llywodraeth leafrifol i awgrymu hynny. Mae'r polau piniwn yn cadarnhau'r canfyddiad, gyda'r SNP ymhell ar y blaen ar lefel Holyrood, ac ar y blaen hefyd ar lefel San Steffan.
Byddwn yn dadlau bod pum piler i'r poblogrwydd hwn.
(1) Llwyddiant (ac felly poblogrwydd) llywodraeth leiafrifol yr SNP yn Holyrood.
(2) Methiant, (ac felly amhoblogrwydd) llywodraeth Llafur yn San Steffan.
(3) Y tirwedd gwleidyddol newydd sydd wedi ei greu yn yr Alban yn sgil datganoli - tiredd sydd wedi caniatau i'r ddadl tros fwy o ddatganoli ac yn wir annibyniaeth gymryd canol y llwyfan gwleidyddol.
(4) Ansawdd uchel arweinyddiaeth yr SNP.
(5) Gwendidau trefniadol y pleidiau Prydeinig - yn arbennig felly Llafur.
Er ein bod yn gymharol boblogaidd ar hyn o bryd, gallai'r pum piler yma fod yn sail i boblogrwydd tebyg i'r Blaid - ond dydyn nhw i gyd ddim cweit yn eu lle eto.
Mwy maes o law.
Thursday, July 24, 2008
Canlyniad yr is etholiad pwysig
Ahem - is etholiad Cyngor Tref Caernarfon, Ward Menai dwi'n feddwl wrth gwrs:
Alun Roberts (Plaid) 485
Mair Williams (Annibynnol) 184
Alun Roberts (Plaid) 485
Mair Williams (Annibynnol) 184
Y Blaid Geidwadol i fwyta'r UUP?
Ymddengys bod y Blaid Geidwadol yn bwriadu cydweithredu efo'r UUP - un o bleidiau Gogledd Iwerddon. Y bwriad mae'n debyg ydi creu un blaid yn y pen draw gyda'r UUP yn diflannu a'r Ceidwadwyr yn cymryd eu lle yng Ngogledd Iwerddon.
Mae trefniant o'r fath yn gwneud synwyr i'r UUP, ac mae'n ail godi hen gyfeillgarwch gwleidyddol. Y Conservative & Unionist Party oedd enw swyddogol y Toriaid hyd yn gymharol ddiweddar. Tros yr ychydig flynyddoedd diwethaf mae'r UUP wedi cwympo o fod yn brif blaid y dalaith i fod yn bedwerydd o ran pleidlais yn etholiadau Cynulliad 2007. Un aelod seneddol sydd ganddi bellach - yn draddodiadol aelodau o'r UUP oedd y mwyafrif o ddigon o aelodau seneddol y dalaith. Nid yw'n ormod i ddweud bod yr UUP yn wynebu cael eu difa'n etholiadol petai patrymau diweddar yn parhau i ddilyn yr un cwrs. Plaid Doriaidd Prydain ydi eu hachubiaeth.
Arch elynion yr UUP ydi'r DUP - nid y pleidiau cenedlatholgar - a nhw sydd bellach yn dominyddu ochr unoliaethol gwleidyddiaeth y Gogledd. Maent yn gwahanol i'r UUP mewn sawl ffordd - dosbarth gweithiol ydi'r rhan fwyaf o'u cefnogwyr, mae ganddynt adain grefyddol gryf a nid oes ganddynt lawer o ddiddordeb yng ngwleidyddiaeth gweddill y DU. Er eu bod yn blaid unoliaethol yn swyddogol, maent ar un wedd yn genedlaetholwyr Gogledd Iwerddon mwy nag ydynt yn unoliaethwyr. Yn y gorffennol roedd gan yr UUP adain gref oedd yn credu mewn intigreiddio'n llawn efo'r DU. Polisi'r Blaid Geidwadol ydi cefnogi datganoli yn y Gogledd - ond maent yn sicr o fod a'u golygon mwy at Lundain nag ydi'r UUP.
Gall y trefniant newydd fod yn arwyddocaol. Mae'n hawdd rhagweld tri dewis i etholwyr Gogledd Iwerddon - (a) Pleidiau Cenedlaetholgar sydd eisiau intigreiddio efo'r De. (b) Plaid sydd yn gryf o blaid datganoli. (c) Plaid sydd yn gweld y Gogledd mewn cyd destun Prydain gyfan - ac a fydd o bosibl yn datblygu i fod o blaid intigreiddio efo gweddill y DU. Mewn rhyw ffordd bydd gwleidyddiaeth y Gogledd yn mynd yn fwy tebyg i wleidyiaeth yr Alban - gyda ffrwd sy'n amheus o ddatganoli, ffrwd sydd yn gefnogol i annibyniaeth, a ffrwd sy'n gefnogol i ddatganoli.
Gall yr hollt posibl yma mewn gwleidyddiaeth unoliaethol fod yn arwyddocaol. Tros y deg neu bymtheg mlynedd nesaf bydd y pleidiau unoliaethol yn colli eu mwyafrif etholiadol oherwydd newidiadau mawr sydd ar droed yn nemograffeg y Gogledd. 'Dydi hollt sylfaenol deallusol a gwleidyddol yn y garfan unoliaethol ddim am fod o gymorth i'r achos unoliaethol mewn cyfnod sydd am fod yn anodd iawn iddynt beth bynnag.
Mae trefniant o'r fath yn gwneud synwyr i'r UUP, ac mae'n ail godi hen gyfeillgarwch gwleidyddol. Y Conservative & Unionist Party oedd enw swyddogol y Toriaid hyd yn gymharol ddiweddar. Tros yr ychydig flynyddoedd diwethaf mae'r UUP wedi cwympo o fod yn brif blaid y dalaith i fod yn bedwerydd o ran pleidlais yn etholiadau Cynulliad 2007. Un aelod seneddol sydd ganddi bellach - yn draddodiadol aelodau o'r UUP oedd y mwyafrif o ddigon o aelodau seneddol y dalaith. Nid yw'n ormod i ddweud bod yr UUP yn wynebu cael eu difa'n etholiadol petai patrymau diweddar yn parhau i ddilyn yr un cwrs. Plaid Doriaidd Prydain ydi eu hachubiaeth.
Arch elynion yr UUP ydi'r DUP - nid y pleidiau cenedlatholgar - a nhw sydd bellach yn dominyddu ochr unoliaethol gwleidyddiaeth y Gogledd. Maent yn gwahanol i'r UUP mewn sawl ffordd - dosbarth gweithiol ydi'r rhan fwyaf o'u cefnogwyr, mae ganddynt adain grefyddol gryf a nid oes ganddynt lawer o ddiddordeb yng ngwleidyddiaeth gweddill y DU. Er eu bod yn blaid unoliaethol yn swyddogol, maent ar un wedd yn genedlaetholwyr Gogledd Iwerddon mwy nag ydynt yn unoliaethwyr. Yn y gorffennol roedd gan yr UUP adain gref oedd yn credu mewn intigreiddio'n llawn efo'r DU. Polisi'r Blaid Geidwadol ydi cefnogi datganoli yn y Gogledd - ond maent yn sicr o fod a'u golygon mwy at Lundain nag ydi'r UUP.
Gall y trefniant newydd fod yn arwyddocaol. Mae'n hawdd rhagweld tri dewis i etholwyr Gogledd Iwerddon - (a) Pleidiau Cenedlaetholgar sydd eisiau intigreiddio efo'r De. (b) Plaid sydd yn gryf o blaid datganoli. (c) Plaid sydd yn gweld y Gogledd mewn cyd destun Prydain gyfan - ac a fydd o bosibl yn datblygu i fod o blaid intigreiddio efo gweddill y DU. Mewn rhyw ffordd bydd gwleidyddiaeth y Gogledd yn mynd yn fwy tebyg i wleidyiaeth yr Alban - gyda ffrwd sy'n amheus o ddatganoli, ffrwd sydd yn gefnogol i annibyniaeth, a ffrwd sy'n gefnogol i ddatganoli.
Gall yr hollt posibl yma mewn gwleidyddiaeth unoliaethol fod yn arwyddocaol. Tros y deg neu bymtheg mlynedd nesaf bydd y pleidiau unoliaethol yn colli eu mwyafrif etholiadol oherwydd newidiadau mawr sydd ar droed yn nemograffeg y Gogledd. 'Dydi hollt sylfaenol deallusol a gwleidyddol yn y garfan unoliaethol ddim am fod o gymorth i'r achos unoliaethol mewn cyfnod sydd am fod yn anodd iawn iddynt beth bynnag.
Tuesday, July 22, 2008
Is etholiad Cyngor Tref Caernarfon, ward Menai
Ddydd Iau - yr un diwrnod ag is etholiad seneddol Glasgow East, bydd is etholiad arall ychydig fwy lleol i mi beth bynnag - un am sedd ar Gyngor Tref Caernarfon.
Mae is etholiad Glasgow East yn un gwirioneddol arwyddocaol wrth gwrs - pe byddai Llafur yn colli, gallai arwain yn hawdd at ddiwedd gyrfa wleidyddol Gordon Brown. Hwyrach fy mod yn blwyfol, ond mae'r etholiad Menai o lawer mwy o ddiddordeb i mi. Os bydd Alun Roberts, ymgeisydd y Blaid yn curo yr annibynwraig Mair Williams yna bydd gan y Blaid wyth o'r ddwy sedd ar bymtheg ar y cyngor tref. Mae gan y Blaid dair o bump sedd Cyngor Sir y dref hefyd.
Hyd y gwn i dyma fyddai'r sefyllfa cryfaf i'r Blaid yn hanes gwleidyddiaeth tref Caernarfon erioed. Rydym wedi dod ymhell ers y noson etholiad cyffredinol 1997 pan gafodd bocsus etholiad cyffredinol y dref eu gwagio ar fyrddau'r Ganolfan Hamdden a dangos bod Llafur gyda mwyafrif. Roedd cyfnod byr lle'r oedd yn edrych bod Llafur wedi cipio etholaeth Caernarfon - ond wedyn daeth bocsus Nefyn, Trefor, Pwllheli, Aberdaron a gweddill y gorllewin i mewn gyda'r mwyafrifoedd anferth arferol i'r Blaid a daeth diwedd disymwth ar unrhyw ragdybiaeth o fuddugoliaeth i Lafur.
Bellach mae'r rhod wedi troi - yn y dwyrain trefol, ac nid yn y gorllewin gwledig mae cryfder etholiadol y Blaid yng Ngwynedd. Gall pethau newid yn llwyr tros ddegawd mewn gwleidyddiaeth etholiadol.
Mae is etholiad Glasgow East yn un gwirioneddol arwyddocaol wrth gwrs - pe byddai Llafur yn colli, gallai arwain yn hawdd at ddiwedd gyrfa wleidyddol Gordon Brown. Hwyrach fy mod yn blwyfol, ond mae'r etholiad Menai o lawer mwy o ddiddordeb i mi. Os bydd Alun Roberts, ymgeisydd y Blaid yn curo yr annibynwraig Mair Williams yna bydd gan y Blaid wyth o'r ddwy sedd ar bymtheg ar y cyngor tref. Mae gan y Blaid dair o bump sedd Cyngor Sir y dref hefyd.
Hyd y gwn i dyma fyddai'r sefyllfa cryfaf i'r Blaid yn hanes gwleidyddiaeth tref Caernarfon erioed. Rydym wedi dod ymhell ers y noson etholiad cyffredinol 1997 pan gafodd bocsus etholiad cyffredinol y dref eu gwagio ar fyrddau'r Ganolfan Hamdden a dangos bod Llafur gyda mwyafrif. Roedd cyfnod byr lle'r oedd yn edrych bod Llafur wedi cipio etholaeth Caernarfon - ond wedyn daeth bocsus Nefyn, Trefor, Pwllheli, Aberdaron a gweddill y gorllewin i mewn gyda'r mwyafrifoedd anferth arferol i'r Blaid a daeth diwedd disymwth ar unrhyw ragdybiaeth o fuddugoliaeth i Lafur.
Bellach mae'r rhod wedi troi - yn y dwyrain trefol, ac nid yn y gorllewin gwledig mae cryfder etholiadol y Blaid yng Ngwynedd. Gall pethau newid yn llwyr tros ddegawd mewn gwleidyddiaeth etholiadol.
Monday, July 21, 2008
Bil ffon Ieuan Wyn
Deallaf y bydd datganiad ynglyn ag olynydd i Rhodri Glyn yn cael ei wneud fory.
Deallaf hefyd bod perygl y bydd hyd yn oed Ieuan wyn yn cael trafferth i dalu ei fil ffon nesaf - mae wedi bod yn ffonio'r Eidal sawl gwaith am gyfnodau maith.
Mae Alun Ffred ar ei wyliau yn y wlad honno ar hyn o bryd.
Deallaf hefyd bod perygl y bydd hyd yn oed Ieuan wyn yn cael trafferth i dalu ei fil ffon nesaf - mae wedi bod yn ffonio'r Eidal sawl gwaith am gyfnodau maith.
Mae Alun Ffred ar ei wyliau yn y wlad honno ar hyn o bryd.
6 rheswm pam y dylid rhoi joban Rhodri Glyn i Ffred
Go brin bod Ieuan Wyn yn darllen blogmenai, ond dyma drio dwyn perswad arno beth bynnag.
(1) Mae Ffred yn siarad Cymraeg. Dydi hi ddim yn bosibl i'r Blaid roi hon i rhywun di Gymraeg.
(2) Mae cefndir cyflogaeth Ffred yn agos at fod yn berffaith ar gyfer y swydd.
(3) Dydi Ffred ddim yn 'smygu.
(4) Ffred ydi'r cyntaf ac nid y diwethaf i fynd adref yn ystod sesiwn ddiota.
(5) Mae Ffred wedi rhedeg corff mawr cyhoeddys yn llwyddianus - Cyngor Gwynedd yn ystod y dyddiau pell yn ol pan oedd y corff hwnnw yn weddol boblogaidd.
(6) Mae gan Ffred y lefelau priodol o siniciaeth (hy uchel iawn) i sicrhau ei fod yn gallu cael rhyw fath o berthynas gyfartal gyda'i weision sifil.
(1) Mae Ffred yn siarad Cymraeg. Dydi hi ddim yn bosibl i'r Blaid roi hon i rhywun di Gymraeg.
(2) Mae cefndir cyflogaeth Ffred yn agos at fod yn berffaith ar gyfer y swydd.
(3) Dydi Ffred ddim yn 'smygu.
(4) Ffred ydi'r cyntaf ac nid y diwethaf i fynd adref yn ystod sesiwn ddiota.
(5) Mae Ffred wedi rhedeg corff mawr cyhoeddys yn llwyddianus - Cyngor Gwynedd yn ystod y dyddiau pell yn ol pan oedd y corff hwnnw yn weddol boblogaidd.
(6) Mae gan Ffred y lefelau priodol o siniciaeth (hy uchel iawn) i sicrhau ei fod yn gallu cael rhyw fath o berthynas gyfartal gyda'i weision sifil.
Sunday, July 20, 2008
Defnydd da o arian cyhoeddus?
Yn ol y Mail on Sunday llwyddodd gwraig y cyn Brif Weinidog, Tony Blair i ddwyn perswad ar Wasanaeth Moduro'r Llywodraeth i ganiatau iddi barhau i ddefnyddio ei char swyddogol a'i gyrrwr am saith mis wedi i'w gwr beidio a bod yn Brif Weinidog. Mae Mrs Blair yn ddynas hynod o gyfoethog wrth gwrs. Ymddengys i hyn oll gostio £25,000 i'r coffrau cyhoeddus.
Pan wariodd Hywel Williams gyfanswm o £8,930 o bres y cyhoedd yn amhriodol ar hysbyseb yn ystod etholiadau'r Cynulliad y llynedd roedd llawer o wleidyddion Llafur yn uchel iawn eu cloch - Wayne David, Paul Flynn, Alun Davies etc, etc. Er enghraifft roedd yr ymgeisydd Llafur yn Arfon, Martin Eaglestone wedi ypsetio'n ofnadwy.
Gellir bron iawn a theimlo ei boen wrth iddo alaru'r ffasiwn wastraff o arian cyhoeddus yn ei flog -
The nationalists are running scared in Arfon. They know as well as I do that reaction on the doorstep in the area has been extremely positive towards Welsh Labour. "People here want an Assembly Government run by Rhodri Morgan's Welsh Labour, not by Plaid Cymru and the Tories. They do not want Tory Ministers back in charge of the NHS, jobs and schools. "This is a desperate move from Plaid Cymru, terrified of a slump in the polls on May 3. This is a clear misuse of public funds, using taxpayers' money to promote the politics of Plaid Cymru.
Gyda chryn drafferth 'dwi'n osgoi'r demtasiwn i aros efo'r cam ddarllen erchyll ond gogleisiol o'r sefyllfa wleidyddol yn Arfon ar y pryd. Tra'n derbyn nad ydi'r sefyllfaoedd yn union yr un peth byddai'n ddifyr gwybod beth ydi barn Mr Eaglestone, ac o ran hynny Mr Flynn, Mr Davies a Mr David ac ati, ynglyn a'r y trefniant bach hwylys y llwyddodd Mrs Blair i'w darro efo'r awdurdodau.
Pan wariodd Hywel Williams gyfanswm o £8,930 o bres y cyhoedd yn amhriodol ar hysbyseb yn ystod etholiadau'r Cynulliad y llynedd roedd llawer o wleidyddion Llafur yn uchel iawn eu cloch - Wayne David, Paul Flynn, Alun Davies etc, etc. Er enghraifft roedd yr ymgeisydd Llafur yn Arfon, Martin Eaglestone wedi ypsetio'n ofnadwy.
Gellir bron iawn a theimlo ei boen wrth iddo alaru'r ffasiwn wastraff o arian cyhoeddus yn ei flog -
The nationalists are running scared in Arfon. They know as well as I do that reaction on the doorstep in the area has been extremely positive towards Welsh Labour. "People here want an Assembly Government run by Rhodri Morgan's Welsh Labour, not by Plaid Cymru and the Tories. They do not want Tory Ministers back in charge of the NHS, jobs and schools. "This is a desperate move from Plaid Cymru, terrified of a slump in the polls on May 3. This is a clear misuse of public funds, using taxpayers' money to promote the politics of Plaid Cymru.
Gyda chryn drafferth 'dwi'n osgoi'r demtasiwn i aros efo'r cam ddarllen erchyll ond gogleisiol o'r sefyllfa wleidyddol yn Arfon ar y pryd. Tra'n derbyn nad ydi'r sefyllfaoedd yn union yr un peth byddai'n ddifyr gwybod beth ydi barn Mr Eaglestone, ac o ran hynny Mr Flynn, Mr Davies a Mr David ac ati, ynglyn a'r y trefniant bach hwylys y llwyddodd Mrs Blair i'w darro efo'r awdurdodau.
Subscribe to:
Posts (Atom)